Ασθενής με δύσπνοια έλαβε εξιτήριο παρότι δεν ήταν σε καλή κατάσταση, επέστρεψε στο νοσοκομείο με ασθενοφόρο και απεβίωσε. Ηλικιωμένη μεταφέρθηκε με ταξί, από το νοσοκομείο στη στέγη όπου διέμενε μετά από εξιτήριο και λίγες ώρες αργότερα πέθανε.
Παιδί με βαθιά τραύματα στο πρόσωπο από δάγκωμα σκύλου έλαβε μόνο επιφανειακή φροντίδα χωρίς χορήγηση αντιβίωσης στις Πρώτες Βοήθειες, με αποτέλεσμα να εμφανίσει σοβαρή λοίμωξη που οδήγησε σε πολυήμερη νοσηλεία, παραμόρφωση και κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών.
Καθυστερήσεις σε χειρουργεία, ασθενείς που πηγαινοέρχονται από το ένα νοσοκομείο στο άλλο μέχρι που να εξυπηρετηθούν, ελλιπής φροντίδα, κατακλίσεις και σοβαρές καταγγελίες για άσχημη συμπεριφορά έναντι ασθενών και συγγενών.
Η εικόνα που καταγράφηκε τον περασμένο μήνα από το Παρατηρητήριο Δικαιωμάτων των Ασθενών της Ομοσπονδίας Συνδέσμων Ασθενών Κύπρου προκαλεί έντονο προβληματισμό καθώς τα παράπονα αφορούν μεγάλο αριθμό νοσοκομείων, τόσο του Οργανισμού Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας όσο και του ιδιωτικού τομέα με την ΟΣΑΚ να θέτει προ των ευθυνών τους άπαντες. ΟΚΥπΥ, ιδιώτες, ΟΑΥ και υπουργείο Υγείας.
Από τα συνολικά 48 παράπονα που έλαβε το Παρατηρητήριο τον Ιανουάριο, τα 20 αφορούσαν τη διαχείριση αλλά και μεταχείριση ασθενών που χρειάστηκαν υπηρεσίες ενδονοσοκομειακής περίθαλψης. Όλα αυτά μάλιστα, έρχονται να προστεθούν στις σοβαρές καταγγελίες των τελευταίων ημερών που αφορούσαν ελλιπή φροντίδα ασθενών και θανάτους στο νοσοκομείο της Λάρνακας.
«Παρατηρούμε μια εικόνα που δεν τιμά κανένα και σίγουρα δεν τιμά το σύστημα υγείας του τόπου γενικά», ανέφερε μιλώντας στον «Φ» ο εκπρόσωπος τύπου της ΟΣΑΚ Δημήτρης Λαμπριανίδης.
«Διαπιστώνουμε, το πρόβλημα δεν αφορά μόνο ένα ή δύο νοσηλευτήρια, αλλά αριθμό νοσοκομείων και επαγγελματιών υγείας που λειτουργούν και εργάζονται στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα εντός ΓεΣΥ αλλά και στον ιδιωτικό τομέα εκτός του Γενικού Συστήματος Υγείας».
Σε αρκετές περιπτώσεις ηλικιωμένων ασθενών, «οι συγγενείς καταγγέλλουν πρόωρα εξιτήρια, μη εισαγωγή για νοσηλεία, καθυστερήσεις σε κρίσιμες παρεμβάσεις και επιδείνωση που οδήγησε σε θάνατο. Ως ΟΣΑΚ απευθυνόμστε στους αρμόδιους φορείς, σε κάθε περίπτωση ζητώντας απαντήσεις, αλλά όπως διαπιστώνεται, σε αρκετές περιπτώσεις οι απαντήσεις δεν ικανοποιούν ενώ σε άλλες οι ίδιοι οι πολίτες δεν προχωρούν σε επώνυμες και επίσημες καταγγελίες με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η διερεύνηση των όσων αναφέρουν».
Η ποιότητα των υπηρεσιών προς τους ασθενείς, «κυρίως των υπηρεσιών που προσφέρονται εντός ΓεΣΥ, ενός Συστήματος που δεν αντιμετωπίζει καμία απολύτως οικονομική στενότητα, αντιθέτως, επιβάλλεται να είναι η αρμόζουσα και εμείς πλέον δεν απαιτούμε μόνο από τον ΟΚΥπΥ ή τον κάθε ιδιωτικό φορέα να σέβεται την αξιοπρέπεια των πολιτών αλλά απευθυνόμαστε και στον Οργανισμό Ασφάλισης Υγείας τονίζοντας ότι πρέπει να λάβει τα μέτρα του διότι είναι ο αρμόδιος φορέας για την υγεία μας. Απευθυνόμαστε όμως και στο υπουργείο Υγείας το οποίο με βάση τον νόμο πρέπει να ασκεί τον εποπτικό του ρόλο. Ακόμα και τα μισά από τα όσα καταγράφηκαν στο Παρατηρητήριο τον περασμένο μήνα να ανταποκρίνονται πλήρως στην πραγματικότητα, έχουμε σοβαρό πρόβλημα».
