Κύπρος: Συνεχίζει την ανοδική πορεία

 

Ο τομέας των ακίνητων υπερβαίνει το 15% του ΑΕΠ και αποτελεί ένα από τους πλέον σημαντικότερους παράγοντες στην οικονομία του τόπου. Η κτηματομεσιτική αγορά αποτελείται κυρίως από οικιστικά καθώς και εμπορικά ακίνητα με περίπου 80% των Κυπρίων να έχουν στην κατοχή τους τουλάχιστον μία πρώτη ιδιόκτητη κατοικία, ένα ποσοστό που καταλαμβάνει  ένα σημαντικό μέρος στην αγορά ακίνητων. Παράλληλα, ένας μεγάλος όγκος συναλλαγών παρατηρείται από ξένους επενδυτές κυρίως σε εξοχικές κατοικίες, αφού η Κύπρος φέρεται να είναι στις πρώτες θέσεις στις προτιμήσεις  για καλοκαιρινούς προορισμούς ανάμεσα σε μία μεγάλη μάζα τουριστών που προέρχεται κυρίως από την Μεγάλη Βρετανία και την Ρωσία.

 

Ο αριθμός συναλλαγών άγγιξε τις 16,842 το 2017 σημειώνοντας μία αύξηση της τάξεως του 4% από το 2016 και στο 96% από την οικονομική κρίση του 2013 αντίστοιχα. Με βάση στοιχείων του τμήματος κτηματολογίου και χωρομετρίας μέχρι το τέλος του 2ου τρίμηνου του 2018 έχει παρατηρηθεί μια αύξηση της τάξεως του 24% σε σύγκριση με την ανάλογη περίοδο του προηγουμένου έτους. To 2017, η Λεμεσός (30%) βρισκόταν στην πρώτη θέση σε αριθμό συναλλαγών, ακολουθώντας η Λευκωσία (27%), η Πάφος (19%), η Λάρνακα (18%) και η Αμμόχωστος (6%). Αξίζει να σημειωθεί ότι η Λευκωσία καταλαμβάνει το μικρότερο ποσοστό αγοράς από ξένους επενδυτές αναδεικνύοντας την εξάρτησή της από την τοπική αγορά. Οι ξένοι επενδυτές κατά την περίοδο 2012 – 2017 είχαν στην κατοχή τους το 13% της συνολικής αγοράς ακινήτων του νησιού.

 

Αναμφίβολα, η αύξηση στον τομέα ακινήτων έχει επηρεάσει και συνεχίζει να επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό τον Τραπεζικό τομέα της χώρας, ο οποίος βρέθηκε να κατέχει ένα μεγάλο χαρτοφυλάκιο ακινήτων σε μία προσπάθεια αποφόρτισης των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Μέσω της διαδικασίας “debt-to-asset swaps”, δηλαδή εξόφλησης χρέους με ανταλλαγή ακινήτων, ο αριθμός των ακινήτων που κατέχει ο Τραπεζικός τομέας έχει εκτοξευθεί σε επίπεδα οπού η διαχείριση και πώληση των ακινήτων αυτών να έχει καταστεί ασύμφορη για τα περισσότερα Πιστωτικά ιδρύματα, ένας τομέας που δεν εμπίπτει κατά κύριο λόγο στον πυρήνα των τραπεζικών δραστηριοτήτων. Το ρόλο αυτό αναμένετε να αναλάβουν εξειδικευμένες εταιρείες διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων οι οποίες παρέχουν συμβουλευτικές υπηρεσίες αναφορικά με τη διαχείριση και ανάπτυξη των ακινήτων.

 

O τραπεζικός τομέας φέρεται να εμπιστεύεται εταιρείες όπως την Delfi Partners που κατά την διάρκεια των τελευταίων ετών, διατηρεί σειρά συμφωνιών κυρίως με συστημικές τράπεζες τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Κύπρο, παρέχοντας εξιδεικευμένες υπηρεσίες στον τομέα των ακινήτων και στηρίζοντας στρατηγικά τον τομέα. Η εταιρεία υπήρξε επίσης σύμβουλος και των τριών shortlisted επενδυτικών ταμείων κατά την πώληση του χαρτοφυλακίου Project Helix από την Τράπεζα Κύπρου το οποίο ανερχόταν σε αξία €2.8 δισεκατομμυρίων μη εξυπηρετούμενων δάνειων.

 

Εκτός από το άμεσο θετικό αντίκτυπο στα κυπριακά τραπεζικά ιδρύματα, η προσπάθεια μείωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων έχει συνδράμει στην δημιουργία ενός καινούριου κύκλου οικονομικής δραστηριότητας η οποία αναμένεται να έχει ως αποτέλεσμα την βελτίωση της ρευστότητας της οικονομίας και την μειώση του κόστους δανεισμού στην αγορά. Οι Κυπριακές Τράπεζες έχουν αρχίσει ήδη να λαμβάνουν δραστικά μέτρα με στόχο την συνολική απαλλαγή των ισολογισμών τους από τα εν λόγω προβληματικά δάνεια. Επιπλέον, με την επίτευξη της αποφόρτισης των κόκκινων δανείων, οι τράπεζες θα είναι σε θέση να επεκτείνουν τα δανειοδοτικά τους προγράμματα, γεγονός το οποίο θα ανοίξει τον δρόμο για την δυναμικότερη ανάπτυξη της τοπικής αγοράς. Με βάση αυτά τα δεδομένα αναμένουμε το επόμενο διάστημα μία περαιτέρω ανάπτυξη στο κλάδο των ακινήτων μέσω της προσέλκυσης ενός μεγαλύτερου αριθμού ξένων επενδυτών καθώς και επενδυτών από την τοπική αγορά.