Παράταση έντεκα μηνών πήρε η Κυπριακή Δημοκρατία από την Κομισιόν για να εναρμονιστεί με την ευρωπαϊκή Οδηγία (ΕΕ) 2019/1023 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, για την έγκαιρη προληπτική αναδιάρθρωση και την απαλλαγή από τα χρέη των επιχειρήσεων.
Τη δεδομένη στιγμή, λόγω της πανδημίας του κορωνοϊού, το νέο πλαίσιο με το οποίο οι επιχειρήσεις θα έχουν μια δεύτερη ευκαιρία είναι αναγκαίο όσο ποτέ. Πολλές επιχειρήσεις, λόγω των αυστηρών περιοριστικών μέτρων που επιβάλλει εδώ και 14 μήνες η κυβέρνηση για αναχαίτιση του ιού, έχουν υποστεί μεγάλες οικονομικές ζημιές, με αποτέλεσμα να απειλούνται με λουκέτο.
Κυβερνητική πηγή δήλωσε στον «Φ» πως το νέο νομικό πλαίσιο θα δώσει εργαλεία στις επιχειρήσεις να μην πτωχεύσουν. Στόχος της ευρωπαϊκής οδηγίας, η οποία θα μεταφερθεί στο εθνικό δίκαιο, είναι να διασφαλιστεί ότι οι βιώσιμες επιχειρήσεις θα μπορούν να απαλλαγούν πλήρως από τα χρέη τους, μετά από εύλογο χρονικό διάστημα. Επίσης, θα προσφέρεται δεύτερη ευκαιρία σε βιώσιμες επιχειρήσεις και θα βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα των διαδικασιών αναδιάρθρωσης αφερεγγυότητας και απαλλαγής από τα χρέη.
Με τη συγκεκριμένη Οδηγία, θεσπίζονται, μεταξύ άλλων, διατάξεις αναφορικά με τα σχέδια προληπτικής αναδιάρθρωσης, την αναστολή των ατομικών διώξεων των οφειλετών, καθώς και την προστασία των συναλλαγών που συνδέονται με την αναδιάρθρωση. Περαιτέρω, καθορίζεται το ρυθμιστικό πλαίσιο για την απαλλαγή από τα χρέη συγκεκριμένων κατηγοριών οφειλετών και προβλέπεται η ενοποίηση των διαδικασιών για τα επαγγελματικά και τα προσωπικά χρέη.
Παράλληλα, η νομοθεσία προβλέπει για τους οφειλέτες έγκαιρη προειδοποίηση με την οποία θα επισημαίνεται τυχόν κίνδυνος αφερεγγυότητας. Το σύστημα μπορεί να περιλαμβάνει ειδοποιήσεις σε περίπτωση μη εκτέλεσης ορισμένων πληρωμών, δημόσιες ή ιδιωτικές συμβουλευτικές υπηρεσίες, παροχή κινήτρων προς τρίτους, όπως λογιστές, φορολογικές διοικήσεις και οργανισμοί κοινωνικής ασφάλισης, για να επισημαίνουν πιθανά προβλήματα. Προνοείται και προληπτικό πρόγραμμα που θα τους επιτρέπει να προβούν σε αναδιάρθρωση ώστε να αποφευχθεί η πτώχευση και να διατηρηθούν οι θέσεις εργασίας. Θα έχουν και τη δυνατότητα να διατηρήσουν πλήρως ή μερικώς τον έλεγχο των περιουσιακών τους στοιχείων και της καθημερινής λειτουργίας της επιχείρησής τους κατά την αναδιάρθρωση.
Παράταση έντεκα μηνών
Η Κυπριακή Δημοκρατία θα έπρεπε να εναρμονιστεί μέχρι τις 17 Ιουλίου του 2021, ωστόσο πήρε παράταση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μέχρι τον Ιούνιο του 2022, δηλαδή παράταση 11 μηνών. Το Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας ετοίμασε τρία νομοσχέδια, τα οποία απέστειλε στις 13 Οκτωβρίου 2020 στη Νομική Υπηρεσία για νομοτεχνικό έλεγχο. Στη συνέχεια, η Νομική Υπηρεσία επέστρεψε πίσω στο υπουργείο τα νομοσχέδια, με συγκεκριμένα σχόλια.