Τι αφορούσαν τα 20 παράπονα
· Διακοπή ψυχιατρικής αγωγής χωρίς συνεννόηση με θεράποντα ιατρό, με επακόλουθη επιδείνωση και εισρόφηση.
· Χορήγηση πολλαπλών ψυχιατρικών φαρμάκων χωρίς σαφή αιτιολόγηση και μεταφορά ασθενούς δεμένου, χωρίς ιατρικά έγγραφα.
· Δημιουργία πληγής σε ασθενή ΜΕΘ που δεν παρακολουθήθηκε επαρκώς.
· Ακατάλληλη σίτιση με κίνδυνο εισρόφησης.
· Ελλιπή φροντίδα κατακλίσεων.
Καταγράφονται επίσης περιστατικά:
· Ελλιπούς αντιμετώπισης επείγοντος αιμορραγικού περιστατικού σε ασθενή με αιμορροφιλία, λόγω καθυστερήσεων και γραφειοκρατίας.
· Λανθασμένη ή ανεπαρκή αντιμετώπιση δαγκώματος σκύλου σε παιδί, χωρίς αντιβίωση, που οδήγησε σε σοβαρή λοίμωξη και πολυήμερη νοσηλεία.
· Εσφαλμένη διαχείριση περιστατικού κατάποσης ξένου σώματος, με καθυστέρηση διάγνωσης.
· Καθυστερήσεις σε χειρουργική αποκατάσταση μετά από τροχαίο.
Σε τρία από τα παράπονα οι πολίτες ανέφεραν ότι χρειάστηκε να αποταθούν σε περισσότερα από ένα νοσηλευτήρια για να εξασφαλίσουν τις υπηρεσίες που οι ίδιοι ή συγγενικό τους πρόσωπο χρειάζονταν.
Κάποια από τα παράπονα αφορούσαν ενδεχόμενο ιατρικής αμέλειας. Για παράδειγμα, παράπονο αφορούσε ιδιωτικό νοσοκομείο με τον ασθενή να υποστηρίζει ότι μετά από χειρουργική επέμβαση παρουσίασε σοβαρές επιπλοκές με αποτέλεσμα να χάσει μεγάλο ποσοστό της κινητικότητας του.
«Η ΟΣΑΚ, λαμβάνει παράπονα που μας δείχνουν επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές και πρακτικές αλλά και έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ πολιτών, ασθενών και οικογενειών και επαγγελματιών Υγείας. Η έλλειψη εμπιστοσύνης, πολλές φορές οδηγεί σε λανθασμένες συμπεριφορές. Για αυτό και λέμε ότι ο καθένας έχει τις δικές του ευθύνες».
Ως ΟΣΑΚ, «θα απαιτούμε την λήψη μέτρων, από όλους τους αρμόδιους φορείς και καλούμε τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο να είναι δίπλα μας σε αυτή την προσπάθεια διότι όταν βλέπουμε αυτά τα φαινόμενα, σίγουρα και πλήττεται το κύρος της ιατρικής στην Κύπρο και αυτό είναι κάτι το οποίο δεν πρέπει να επιτρέψουμε να γίνεται».
Στη μέγγενη το νοσοκομείο Λάρνακας μετά τις απανωτές καταγγελίες
Στο μάτι του κυκλώνα το νοσοκομείο της Λάρνακας όπου, μετά τις τρεις καταγγελίες που αφορούσαν ελλιπή φροντίδα και θανάτους ασθενών, επικρατεί αναστάτωση. Χθες στο νοσηλευτήριο πραγματοποιήθηκε εκτάκτως σύσκεψη υπό τον εκτελεστικό διευθυντή του Οργανισμού Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας, κατά τη διάρκεια της οποίας, όπως πληροφορούμαστε, οι επαγγελματίες ζήτησαν την προστασία του Οργανισμού.
