Οι σφοδρές κοινωνικές αντιδράσεις που φέρνει η υλοποίηση των έργων του Σχεδίου Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ) Λεμεσού, τα οποία επικεντρώνονται αυτή τη στιγμή στη Λεωφόρο Νίκου Παττίχη και στις οδούς Θέκλας Λυσιώτη και Εμμανουήλ Ροΐδη, βρέθηκαν στο επίκεντρο της σημερινής συνεδρίας της Επιτροπής Μεταφορών της Βουλής. Ο Δήμαρχος Λεμεσού, Γιάννης Αρμεύτης, γνωστοποίησε πως έλαβε απάντηση από το Τμήμα Δημόσιων Έργων στην επιστολή 11 σημείων που απέστειλε με παρατηρήσεις και εισηγήσεις για καλύτερο σχεδιασμό του ΣΒΑΚ, σημειώνοντας πως μέρος των θέσεων του Δήμου εισακούστηκαν.

Από την πλευρά τους, τα Δημόσια Έργα ανέφεραν πως οι εισηγήσεις αξιολογήθηκαν τεχνικά, με παράλληλη συνεκτίμηση των απαιτήσεων οδικής ασφάλειας. Όπου κρίθηκε τεχνικά εφικτό και συμβατό με τους στόχους και τις απαιτήσεις του έργου, ενσωματώθηκαν οι αναγκαίες τροποποιήσεις και βελτιώσεις στον σχεδιασμό, λαμβάνοντας υπόψη τις απόψεις και τα αιτήματα που υποβλήθηκαν. Επί του παρόντος, η απάντηση του Δήμου Λεμεσού αναμένεται, ώστε να ολοκληρωθεί η εξέταση των εκκρεμούντων ζητημάτων.

Πάντως, μιλώντας ενώπιον της Επιτροπής, ο κ. Αρμεύτης χαρακτήρισε το ΣΒΑΚ μια «πονεμένη ιστορία». Όπως είπε οι σχεδιασμοί είχαν εκπονηθεί από το 2019 και την ευθύνη για την εκτέλεση των έργων έχει αποκλειστικά το Τμήμα Δημοσίων Έργων. Αναφερόμενος στον χαμό που προκλήθηκε από την τοποθέτηση των πλαστικών διαχωριστικών (πασαλάκια), ξεκαθάρισε πως η θέση του Δήμου είναι «να φύγουν από τις γειτονιές». «Έγινε ένας υπερ-σχεδιασμός ώστε να μπουν όσο περισσότερα πασαλάκια γίνεται, με αποτέλεσμα να υποβαθμιστεί το περιβάλλον και να δημιουργήσει αρνητικές καταστάσεις. Πρέπει να γίνουν διορθώσεις», τόνισε.

Ουσιαστικά, είπε ο κ. Αρμέυτης, τα πιο σημαντικά αιτήματα του Δήμου είναι:

  • Συγκεκριμένες λύσεις επί της Εμμανουήλ Ροΐδη ώστε να μεταφερθεί ο ποδηλατόδρομος προς την πλευρά του γραμμικού πάρκου και απελευθερωθούν χώροι στάθμευσης προς τη νότια πλευρά όπου υπάρχουν σπίτια κατοίκων
  • Να σταματήσει προσωρινά η τοποθέτηση νέων πασσάλων, μέχρι να αξιολογηθεί αν οι παρεμβάσεις που έγιναν λειτουργούν σωστά
  • Να απομακρυνθούν τα πασαλάκια από δευτερεύοντες δρόμους και να αντικατασταθούν με πιο πρακτικές λύσεις.
  • Δημιουργία χώρων επιβίβασης και αποβίβασης λεωφορείων στην οδό Θέκλας Λυσιώτη
  • Εφαρμογή μοντέλων «shared space» σε δρόμους ποδηλατολωρίδων και γειτονιάς

Υπεραμύνθηκαν των χειρισμών Υπουργείο και Δημόσια Έργα

Λαμβάνοντας τον λόγο, εκπρόσωποι του Υπουργείου Μεταφορών και των Δημόσιων Έργων υπεραμύνθηκαν των σχεδιασμών τους, με το πρώτο να αναφέρει πως οι σχεδιασμοί βλέπουν 15 χρόνια μπροστά και βασίζονται σε πρακτικές που εφαρμόζονται στο εξωτερικό. Όπως εξήγησε εκπρόσωπος του Υπουργείου, το «shared space» υιοθετείται σε κάποια σημεία στο έργο του ΣΒΑΚ, ωστόσο στις περιπτώσεις που δεν εφαρμόζεται είναι όπου υπάρχει αντιρροή. «Εκεί πρέπει να υπάρχει φυσικό εμπόδιο που να προστατεύει τον ποδηλάτη που κινείται αντίθετα από την κυκλοφορία. Γι’ αυτό καταλήξαμε στα πασαλάκια», ξεκαθάρισε.

