Στην ταυτοποίηση 1.100 αγνοουμένων από τον επίσημο δικοινοτικό κατάλογο, καθώς και 250 πεσόντων, αναφέρθηκε την Τρίτη ο Ελληνοκύπριος μέλος της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοουμένους (ΔΕΑ), Λεωνίδας Παντελίδης. Μιλώντας ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων, η οποία εξέτασε αυτεπάγγελτα τις εξελίξεις στο ζήτημα των αγνοουμένων, ο κ. Παντελίδης ανέφερε ότι εντοπίστηκαν πρόσφατα έξι ακόμη αγνοούμενοι στα κατεχόμενα. Συγκεκριμένα, εντοπίστηκαν δύο περιπτώσεις στην Κυρά Μόρφου, δύο στη Λάπηθο και δύο στο Λευκόνοικο.
Ο κ. Παντελίδης είπε, ακόμη, ότι πέρυσι πραγματοποιήθηκαν 129 ανασκαφές. Αυτή τη στιγμή λειτουργούν 8 συνεργεία, εκ των οποίων τα 7 στα κατεχόμενα, σημείωσε.
Από την πλευρά του, ο Επίτροπος Προεδρίας, Μάριος Χαρτσιώτης, είπε ότι από τους 1.619 Ε/κ αγνοουμένους έχουν ταυτοποιηθεί οι 859, ενώ εκκρεμούν 760 ταυτοποιήσεις. Από τους 859 ταυτοποιηθέντες, οι 803 ταυτοποιήθηκαν από τη ΔΕΑ και οι 56 από την Κυπριακή Δημοκρατία, σημείωσε.
Παράλληλα, ανέφερε ότι από τους 77 Ελληνες αγνοουμένους, έχουν ταυτοποιηθεί οι 40, ενώ από τους 40 αγνοουμένους της περιόδους 1963-64, ταυτοποιήθηκαν οι 18.
Στην τοποθέτησή του, ο Επίτροπος Προεδρίας, Μάριος Χαρτσιώτης, εξέφρασε τη θέση της Κυβέρνησης ότι «πρέπει να εντατικοποιήσουμε στον μέγιστο δυνατό βαθμό τις προσπάθειές μας για διακρίβωση της τύχης των αγνοουμένων μας». Σημείωσε, ακόμη, ότι «η πληροφόρηση που λαμβάνουμε άρχισε να εξαντλείται, επειδή αρκετά άτομα που είχαν πληροφορίες έχουν αποβιώσει», προσθέτοντας ότι η άλλη πλευρά καταβάλλει προσπάθεια να περιορίσει στον μέγιστο βαθμό τις πληροφορίες που δίνει.
Παράλληλα, ο κ. Χαρτσιώτης σημείωσε ότι έχει γίνει η παράδοση της 5ης φάσης της εξέτασης σκελετικών δειγμάτων Ελλήνων και Κυπρίων πεσόντων, προσθέτοντας ότι αναμένονται νέες ταυτοποιήσεις. Ανέφερε, επίσης, ότι προχωρούν οι διαδικασίες για μόνιμο ανθρωπολογικό εργαστήριο Κυπριακής Δημοκρατίας, επισημαίνοντας ότι το Υπουργικό Συμβούλιο σε μια από τις επόμενές του συνεδριάσεις θα εγκρίνει το κτήριο που θα το στεγάσει.
Την ίδια ώρα, ο Επίτροπος Προεδρίας είπε ότι αποφασίστηκε η δημιουργία μόνιμου οστεοφυλακίου για ταυτοποιημένους και μη ταυτοποιημένους πεσόντες. Ανέφερε, επίσης, ότι εξασφαλίστηκε €1 εκατ. από τα κρατικά ταμεία για διενέργεια εξειδικευμένης γενετικής εξέτασης επιμολυσμένων οστών 32 ατόμων από το Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου (ΙΝΓΚ), προσθέτοντας ότι τα περισσότερα οστά ανήκουν σε ΕΛΔΥΚάριους. Έχουν ήδη σταλεί τα πρώτα δείγματα στο Ινστιτούτο και έχει ξεκινήσει η διαδικασία ταυτοποίησης, πρόσθεσε.
