Εις μνήμην του Μιχάλη Πήλικου

Δίπλα του έμαθα να δουλεύω, από αυτόν διδάχθηκα τις εργασιακές σχέσεις. Όχι τα κείμενα των Νόμων και τις πρόνοιες του Κώδικα Βιομηχανικών Σχέσεων, όχι αυτά. Τα άλλα, τα δύσκολα, αυτά που δεν τα διδάσκουν στα πανεπιστήμια και που μόνο αν είσαι τυχερός τα συναντάς στην πορεία σου.

Δίπλα του έμαθα ότι εκπροσωπούμε συμφέροντα αλλά  ότι η δουλειά μας δεν είναι να επιβάλλουμε τα συμφέροντα που εκπροσωπούμε. Δουλειά μας, με έμαθε, είναι να διαβουλευόμαστε και να διαπραγματευόμαστε, πρώτα με αυτούς που εκπροσωπούμε και μετά με τους αντισυμβαλλόμενους. 

Να αναζητούμε αμοιβαία αποδεκτούς συμβιβασμούς, να φεύγουμε από το τραπέζι του διαλόγου όχι με μια νίκη στο χέρι αλλά με μια συμφωνία, να σεβόμαστε τον συνδικαλιστή όχι γιατί μας αρέσουν οι προσεγγίσεις του, αλλά γιατί πάντα εκπροσωπεί ανθρώπους, εργαζόμενους με αξιοπρέπεια, με οικογένειες και με όνειρα.

Μαζί ζήσαμε τις μεγάλες χαρές και τις συλλογικές δοκιμασίες, μαζί περάσαμε την καταξίωση της χώρας μας με την ένταξη της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μαζί και την τραγωδία του Μαρτίου του 2013. Σε καμιά από τις μεγάλες στιγμές, σε κανένα από τα κρίσιμα διλήμματα δεν είχε την παραμικρή αμφιβολία, ήξερε πάντα σε ποια πλευρά της ιστορίας ανήκει.

Τον έβλεπα να περνά ώρες με τους συντεχνιακούς και τους λειτουργούς του Υπουργείου Εργασίας συζητώντας για ποδόσφαιρο, για πολιτική, για φιλίες και για οικογένειες και να κτίζει σχέσεις ισχυρές, σχέσεις αλληλοκατανόησης και αμοιβαίου σεβασμού.

Τον είδα να οικοδομεί βήμα-βήμα το υπόβαθρο της επαγγελματικής επιτυχίας, σφυρηλατώντας δεσμούς αληθινής φιλίας. Και τον έβλεπα να αφιερώνει ανεξάντλητες ποσότητες ενέργειας για να λύσει τις διαφορές που αναλάμβανε. Χωρίς να τα παρατά ποτέ, χωρίς να σταματά ποτέ να αναζητά τις αποδεκτές ρυθμίσεις, με πάθος να προωθεί τους επιχειρηματικούς στόχους ισορροπώντας με μαεστρία αντικρουόμενα συμφέροντα.

Η καταξίωση ήταν απλώς ζήτημα χρόνου. Ήταν διευθυντής εργασιακών σχέσεων, 35 χρονών και όλη η αγορά μιλούσε για τον Πήλικο. Βροχή οι προσφορές δουλειάς από κορυφαίες επιχειρήσεις και οργανισμούς αλλά ο Πήλικος ήξερε καλά το πεπρωμένο του.  Το 1999 προήχθη σε Βοηθό Γενικό Διευθυντή και το 2002, έγινε Γενικός Διευθυντής της μεγάλης εργοδοτικής οργάνωσης του τόπου.

Έχοντας περάσει από όλα τα ιεραρχικά επίπεδα πριν αναλάβει στα χέρια του τις τύχες της ΟΕΒ, ήξερε πάρα πολύ καλά τι έπρεπε να γίνει. Και το έκανε. Μέσα σε ελάχιστα χρόνια, κυριολεκτικά μεταμόρφωσε την Ομοσπονδία Εργοδοτών και Βιομηχάνων. 