Συγκεκριμένα, τα σχόλια της Νομικής Υπηρεσίας επικεντρώθηκαν στα ζητήματα που σχετίζονται με τη δικαστική εξουσία. Ήδη, το Υπουργείο Ενέργειας είχε επαφές με τις δικαστικές αρχές, για να συσταθεί δικαστήριο για την αφερεγγυότητα, το οποίο θα λειτουργεί ηλεκτρονικά. Οι λειτουργοί του Υπουργείου Ενέργειας αξιολόγησαν τις συστάσεις και τα σχόλια της Νομικής Υπηρεσίας, έτσι ώστε να ενσωματωθούν στα κείμενα των νομοθετημάτων. Αρμόδια πηγή ανέφερε πως ήδη το υπουργείο έχει προχωρήσει σε κάποιες αλλαγές στα νομοσχέδια, τις οποίες υπέδειξε η Νομική Υπηρεσία. Τις επόμενες εβδομάδες, το υπουργείο θα αποστείλει τα αναθεωρημένα νομοσχέδια στη Νομική Υπηρεσία για να τα επανεξετάσει. Η κυβέρνηση στοχεύει τα νομοσχέδια να τεθούν το συντομότερο ενώπιον του Υπουργικού Συμβούλιο και να κατατεθούν στη Βουλή πριν από τις 15 Ιουλίου, οπότε θα κλείσει για τις θερινές διακοπές.
Νομοθετικές και θεσμικές αλλαγές
Η εναρμόνιση της Δημοκρατίας με τη συγκεκριμένη ευρωπαϊκή οδηγία θα επέλθει τόσο μέσω νομοθετικών όσο μέσω θεσμικών αλλαγών. Τα νομοσχέδια που ετοίμασε το υπουργείο αφορούν την τροποποίηση των νόμων περί Εταιρειών και περί Πτωχεύσης καθώς και κανονισμούς για τους συμβούλους αφερεγγυότητας.
Αναλυτικά, τα νομοσχέδια που ετοιμάστηκαν προβλέπουν τα εξής:
– Τροποποίηση νόμου περί Εταιρειών-Διορισμός Εξεταστή. Με το νομοσχέδιο δίνονται εργαλεία έγκαιρης προειδοποίησης, που περιλαμβάνουν μηχανισμούς ειδοποίησης και συμβουλευτικές υπηρεσίες, ενώ δημόσιοι και ιδιωτικοί οργανισμοί, όπως οι ελεγκτές, θα προειδοποιούν τα νομικά πρόσωπα όταν αντιμετωπίζουν προβλήματα. Επίσης, οι δικαστικές αρχές θα έχουν την κατάλληλη εμπειρογνωμοσύνη μέσω του e-justice. Θα υπάρχει διαθέσιμος, διαδικτυακά, κατάλογος με παραδείγματα σχεδίων διακανονισμού ή προτάσεις συμβιβασμού. Παράλληλα, διασφαλίζεται πως το Τμήμα Αφερεγγυότητας και οι σύμβουλοι αφερεγγυότητας εκτελούν τις αρμοδιότητες τους με ηλεκτρονικά μέσα επικοινωνίας. Επίσης, θα επεκταθεί η περίοδος προστασίας εταιρείας από 4 μήνες σε 12 μήνες και θα προστατεύονται οι συναλλαγές που συνδέονται με την αναδιάρθρωση, ενώ οι εργαζόμενοι θα έχουν λόγο στη διαμόρφωση σχεδίων ή προτάσεων συμβιβασμού. Οι αρμόδιες αρχές θα συλλέγουν σε ετήσια βάση στοιχεία για την αποτελεσματικότητα των διαδικασιών και θα ενημερώνουν την ΕΕ.