Εν συνεχεία, ο Μάριος Χαρτσιώτης είπε ότι από τους 1619 Ε/κ αγνοουμένους έχουν ταυτοποιηθεί οι 859, ενώ εκκρεμούν 760 ταυτοποιήσεις. Από τους 859 ταυτοποιημένους, οι 803 ταυτοποιήθηκαν από τη ΔΕΑ και οι 56 από την Κυπριακή Δημοκρατία, σημείωσε. Παράλληλα, ανέφερε ότι από τους 77 Ελλαδίτες αγνοουμένους, έχουν ταυτοποιηθεί οι 40, ενώ από τους 40 αγνοουμένους της περιόδους 1963-64, ταυτοποιήθηκαν οι 18.
Ο Λεωνίδας Παντελίδης, το Ε/κ μέλος της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοουμένους (ΔΕΑ), ανέφερε ότι πέρυσι πραγματοποιήθηκαν 129 ανασκαφές. Αυτή τη στιγμή λειτουργούν 8 συνεργεία, εκ των οποίων τα 7 στα κατεχόμενα, σημείωσε.
Είπε, ακόμη, ότι έχουν ταυτοποιηθεί 1100 αγνοούμενοι από τον επίσημο δικοινοτικό κατάλογο και 250 πεσόντες. «Δεν είναι αρκετό να έχουμε DNA από τα οστά, αλλά και από τους συγγενείς», τόνισε.
Ο κ. Παντελίδης πρόσθεσε ότι πρόσφατα εντοπίστηκαν 2 αγνοούμενοι στην Κυρά Μόρφου, 2 στη Λάπηθο και 2 στο Λευκόνοικο. «Δεν βρίσκουμε αγνοουμένους στον βαθμό που θα θέλαμε», υπογράμμισε, εξηγώντας ότι υπάρχουν και δύσκολες περιπτώσεις ανεύρεσης αγνοουμένων, λόγω των περιορισμένων πληροφοριών που δίνει η άλλη πλευρά και της μετακίνησης οστών.
Σημείωσε, επίσης, ότι ο προϋπολογισμός της ΔΕΑ ανέρχεται στα €4 εκατ. ετησίως, εκ των οποίων τα €2,6 εκατ. προέρχονται από την ΕΕ.
Ο Ανδρέας Χρίστου, εκ μέρους της ΔΕΑ, ανέφερε ότι μέχρι στιγμής ολοκληρώθηκαν 40 ανασκαφές, προσθέτοντας ότι τώρα υπάρχουν συνεργεία σε Λάπηθο, Άσσια, Έξω Μετόχι, Τζιάος, Λιβάδια Αμμοχώστου, νεκρή ζώνη Γερολάκκου και Χούλου. Αύριο θα ξεκινήσουν εργασίες στη στρατιωτική περιοχή Γερολάκκου, πρόσθεσε.
Η Αγγελική Ανθούση, εκ μέρους της ΔΕΑ, αναφέρθηκε στις εργασίες που γίνονται στα συνεργεία που λειτουργούν τώρα καθώς και στη δυσχέρεια στη συλλογή και εξακρίβωση πληροφοριών που αφορούν τις περιοχές των ανασκαφών.
Ο Χάρης Συμεωνίδης, Πρόεδρος της Επιτροπής Συγγενών Αγνοουμένων περιόδου 1963-1964, σημείωσε ότι η ΔΕΑ κάνει ό,τι είναι δυνατόν για το θέμα των αγνοουμένων και αγωνίζεται κάτω από δυσκολότατες συνθήκες. «Γιατί το μείζον θέμα των αγνοουμένων να μην τεθεί ως Μέτρο Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) μεταξύ των 2 κοινοτήτων;», διερωτήθηκε.
Από την πλευρά του, ο Γιάννης Κολιός, Αντιπρόεδρος της Παγκύπριας Οργάνωσης Συγγενών Αδηλώτων Αιχμαλώτων και Αγνοουμένων, τόνισε ότι πρέπει να πείσουμε την τ/κ πλευρά ώστε ο τουρκικός στρατός να ανοίξει τα αρχεία του. Υπάρχει πρόβλημα με τη φροντίδα ηλικιωμένων γονέων και συζύγων αγνοουμένων, σημείωσε, συμπληρώνοντας ότι πρέπει η Κυβέρνηση και η Βουλή να πάρουν απόφαση για επίλυση του θέματος.
Ο Χριστόφορος Σκαρπάρης, Κοινοτάρχης Άσσιας και Πρόεδρος Επιτροπής Συγγενών Αγνοουμένων Άσσιας, ζήτησε να τεθεί το ζήτημα ως ΜΟΕ. «Έχουμε ακόμα πολύ δρόμο να καλύψουμε, παρά τις προσπάθειες της ΔΕΑ, λόγω των προσκομμάτων και των τακτικισμών που προβάλλουν οι Τούρκοι», υπογράμμισε. Την ίδια ώρα, αναφέρθηκε στη μετακίνηση οστών από το Ορνίθι και το Δίκωμο.