Την παρέλαβε ως ένα κλαμπ της ελίτ του κυπριακού επιχειρείν και τη μετέτρεψε σε μια Οργάνωση ανοιχτή στην ευρύτερη κοινωνία, με πλατιά βάση και με ρίζες που άπλωσαν σε κάθε τομέα και υποτομέα οικονομικής δραστηριότητας. 

Ενίσχυσε τη φωνή και την αντιπροσωπευτικότητα της εργοδοτικής οργάνωσης και πολλαπλασίασε την επιρροή της στα κέντρα λήψης αποφάσεων. 

Ήταν ο πρώτος γενικός διευθυντής της ΟΕΒ που βγήκε από το γραφείο του, κατέβηκε στο εργοστάσιο, στο εργαστήριο, στο πανεπιστήμιο, στο λιμάνι και στο νοσοκομείο, συνάντησε τον επιχειρηματία εκεί που καταθέτει την ψυχή του. 

Μίλησε όχι μόνο στους ομολόγους του, όχι μόνο στους υπουργούς και στους γενικούς διευθυντές ή τους γενικούς γραμματείς. Μίλησε σε όποιον κάθισε απέναντί του χωρίς να νοιάζεται για ιεραρχικά επίπεδα, ανέβαινε με τα πόδια τους ορόφους των υπουργείων και των συντεχνιακών οικημάτων για να πει μια καλημέρα σε όσους γνώρισε στη διαδρομή του, για να καλαμπουρίσει, για να ρωτήσει και να μάθει τα νέα των παλιόφιλων. 

Ορθολογιστής, με χιούμορ πανέξυπνο, οξυδερκής, δεικτικός μα και αυτοσαρκαστικός, με ακατάσχετη αισιοδοξία και δημιουργικότητα.
Βγήκε στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και μίλησε με γλώσσα κατανοητή, με επιχειρήματα απλά και πειστικά. Έκανε τον Τύπο και τους δημοσιογράφους μέρος της κανονικότητας της αποστολής του, τους εμπιστεύθηκε, ρίσκαρε και κέρδισε ακόμα και τους πιο καχύποπτους. 
Μετριοπαθής, συναινετικός, απερίγραπτα πραγματιστής, με ανόθευτο ρεαλισμό, καμιά φορά με πόνο αλλά χωρίς δισταγμό, λάμβανε τις επιβαλλόμενες αποφάσεις και την ίδια στιγμή αναλάμβανε και τις ευθύνες.

Ήταν ο γενικός διευθυντής που παρέλαβε την Οργάνωση δυνατή αλλά εσωστρεφή που λίγοι τη γνώριζαν εκτός από τους παροικούντες και που όταν την παρέδωσε, όχι μόνο την ήξερε όλη η Κύπρος αλλά μιλούσαν για την ΟΕΒ στα πιο απομακρυσμένα σημεία του νησιού.
Ένας πληθωρικός ηγέτης, που μετέτρεψε την Οργάνωση του σε πυλώνα ανάπτυξης και προόδου, σε πρωταγωνιστή των εξελίξεων, διεκδίκησε και απέκτησε λόγο σε όλες τις πολιτικές που επηρεάζουν την οικονομία, μετέτρεψε την ΟΕΒ από συνδικαλιστικό φορέα των εργοδοτών σε όχημα επιχειρηματικής δημιουργίας στη βιομηχανία, στην παιδεία, στην υγεία, στην ενέργεια, στο περιβάλλον, στη ναυτιλία, στην έρευνα, στην καινοτομία, στον πολιτισμό, στον αθλητισμό, παντού. Με λίγα λόγια κατάφερε να κάνει την ΟΕΒ συστημική.

Μιχάλης Πήλικος, μια σπουδαία φυσιογνωμία, ένας αρχιτέκτονας της κοινωνικής συνεννόησης, ένας ιστορικός ηγέτης του κυπριακού επιχειρείν.

Την περασμένη Κυριακή τον αποχαιρετήσαμε για πάντα. Σε ευχαριστούμε για όλα Μιχάλη Πήλικε.

* Γενικός Διευθυντής ΟΕΒ.