Στήριξη με το στανιό προκρίνει το Eurogroup

Χωρίς ενιαίο οριζόντιο πακέτο μέτρων έναντι του νέου ενεργειακού σοκ κινείται για την ώρα η Ευρώπη, η οποία εμφανίζεται αμήχανη μπροστά στον κίνδυνο περεταίρω δημοσιονομικής εκτροπής. Αφήνει κυρίως στα κράτη να σχεδιάσουν τις παρεμβάσεις τους, με τη σύσταση να μην ανοίξουν νέα δημοσιονομικά μέτωπα και υπό την προϋπόθεση ότι τα όποια αντισταθμιστικά μέτρα θα είναι στοχευμένα και προσωρινά.

Η κατεύθυνση αυτή διαμορφώνεται την ώρα που η νέα άνοδος του ενεργειακού κόστους ενισχύει τις πιέσεις σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις και επαναφέρει τον κίνδυνο ενός νέου κύματος πληθωρισμού.

Η γραμμή αυτή αποτυπώθηκε στη χθεσινή συνεδρίαση του Eurogroup στο Δουβλίνο, όπου οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης εξέτασαν το εύρος των παρεμβάσεων που μπορούν να ενεργοποιηθούν απέναντι στις νέες ενεργειακές πιέσεις και τις επιπτώσεις τους στις οικονομίες των κρατών.

Όχι «λευκή επιταγή»

Ο πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης είχε δώσει το στίγμα ήδη πριν από τη συνεδρίαση, προαναγγέλλοντας συζήτηση για τις πιέσεις στις ενεργειακές αγορές, τις επιπτώσεις τους, καθώς και για τον περαιτέρω συντονισμό μεταξύ των κρατών.

Μετά τη συνεδρίαση ξεκαθάρισε ότι, εάν απαιτηθούν νέες παρεμβάσεις πρέπει να είναι «στοχευμένες, προσωρινές και συμβατές με τους δημοσιονομικούς κανόνες». Στην ίδια γραμμή κινήθηκε και ο Ευρωπαίος Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις, μιλώντας για νέο ενεργειακό σοκ και για στήριξη όσων πραγματικά πλήττονται.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης συνέδεσε παράλληλα τις πιέσεις στις τιμές πετρελαίου με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, θέτοντας ως στρατηγική προτεραιότητα την επιτάχυνση της ενεργειακής ανεξαρτησίας της Ευρώπης.

Φόρος στα υπερκέρδη

Ξεχωριστή διάσταση αποκτά την ίδια ώρα η συζήτηση για τη φορολόγηση των έκτακτων κερδών των ενεργειακών εταιρειών. Την πρωτοβουλία ανέλαβαν Γερμανία, Ισπανία, Πορτογαλία, Ιταλία, Πολωνία και Αυστρία, οι οποίες με κοινή επιστολή προς την ιρλανδική προεδρία ζήτησαν να συζητηθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο ένας μηχανισμός φορολόγησης των υπερκερδών των πετρελαϊκών εταιρειών. Οι έξι χώρες υποστηρίζουν ότι το βάρος της ενεργειακής κρίσης δεν μπορεί να μεταφέρεται αποκλειστικά στους πολίτες και στις επιχειρήσεις, ενώ εταιρείες επωφελούνται από την εκτίναξη των τιμών.

Τη συζήτηση πίεσε ιδιαίτερα η Γερμανία. Ο υπουργός Οικονομικών Lars Klingbeil κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρουσιάσει προτάσεις για τη φορολόγηση των υπερβολικών κερδών των πετρελαϊκών εταιρειών το αργότερο μέχρι το επόμενο Συμβούλιο Οικονομικών και Δημοσιονομικών Θεμάτων (ECOFIN) τον Οκτώβριο.

Η Επιτροπή, ωστόσο, κρατά προς το παρόν αποστάσεις από ένα ενιαίο ευρωπαϊκό μέτρο. Ο Βάλντις Ντομπρόβσκις ξεκαθάρισε ότι η φορολογία παραμένει αρμοδιότητα των κρατών και ότι δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή πρόταση για πανευρωπαϊκό μηχανισμό.