Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google

Add philenews.com on Google

Ένα από τα σημαντικότερα αστρονομικά φαινόμενα των τελευταίων ετών βρίσκεται σήμερα (12/8), σε εξέλιξη, με την ολική έκλειψη Ηλίου να στρέφει τα βλέμματα εκατομμυρίων ανθρώπων στον ουρανό. Για την Κύπρο, όμως, η εικόνα είναι διαφορετική, καθώς το φαινόμενο δεν θα είναι ορατό από το νησί. Μιλώντας στο philenews, ο πρόεδρος του Κυπριακού Οργανισμού Εξερεύνησης Διαστήματος, CSEO, Γιώργος Δανός, εξήγησε ότι η Κύπρος βρίσκεται εκτός της ζώνης από την οποία μπορεί να παρατηρηθεί ακόμη και η μερική φάση της έκλειψης.

«Δυστυχώς όχι», ήταν η απάντησή του για την Κύπρο. Χαριτολογώντας, είπε πως σήμερα θα προτιμούσε να βρίσκεται στην Ισπανία, αντί στην Κύπρο, εκεί όπου η έκλειψη θα προσφέρει ένα ιδιαίτερα εντυπωσιακό θέαμα. «Όσοι έχουν την τύχη να το δουν από κοντά, πραγματικά τους ζηλεύω».

Το κύριο φαινόμενο θα αρχίσει περίπου στις 7:08 μ.μ., ώρα Κύπρου, στο βορειότερο τμήμα της Ρωσίας, και στη συνέχεια η πορεία του θα περάσει από τη Γροιλανδία, την Ισλανδία και τον Ατλαντικό Ωκεανό. Θα διασχίσει τη βόρεια Ισπανία και ένα πολύ μικρό τμήμα της Πορτογαλίας, προτού ολοκληρωθεί στη Μεσόγειο Θάλασσα.

Στην υπόλοιπη Ευρώπη, στη βορειοδυτική Αφρική και σε τμήματα της Βόρειας Αμερικής, η Σελήνη θα καλύψει μόνο ένα μέρος του Ήλιου. 

Τι είναι η ολική έκλειψη Ηλίου

Η σημερινή είναι η πρώτη ολική έκλειψη Ηλίου που γίνεται ορατή από τμήματα της ηπειρωτικής Ευρώπης εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες. Η σκιά της Σελήνης περνά από τη Γροιλανδία και την Ισλανδία, διασχίζει τον Ατλαντικό και φτάνει στην Ισπανία και σε μικρό τμήμα της Πορτογαλίας, πριν καταλήξει στη Μεσόγειο.

Σε άλλες περιοχές της Ευρώπης το φαινόμενο θα είναι ορατό ως μερική έκλειψη, με τη Σελήνη να καλύπτει μόνο ένα μέρος του ηλιακού δίσκου.

Μια ολική έκλειψη Ηλίου συμβαίνει όταν η Σελήνη περάσει ανάμεσα στη Γη και τον Ήλιο και καλύψει πλήρως τον ηλιακό δίσκο για όσους βρίσκονται στην κατάλληλη περιοχή.

Η πλήρης σκιά της Σελήνης καλύπτει μια σχετικά στενή ζώνη πάνω στην επιφάνεια της Γης. Εκεί παρατηρείται η ολικότητα, με τον ουρανό να σκοτεινιάζει, το φως να μειώνεται απότομα και το ηλιακό στέμμα να γίνεται ορατό γύρω από τον σκοτεινό δίσκο της Σελήνης.

Σε μεγαλύτερη απόσταση από αυτή τη ζώνη παρατηρείται η μερική έκλειψη.

Η Κύπρος βρίσκεται εκτός της περιοχής από την οποία θα μπορούσε να παρατηρηθεί το σημερινό φαινόμενο.

Η σύμπτωση με τις Περσείδες

Η ημέρα παρουσιάζει ιδιαίτερο αστρονομικό ενδιαφέρον, καθώς η έκλειψη συμπίπτει με την περίοδο των Περσείδων. Όπως ανέφερε στο philenews ο κ. Δανός, τα δύο φαινόμενα δεν συνδέονται μεταξύ τους και η ταυτόχρονη εμφάνισή τους είναι καθαρά συμπτωματική.

Η νέα Σελήνη, ωστόσο, ευνοεί την παρατήρηση των Περσείδων, αφού η απουσία έντονου σεληνιακού φωτός αφήνει τον ουρανό πιο σκοτεινό. Οι συνθήκες θα είναι ακόμη καλύτερες σε περιοχές μακριά από τη φωτορύπανση.