Η Μαρία Λεοντίου Γεωργίου, θυγατέρα αγνοουμένου και μέλος Επιτροπής Συγγενών Αγνοουμένων Άσσιας, αναφέρθηκε στα προσκόμματα που προβάλλουν οι Τούρκοι για τα οστά στον σκουπιδότοπο του Δικώμου, τονίζοντας ότι «είναι απαράδεκτο να υπάρχουν 70 άτομα θαμμένα στον σκουπιδότοπο του Δικώμου και να μη σκάβουμε στην περιοχή».
Η Κούλα Θεοδώρου, εκ μέρους της Ομάδας Πρωτοβουλίας Παιδιών Αγνοουμένων, ανέφερε ότι το θέμα των αγνοουμένων είναι ανθρωπιστικό.
Ο Βουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας Δημήτρης Σούγλης, εξέφρασε την πλήρη συμπαράσταση της Βουλής στις οργανώσεις των συγγενών αγνοουμένων.
Ο Βουλευτής του ΕΛΑΜ, Λίνος Χατζηγεωργίου, εξέφρασε προβληματισμό για το θέμα του σκουπιδότοπου στο Δίκωμο.
Ο Βουλευτής του ΔΗΚΟ, Αδάμος Ασπρής, είπε ότι η Τουρκία προσπαθεί να εμποδίσει με κάθε τρόπο τη διακρίβωση της τύχης των αγνοουμένων. Παράλληλα, ζήτησε από τον Επίτροπο Προεδρίας να ασκηθούν περισσότερες πιέσεις προς την Τουρκία ώστε να συνεργαστεί για την επίλυση του θέματος.
Η Βουλευτής του Κινήματος Άλμα, Λίτσα Δρουσιώτου, επεσήμανε ότι το θέμα των αγνοουμένων υφίσταται για 62 χρόνια. Οι αγνοούμενοι είναι μια διαρκής ανθρωπιστική εκκρεμότητα, υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι η Πολιτεία οφείλει να στηρίζει το έργο της ΔΕΑ.
Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Δήμος Γεωργιάδης, τάχθηκε υπέρ της ένταξης του θέματος των αγνοουμένων στα ΜΟΕ, ενώ ζήτησε να πληροφορηθεί για την υπόθεση Τάσου Μάρκου.
Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Γιώργος Λυσανδρίδης, ρώτησε αν υπάρχει πλάνο για ψηφιοποίηση και δημιουργία ηλεκτρονικού αρχείου για τους αγνοουμένους.
Απαντώντας στον κ. Λυσανδρίδη, ο Μάριος Χαρτσιώτης είπε ότι έχουν ψηφιοποιηθεί οι φάκελοι των αγνοουμένων.
Η βουλευτής του ΑΚΕΛ, Αναστασία Χάσικου, εξέφρασε πλήρη συμπαράσταση στους συγγενείς των αγνοουμένων, επισημαίνοντας ότι «πρέπει να εξαντλήσουμε κάθε περιθώριο για ανεύρεση οστών αγνοουμένων». Την ίδια ώρα, ρώτησε αν υπάρχουν νομοθετικές εκκρεμότητες στη στήριξη συγγενών αγνοουμένων.
Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Χρίστος Χριστοφίδης, χαρακτήρισε «σοφή» την τοποθέτηση του Λεωνίδα Παντελίδη στη ΔΕΑ. «Αν δεν υπάρχει καλή συνεννόηση με την άλλη πλευρά, δεν θα βρίσκουμε αγνοούμενους», υπέδειξε.
Την ίδια ώρα, ρώτησε για τις ενέργειες που γίνονται για να ανοίξουν τα αρχεία του τουρκικού στρατού, κάτι που, όπως είπε, «θα δώσει ώθηση» στη διαδικασία ανεύρεσης των αγνοουμένων. Παράλληλα, είπε ότι το εργασιακό καθεστώς εργαζομένων της ΔΕΑ «είναι στον αέρα» και ρώτησε αν υπάρχει σχεδιασμός για επίλυση του ζητήματος.
Ο Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων, Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Νίκος Κέττηρος, ζήτησε να βρεθεί μηχανισμός για να λαμβάνουν οι συγγενείς αγνοουμένων το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα (ΕΕΕ) χωρίς χρονοβόρες διαδικασίες. Παράλληλα, ζήτησε ενημέρωση για τη δραστηριότητα του εισηγητή του ΕΚ, Φρανσουά Μπελαμί.