Έντονη ήταν στις τοποθετήσεις της και η Παγκύπρια Συντεχνία Κυβερνητικών Ιατρών η οποία ζήτησε πρώτη τη διερεύνηση των καταγγελιών και στη συνέχεια να αποδίδονται οι ευθύνες «εάν και εφόσον βεβαίως εντοπιστούν».
Παρέμβαση και από την Ομοσπονδία Συνδέσμων Ασθενών Κύπρου η οποία σχολιάζοντας τις τρεις διαφορετικές καταγγελίες ζήτησε τον διορισμό ανεξάρτητου ερευνητή προκειμένου να διερευνηθούν γενικά «οι συνθήκες φιλοξενίας και παροχής υπηρεσιών υγείας στο νοσηλευτήριο, αλλά και γενικότερα ο τρόπος με τον οποίο λειτουργεί και είναι ή δεν είναι στελεχωμένο, για να καταγραφεί το τι ακριβώς συμβαίνει και όπου υπάρχουν ευθύνες, εάν υπάρχουν, να αποδοθούν».
Η έρευνα αυτή, είπε ο κ. Λαμπριανίδης, «πρέπει να γίνει χωρίς καμία απολύτως καθυστέρηση για να μην πληγεί περισσότερο η εμπιστοσύνη των ασθενών στα νοσηλευτήρια του ΟΚΥπΥ και ειδικά στη Λάρνακα αλλά και ο ΟΚΥπΥ, από πλευράς τους, πρέπει να εφαρμόσει άμεσα διαδικασίες ελέγχου και διασφάλισης ότι οι ασθενείς λαμβάνουν τις υπηρεσίες που χρειάζονται με σεβασμό και αξιοπρέπεια».
Η πρώτη καταγγελία είχε γίνει προ δεκαπενθημέρου από την οικογένεια 42χρονης που πέθανε ενώ βρισκόταν σε νοσηλεία έπειτα από χειρουργική επέμβαση ρουτίνας στην οποία είχε υποβληθεί.
Το πόρισμα του ερευνώντος λειτουργού για την συγκεκριμένη υπόθεση, όπως πληροφορούμαστε έχει παραδοθεί και μελετάται από το νομικό τμήμα του ΟΚΥπΥ ενώ θα δοθεί και στην Αστυνομία η οποία, επίσης διερευνά την υπόθεση.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Φ», κάποιοι από τους ισχυρισμούς της οικογένειας φαίνεται να επιβεβαιώνονται, κάποιοι άλλοι όμως δεν κατέστη δυνατό να επιβεβαιωθούν από τα όσα τέθηκαν ενώπιον του ερευνώντος λειτουργού.
Η δεύτερη καταγγελία αφορούσε ελλιπή φροντίδα που οδήγησε στον θάνατο 72χρονης και η Τρίτη καταγγελία είδε το φως της δημοσιότητας μόλις χθες και αφορούσε τις συνθήκες υπό τις οποίες απεβίωσε 91χρονος.
Απαιτούμε λήψη μέτρων για να προστατευτεί το ΓεΣΥ, λέει η ΟΣΑΚ
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλούν όσα κατέγραψε τον τελευταίο μήνα το Παρατηρητήριο Δικαιωμάτων των Ασθενών της Ομοσπονδίας Συνδέσμων Ασθενών Κύπρου.
Σε σχετική ανακοίνωση αναφέρεται ότι ως φορέας που πρωτοστάτησε στον αγώνα για την εφαρμογή του ΓεΣΥ, «καλούμε τον ΟΑΥ, το Υπουργείο Υγείας και κάθε πάροχο υπηρεσιών να προστατεύσουν το Σύστημα».
Καταγγελίες για ελλιπή φροντίδα, ανεπαρκείς υπηρεσίες και απρεπή συμπεριφορά επαγγελματιών υγείας δεν τιμούν κανέναν· η ευθύνη είναι συλλογική. Την ίδια στιγμή, όμως, οι ανεξέλεγκτες επιθέσεις κατά νοσηλευτηρίων και επαγγελματιών, καθώς και η εξαγωγή συμπερασμάτων πριν από την ολοκλήρωση ερευνών, ή ακόμη και πριν από την επίσημη υποβολή καταγγελιών, δεν συνιστούν ορθές πρακτικές ενημέρωσης.
Τα όσα λέγονται και δημοσιοποιούνται τις τελευταίες ημέρες, σε συνδυασμό με τα 20 παράπονα που κατέγραψε το Παρατηρητήριο τον περασμένο μήνα και αφορούν ελλιπή φροντίδα σε νοσηλευτήρια δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, δεν μπορούν να περάσουν απαρατήρητα.