Από την πλευρά της, η Ανώτερη Εκτελεστικός Μηχανικός και Υπεύθυνη του Κλάδου Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας στο Τμήμα Δημοσίων Έργων, Ευρυδίκη Αναγιωτού, επισήμανε ότι πραγματοποιήθηκαν 21 συναντήσεις με δημοτικούς μηχανικούς και τεχνικούς κατά την εκπόνηση του σχεδίου και, ως εκ τούτου, ο Δήμος ήταν ενήμερος για τους σχεδιασμούς. «Έχουμε εξασφαλισμένα πιστοποιητικά προσβασιμότητας και μη διάκρισης, συμβατότητας, έχουμε γνωμάτευση από Τμήμα Περιβάλλοντος, έχουμε εκπονήσει «safety audit» από ανεξάρτητο μελετητή. Όλα τα μοντέλα που έχουμε αναπτύξει βασίζονται σε συγκοινωνιακά μοντέλα και διεθνείς πρακτικές. Έχουμε λάβει υπόψη τις επιπτώσεις στην κυκλοφορία και όπου είναι δυνατό θα γίνουν ανάλογες ρυθμίσεις». 

Απαντώντας σε αναφορά ότι ποδηλατοδρόμοι μπήκαν σε γειτονιές και εμποδίζουν την όπισθεν κίνηση από εξόδους κατοικιών, η κ. Αναγιωτού είπε πως στόχος ήταν οι ποδηλατόδρομοι να συνδέσουν γειτονιές και να χαμηλώσουν τις ταχύτητες. Την ίδια ώρα, ξεκαθάρισε πως θέση του Τμήματος είναι τα  πασαλάκια να παραμείνουν για θέματα ορατότητας και ασφάλειας. «Ίσως να μπαίνουν πιο αραιά και με τέτοια συχνότητα ώστε να γίνονται ορατά από τους μοτοσικλετιστές και να μην δίνεται η ευκαιρία παράνομης στάθμευσης».

Σχολιάζοντας τη θέση ότι το κράτος κωφεύει ως προς τα αιτήματα των επιχειρηματιών επί της λεωφόρου Δέσποινας και Νίκου Παττίχη, είπε ότι ουδέποτε επιτρεπόταν η στάθμευση στο οδόστρωμα της συγκεκριμένης οδού.  

Ο Αλέξης Παπαδόπουλος, Αρχιτέκτονας και μέλος του Γενικού Συμβουλίου του ΕΤΕΚ, είπε ότι το ΕΤΕΚ υποστηρίζει το ΣΒΑΚ, ωστόσο «αυτά που βλέπουμε δεν αποτελούν ευρωπαϊκές πρακτικές. Η κουλτούρα ακολουθεί τις υποδομές και όχι το αντίθετο». Εξέφρασε, μάλιστα, τη θέση ότι επικρατεί ένα κλίμα τοξικότητας στη Λεμεσό καθώς δαιμονοποιήθηκαν τα μέτρα για την κυκλοφοριακή ύφεση. Χαρακτήρισε την εξέλιξη αυτή ως «μεγάλο κακό», γιατί οι αλλαγές απαιτούν συναίνεση και συνεργασία.

Το ΕΒΕ Λεμεσού ζήτησε καλύτερη ενημέρωση πριν από την υλοποίηση νέων μέτρων, ενώ η ΠΟΒΕΚ εξέφρασε τη θέση πως δημιουργούνται δρόμοι μόνο για τα εμπορικά κέντρα.

Η Κυπριακή Συνομοσπονδία Οργανώσεων Αναπήρων ζήτησε όπως η Λεμεσός γίνει πιο προσβάσιμη, κάνοντας λόγο, μεταξύ άλλων, για μεγάλο πρόβλημα με τους αναπηρικούς χώρους στάθμευσης στο παραλιακό μέτωπο. Τόνισε πως οι Αρχές οφείλουν δια νόμου, πριν λάβουν οποιεσδήποτε αποφάσεις , να διαβουλεύονται με οργανώσεις που γνωρίζουν τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών με αναπηρία. Σημειώνεται ότι στη συνεδρία συμμετείχαν και εκπρόσωποι της Παγκύπριας Οργάνωσης Τυφλών και της Παγκύπριας Οργάνωσης Κωφών οι οποίοι κατέθεσαν σχετικό υπόμνημα στα μέλη της Επιτροπής.

Οι βουλευτές, κατά γενική ομολογία, χαρακτήρισαν το ΣΒΑΚ αναγκαιότητα για την πόλη, ωστόσο καυτηρίασαν τον τρόπο εφαρμογής του και ζήτησαν άμεσες αλλαγές προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις στην κυκλοφορία και να διασφαλιστεί η οδική ασφάλεια και η εύρυθμη λειτουργία του οδικού δικτύου. Σημειώνεται ότι η συζήτηση διεξήχθη έπειτα από αυτεπάγγελτη εγγραφή του θέματος, μετά από εισήγηση της Επιτροπής και των βουλευτών Μαρίνας Νικολάου και Αργεντούλας Ιωάννου.