Ο Βουλευτής του ΔΗΚΟ, Ζαχαρίας Κουλίας, σημείωσε ότι οι αγνοούμενοι είναι η πιο τραγική πτυχή της κυπριακής τραγωδίας. «Ενδεχομένως να μην έχουμε κάνει όλα όσα έπρεπε, αλλά έχουμε κάνει μεγάλη προσπάθεια», τόνισε, διευκρινίζοντας παράλληλα ότι «ως Βουλή κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν να γίνει».
Ο Πάμπος Χατζηπαναγής, εκ μέρους της Παγκύπριας Οργάνωσης Συγγενών Αδηλώτων Αιχμαλώτων και Αγνοουμένων, εξέφρασε την άποψη ότι η Κυπριακή Δημοκρατία θα μπορούσε να αγοράζει πληροφορίες για την ανεύρεση αγνοουμένων.
Ο Επίτροπος Προεδρίας, Μάριος Χαρτσιώτης, σημείωσε ότι τα παιδιά των αγνοουμένων εντάσσονται πλέον στους παθόντες. Την ίδια ώρα, ανέφερε ότι καταρτίστηκε προσφάτως μητρώο παιδιών αγνοουμένων, κατόπιν οδηγιών του Προέδρου της Δημοκρατίας. Το μητρώο απεστάλη στον Υπουργό Εργασίας, ο οποίος μαζί με τον Υπουργό Οικονομικών θα εξετάσουν το είδος της οικονομικής ενίσχυσης που μπορεί να δοθεί, πρόσθεσε.
«Το θέμα των αγνοουμένων είναι στις προτεραιότητες του ΠτΔ και του Ε/κ διαπραγματευτή στις συζητήσεις τους με την άλλη πλευρά», υπογράμμισε.
Στο τέλος της συνεδρίασης, ο Νίκος Κέττηρος προανήγγειλε συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων για θέματα αγνοουμένων την 1η Σεπτεμβρίου.
Σε δηλώσεις του μετά τη συνεδρίαση, ο κ. Κέττηρος είπε ότι γίνονται συνέχεια εκσκαφές. Ωστόσο, επεσήμανε ότι οι πληροφορίες λιγοστεύουν όσο περνούν τα χρόνια, προσθέτοντας ότι η αλλοίωση του εδάφους λόγω των χρόνων που περνούν δυσκολεύει τις έρευνες της ΔΕΑ.
Αναφερόμενος στο ζήτημα της φροντίδας των γονέων και συζύγων αγνοουμένων, επεσήμανε ότι θα πρέπει να δοθεί η λύση με παρέμβαση είτε της Υφυπουργού Πρόνοιας ή του ιδίου του Προέδρου της Δημοκρατίας «για να τελειώνει αυτή η κατάσταση που εξευτελίζει ολόκληρη την κοινωνία. Είναι απαράδεκτο να συνεχίζουν αυτοί οι άνθρωποι να ταλαιπωρούνται», τόνισε.
Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Γιώργος Λυσανδρίδης, δήλωσε ότι η Τουρκία ακολουθεί την πρακτική του σταγονόμετρου, αρνούμενη να δώσει πρόσβαση στα στρατιωτικά αρχεία και να επιτρέψει έρευνες σε σημεία όπου οι πληροφορίες θέλουν την ύπαρξη ομαδικών τάφων.
Ανέφερε, επίσης, ότι θεωρεί «κρίσιμο να ασκηθούν οι απαραίτητες πιέσεις σε κάθε επίπεδο, ώστε να δοθεί επιτέλους πρόσβαση και να διεξαχθούν έρευνες στον σκυβαλότοπο Δικώμου και σε άλλες περιοχές».
Η βουλευτής του Κινήματος Άλμα, Λίτσα Δρουσιώτου, δήλωσε ότι απαιτείται εντατικοποίηση των ερευνών και αξιοποίηση των νέων επιστημονικών μεθόδων, σημειώνοντας ότι η αναζήτηση της αλήθειας και ο σεβασμός της ανθρώπινης αξιοπρέπειας είναι αδιαπραγμάτευτα.
Η πολιτεία οφείλει έμπρακτα να στηρίξει το έργο της ανεύρεσης των αγνοουμένων με επαρκείς πόρους και πολιτική βούληση, καθώς και να στηρίξει τις οικογένειες και τα παιδιά των αγνοουμένων, των αιχμαλώτων και των πεσόντων, υπογράμμισε.
ΚΥΠΕ