Στις περιπτώσεις όπου οι καταγγέλλοντες έδωσαν τη συγκατάθεσή τους, το Παρατηρητήριο έχει ήδη απευθυνθεί στους αρμόδιους φορείς ζητώντας απαντήσεις. Ωστόσο, σε αρκετές περιπτώσεις δεν είναι δυνατή η πλήρης διερεύνηση, καθώς πολίτες που προχωρούν σε αναφορά στο Παρατηρητήριο στη συνέχεια δηλώνουν ότι δεν επιθυμούν επίσημη έρευνα, προβάλλοντας διάφορους λόγους.
Η εικόνα που έχει διαμορφωθεί το τελευταίο δεκαπενθήμερο οφείλει να θέσει όλους, περιλαμβανομένης και της ΟΣΑΚ, που δηλώνει παρούσα, σε εγρήγορση.
Ως επίσημος φορέας εκπροσώπησης των ασθενών καλούμε:
• Όλους τους παρόχους υπηρεσιών υγείας να θέτουν ως απόλυτη προτεραιότητα τους ασθενείς και τις ανάγκες τους.
• Όλους τους παρόχους να αναγνωρίσουν ότι οι ασθενείς και οι οικογένειές τους βρίσκονται σε ευάλωτη θέση και ότι η οικοδόμηση σχέσης εμπιστοσύνης απαιτεί συνεχή και ουσιαστική προσπάθεια.
• Όλους τους πολίτες να υποβάλλουν επίσημα και γραπτώς τις καταγγελίες τους στους αρμόδιους φορείς ή στο Παρατηρητήριο της ΟΣΑΚ και να παρέχουν τη συγκατάθεσή τους για πλήρη διερεύνηση, ώστε να αποδίδονται ευθύνες όπου πρέπει.
Κυρίως, καλούμε:
• Τον Οργανισμό Ασφάλισης Υγείας, αρμόδιο όχι μόνο για την ποσότητα αλλά πρωτίστως για την ποιότητα των υπηρεσιών του ΓεΣΥ, να προχωρήσει άμεσα σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, είτε για διόρθωση στρεβλώσεων είτε για υιοθέτηση νέων πολιτικών και πρακτικών, με στόχο την προστασία των ασθενών και του ίδιου του Συστήματος.
• Το Υπουργείο Υγείας να ασκήσει ουσιαστικά τον εποπτικό του ρόλο, υπενθυμίζοντας ότι από την άνοιξη του 2025 η εποπτεία του ΓεΣΥ έχει περάσει στην αρμοδιότητά του.
• Όλους τους αρμόδιους φορείς διερεύνησης καταγγελιών (ΟΑΥ, ΟΚΥπΥ, Υπουργείο Υγείας, Αστυνομία) να προχωρούν άμεσα στην εξέταση κάθε υπόθεσης και να δημοσιοποιούν τα αποτελέσματα, διασφαλίζοντας τη διαφάνεια.
Η ΟΣΑΚ δεν επιθυμεί τη στοχοποίηση επαγγελματιών υγείας. Απαιτεί, όμως, την απόδοση ευθυνών όπου αυτές προκύπτουν.
Καλούμε όλους τους επαγγελματίες υγείας, και ιδιαίτερα γιατρούς και νοσηλευτές, να σταθούν στο πλευρό της Ομοσπονδίας, ώστε να υιοθετηθούν πρακτικές που θα προστατεύουν τόσο τους ασθενείς όσο και τους ίδιους.
Καταγγελίες για ελλιπή φροντίδα, κακομεταχείριση, κυρίως ηλικιωμένων, και απρεπή συμπεριφορά καταγράφονται και διερευνώνται εδώ και πολλά χρόνια. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει την ανάγκη αλλαγής νοοτροπιών που δεν μπορούν να συνεχίσουν να υφίστανται.
Τέλος, πάγια απαίτηση της ΟΣΑΚ είναι η ταχεία ολοκλήρωση του νομοσχεδίου που ρυθμίζει τη λειτουργία όλων των νοσοκομείων της Κύπρου, δημόσιων και ιδιωτικών, με πρόνοιες που θα διασφαλίζουν το επίπεδο και την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Δεν είναι δυνατόν, σε μια χώρα που καταγράφει από τα χαμηλότερα ποσοστά ανικανοποίητων αναγκών υγείας και εφαρμόζει ένα σύστημα που μπορεί να εξασφαλίσει καθολική πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας, να μην λειτουργούν αποτελεσματικά οι μηχανισμοί προστασίας και ελέγχου.