– Τροποποίηση νόμου περί Πτωχεύσεως. Στόχος του νομοσχέδιου είναι όπως το Τμήμα Αφερεγγυότητας και οι σύμβουλοι αφερεγγυότητας να ασκούν τις δραστηριότητές τους με ηλεκτρονικά μέσα. Επιπρόσθετα, οι δικαστικές αρχές θα πρέπει να λαμβάνουν την κατάλληλη κατάρτιση και να διαθέτουν την αναγκαία εμπειρογνωσιά για τις αρμοδιότητες του. Επίσης οι δικαστικές αρχές θα πρέπει να διεκπεραιώνουν με ταχείς ρυθμούς τις διαδικασίες για την απαλλαγή από τα χρέη.
– Κανονισμοί περί Συμβούλων Αφερεγγυότητας. Το Τμήμα Αφερεγγυότητας και οι σύμβουλοι Αφερεγγυότητας θα μπορούν να ασκούν τις αρμοδιότητες τους με ηλεκτρονικά μέσα. Ταυτόχρονα, οι σύμβουλοι θα παρέχουν στοιχεία σε ετήσια βάση στο Τμήμα Αφερεγγυότητας σχετικά για τις διαδικασίες αναδιάρθρωσης, αφερεγγυότητας και απαλλαγής από τα χρέη που είναι κατανεμημένα ανά είδος διαδικασίας .
Ταυτόχρονα με τις νομοθετικές αλλαγές, σε εξέλιξη βρίσκονται και θεσμικές αλλαγές. Ειδικότερα, άρχισε η απλοποίηση των εσωτερικών διαδικασιών στο Τμήμα Αφερεγγυότητας. Θα δημιουργηθεί ιστοσελίδα η οποία θα εισάγει εργαλεία έγκαιρης προειδοποίησης και να υποστηρίζει την ηλεκτρονική διεκπεραίωση των διαδικασιών. Θα υπάρξει και συνεργασία για με τις δικαστικές αρχές για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής και ταχείας διεκπεραίωσης των διαδικασιών. Σύμφωνα με τους κυβερνητικούς σχεδιασμούς, για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας των διαδικασιών θα εφαρμοστεί πλαίσιο εποπτείας επαγγελματιών του κλάδου αφερεγγυότητας καθώς και πλαίσιο συνεχούς εκπαίδευσης και κατάρτισης επαγγελματιών του κλάδου. Θα υπάρξει και συνεργασία με το Ανώτατο Δικαστήριο για την εκπαίδευση και την κατάρτιση των δικαστών και συνεργασία στον τομέα e-justice για την αφερεγγυότητα.
Πέρσι έγιναν 2235 εκκαθαρίσεις εταιρειών
Η πανδημία οδηγεί πολλούς ιδιοκτήτες να προχωρούν στο κλείσιμο των επιχειρήσεων τους, παρά να εξεύρουν τρόπους για να τις διατηρήσουν. Πέρσι, συνολικά έγιναν 2235 εκούσιες εκκαθαρίσεις, σύμφωνα με τα στοιχεία της Υπηρεσίας Αφερεγγυότητας, ενώ τα διατάγματα εκκαθάρισης εταιρειών ανήλθαν στα 67.
Παράλληλα, πέρσι υποβλήθηκαν 103 προσωπικά σχέδια αποπληρωμής. Εξάλλου, 51 αιτήσεις υποβλήθηκαν πέρσι για έκδοση διατάγματος διαγραφής οφειλών μέχρι και 25 χιλιάδων ευρώ για πολίτες οι οποίοι αποδεδειγμένα θα ανταποκρίνονται στα κριτήρια που έχουν θεσπιστεί από την Υπηρεσία Αφερεγγυότητας. Εξάλλου, το πρώτο τρίμηνο του 2021 η Υπηρεσία Αφερεγγυότητας είχε ενώπιον της 632 υποθέσεις.
Συγκεκριμένα, έγιναν 555 εκούσιες εκκαθαρίσεις, υποβλήθηκαν 17 αιτήσεις για διατάγματα εκκαθάρισης εταιρειών και 13 για διατάγματα πτώχευσης. Παράλληλα, έχουν υποβληθεί 38 αιτήσεις για τα προσωπικά σχέδια αποπληρωμής και εννέα για την έκδοση διατάγματος διαγραφής οφειλών.
