Το Ανώτατο Δικαστήριο διέταξε την άμεση απελευθέρωση αλλοδαπού που τελούσε υπό κράτηση για σκοπούς απέλασης επί σχεδόν 16 μήνες, κρίνοντας ότι η συνέχιση της κράτησής του δεν δικαιολογείται, καθώς οι αρμόδιες αρχές δεν επέδειξαν τη δέουσα σπουδή και επιμέλεια για την υλοποίηση της απομάκρυνσής του από την Κυπριακή Δημοκρατία.
Η απόφαση εκδόθηκε σήμερα από τη δικαστή Λ. Δημητριάδου-Ανδρέου στο πλαίσιο αίτησης για έκδοση εντάλματος Habeas Corpus που καταχώρισε ο αλλοδαπός, ο οποίος κρατείτο στα κρατητήρια Μενόγειας από τον Φεβρουάριο του 2025.
Ο αιτητής είχε εισέλθει στην Κύπρο το 2015 και υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας, η οποία απορρίφθηκε οριστικά το 2020. Την ίδια χρονιά καταδικάστηκε από το Μόνιμο Κακουργιοδικείο Λάρνακας σε εξαετή ποινή φυλάκισης για αδικήματα που αφορούσαν παράνομη εισαγωγή και κατοχή ελεγχόμενων φαρμάκων με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο. Μετά την αποφυλάκισή του τον Μάρτιο του 2025, εκδόθηκαν εναντίον του διατάγματα κράτησης και απέλασης ως απαγορευμένου μετανάστη.
Το Δικαστήριο υπενθύμισε ότι η κράτηση για σκοπούς απέλασης αποτελεί περιορισμό του θεμελιώδους δικαιώματος της ελευθερίας και δεν μπορεί να μετατρέπεται σε αυτοσκοπό ούτε να παρατείνεται επ’ αόριστον χωρίς πραγματική προοπτική απομάκρυνσης. Όπως σημειώνεται στην απόφαση, η νομιμότητα της διάρκειας της κράτησης εξαρτάται από το κατά πόσο οι αρμόδιες αρχές προωθούν ενεργά και με τη δέουσα επιμέλεια τη διαδικασία απέλασης.
Εξετάζοντας τα γεγονότα της υπόθεσης, το Ανώτατο διαπίστωσε ότι, παρά τις επαναξιολογήσεις της κράτησης που πραγματοποιήθηκαν ανά τακτά χρονικά διαστήματα, δεν προέκυπταν ουσιαστικές ενέργειες για την εκτέλεση του διατάγματος απέλασης. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο γεγονός ότι ήδη από τον Ιούλιο του 2025 οι αρμόδιες υπηρεσίες είχαν καταλήξει πως ο αιτητής καταγόταν από τη Σιέρα Λεόνε και όχι από τη Γκάμπια, ωστόσο δεν καταδείχθηκε ποιες συγκεκριμένες ενέργειες έγιναν έκτοτε για την εξασφάλιση των αναγκαίων ταξιδιωτικών εγγράφων και την απομάκρυνσή του.
Η δικαστής σημείωσε επίσης ότι δεν εξηγήθηκε επαρκώς γιατί χρειάστηκαν περισσότεροι από 15 μήνες κράτησης μέχρι να κινηθούν διαδικασίες για έκδοση νέων διαταγμάτων απέλασης με προορισμό τη Σιέρα Λεόνε και για εξασφάλιση κυπριακού ταξιδιωτικού εγγράφου. Παράλληλα, έκρινε ότι η άρνηση συνεργασίας του αιτητή σε προηγούμενο στάδιο δεν απαλλάσσει τη διοίκηση από την υποχρέωση να λάβει όλα τα νόμιμα και αναγκαία μέτρα για την ταχύτερη δυνατή εκτέλεση της απέλασης.
Σύμφωνα με την απόφαση, από τον Σεπτέμβριο του 2025 και μετά δεν προέκυψαν ουσιαστικές ενέργειες που να δικαιολογούν τη συνέχιση της κράτησης, ενώ ούτε διαφαινόταν συγκεκριμένη και άμεση προοπτική απομάκρυνσης του αιτητή από τη Δημοκρατία.
Το Ανώτατο κατέληξε ότι οι αρμόδιες αρχές δεν απέδειξαν πως έλαβαν συγκεκριμένα και αποτελεσματικά μέτρα για την υλοποίηση της απέλασης χωρίς περιττές καθυστερήσεις. Ως εκ τούτου, έκρινε ότι η σχεδόν 16μηνη κράτηση είχε καταστεί αδικαιολόγητα παρατεταμένη και παράνομη.
Η αίτηση έγινε δεκτή και εκδόθηκε ένταλμα Habeas Corpus ad subjiciendum, με το οποίο διατάχθηκε η άμεση απελευθέρωση του αιτητή. Παράλληλα, το Δικαστήριο επιδίκασε έξοδα υπέρ του αιτητή και σε βάρος της Δημοκρατίας.