Η Ελλάδα

Στην Ελλάδα, η έκλειψη θα είναι ορατή μόνο σε πολύ μικρό βαθμό και ως μερική. Το φαινόμενο θα μπορεί να παρατηρηθεί κυρίως στα βορειοδυτικά, σε περιοχές όπως η Κέρκυρα, όπου η κάλυψη θα φτάσει το 2,34%, η Ηγουμενίτσα με 1,29%, καθώς και η Κόνιτσα, η Καστοριά και η Φλώρινα. Η κάλυψη του Ήλιου θα είναι πάντως ελάχιστη και, επειδή θα συμβεί κοντά στην ώρα της δύσης, γύρω στις 8:30 το βράδυ, δύσκολα θα γίνει αισθητή.

Τι γίνεται με τα φωτοβολταϊκά

Η έκλειψη έχει θέσει σε ετοιμότητα τους διαχειριστές ηλεκτρικών δικτύων σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, καθώς στις περιοχές όπου ο Ήλιος θα καλυφθεί σε μεγάλο βαθμό αναμένεται προσωρινή πτώση της παραγωγής από φωτοβολταϊκά.

Η μείωση αυτή θα διαρκέσει για μικρό χρονικό διάστημα και η παραγωγή θα επανέλθει σταδιακά καθώς η Σελήνη απομακρύνεται από τον ηλιακό δίσκο.

Ο πρόεδρος του CSEO, Γιώργος Δανός, σημείωσε ότι ακόμη και στις περιοχές όπου η έκλειψη θα είναι ολική, η πιο έντονη φάση του φαινομένου κρατά μόλις λίγα λεπτά.

«Αν σκεφτούμε τη διάρκεια μιας έκλειψης, η ολικότητα είναι ελάχιστα λεπτά», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η επίδραση στην ηλιακή παραγωγή είναι περιορισμένη χρονικά.

Το μεγάλο ραντεβού το 2027

Η σημερινή έκλειψη μπορεί να μην είναι ορατή από την Κύπρο, όμως η επόμενη μεγάλη ευκαιρία δεν αργεί. Όπως ανέφερε ο Γιώργος Δανός, στις 2 Αυγούστου 2027 θα σημειωθεί νέα έκλειψη Ηλίου, η οποία από την Κύπρο θα είναι ορατή ως μερική, ενώ η ζώνη της ολικότητας θα περάσει από την Αίγυπτο.

«Αυτή είναι μια έκλειψη που κατά έναν τρόπο δεν πρέπει να χάσουμε», ανέφερε.

Σύμφωνα με τον ίδιο, από την Κύπρο θα καλυφθεί περίπου το 70% του ηλιακού δίσκου, κάτι που θα κάνει το φαινόμενο αρκετά εντυπωσιακό και εύκολα αντιληπτό.

Η πιο εντυπωσιακή εικόνα, ωστόσο, αναμένεται στην Αίγυπτο και ιδιαίτερα στην περιοχή του Λούξορ, η οποία θα βρίσκεται μέσα στη ζώνη της ολικότητας. Εκεί, για λίγα λεπτά μέσα στο μεσημέρι του Αυγούστου, ο Ήλιος θα καλυφθεί πλήρως, το φως θα μειωθεί απότομα και ο ουρανός θα σκοτεινιάσει σαν να έχει πέσει πρόωρα το σούρουπο.

Προσοχή στην παρατήρηση

Η παρατήρηση μιας ηλιακής έκλειψης απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή. Σε μια μερική έκλειψη, όπως αυτή που θα είναι ορατή από την Κύπρο το 2027, δεν είναι ασφαλές να κοιτάζει κανείς απευθείας τον Ήλιο με γυμνό μάτι.

Σύμφωνα με την ΝΑSA, απαιτούνται ειδικά πιστοποιημένα γυαλιά έκλειψης ή κατάλληλα ηλιακά φίλτρα. Τα κοινά γυαλιά ηλίου δεν προσφέρουν επαρκή προστασία, ενώ ειδικά φίλτρα χρειάζονται και για τηλεσκόπια, κιάλια και φωτογραφικές μηχανές.

Για την ώρα, η σημερινή έκλειψη θα παρακολουθηθεί από την Κύπρο μέσα από εικόνες και ζωντανές μεταδόσεις από το εξωτερικό. Το καλοκαίρι του 2027, όμως, το φαινόμενο θα είναι ορατό και από το νησί.