Από την αρχή, τρόπον τινά, θα ξαναγραφτεί από το Υπουργείο Οικονομικών το νομοσχέδιο για τη σύσταση και λειτουργία του Κυπριακού Οργανισμού Ανάπτυξης Επιχειρήσεων (ΚΟΑΕ), με στόχο να αρθούν οι σοβαρές κομματικές επιφυλάξεις για την έγκρισή του.
Παρόλο που τα κόμματα συμφωνούν με τον σκοπό του νομοθετήματος, το οποίο διευκολύνει την πρόσβαση στη χρηματοδότηση μικρομεσαίων και νεοφυών επιχειρήσεων, αυτοεργοδοτουμένων και άλλων επιχειρήσεων που αντιμετωπίζουν χρηματοδοτικά κενά, επέμειναν στην πρόσθεση ασφαλιστικών δικλείδων, καθώς πρόκειται να δημιουργηθεί ένας νέος ημικρατικός οργανισμός.
Παράλληλα, τα κόμματα κατέληξαν με τους τεχνοκράτες σε συναινετική φόρμουλα, ειδικά για το ζήτημα του διορισμού του Διοικητικού Συμβουλίου του ΚΟΑΕ, ώστε η Κύπρος να υλοποιήσει το προαπαιτούμενο του Ταμείου Ανάκαμψης και να εκταμιεύσει ποσό από €50 εκατ. έως €69 εκατ. από το ευρωπαϊκό σχέδιο, το οποίο εκπνέει στο τέλος του έτους.
Σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που έδωσαν οι κυπριακές αρχές στις Βρυξέλλες, μέχρι το τέλος Αυγούστου η Δημοκρατία θα πρέπει να προχωρήσει στον διορισμό του Συμβουλίου, ώστε να λάβει την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Βάσει της συμφωνίας στην οποία κατέληξαν Νομοθετική και Εκτελεστική Εξουσία, θα προχωρήσουν αρχικά στον διορισμό μεταβατικού ΔΣ του ΚΟΑΕ, με θητεία ενός έτους. Μετά την παρέλευση των δώδεκα μηνών, θα διοριστεί το κανονικό Συμβούλιο, αφού προηγουμένως τα μέλη του περάσουν από τη διαδικασία fit and proper, δηλαδή από αξιολόγηση καταλληλότητας και επάρκειας.
Σημειώνεται ότι ο συγκεκριμένος έλεγχος γίνεται και για τον διορισμό διοικητικών συμβουλίων τραπεζών και απαιτεί χρόνο για να ολοκληρωθεί. Με αυτή τη συμβιβαστική λύση, εκτιμάται ότι θα ικανοποιηθεί το ορόσημο και θα συναινέσει και η Κομισιόν.
Οι προσθήκες, οι αφαιρέσεις προνοιών και οι υπόλοιπες αλλαγές θα αποτυπωθούν σε αναθεωρημένο νομοσχέδιο, το οποίο θα προωθήσει το Υπουργείο Οικονομικών στη Βουλή.
Χθες, η Επιτροπή Οικονομικών ολοκλήρωσε την κατ’ άρθρον εξέταση του νομοθετήματος και την Τετάρτη θα τεθεί εκ νέου στο μικροσκόπιο των βουλευτών. Έχουν προγραμματιστεί και έκτακτες συνεδρίες της Επιτροπής Οικονομικών τις επόμενες ημέρες, ενώ από την ερχόμενη εβδομάδα, πιθανότατα τη Δευτέρα ή την Τρίτη, 13 ή 14 Ιουλίου, αναμένεται να συνέλθει η Ολομέλεια της Βουλής, ενώπιον της οποίας θα τεθεί το νομοσχέδιο.
Εκτός εταιρικών μετοχών ο Οργανισμός
Μεταξύ των αλλαγών που έγιναν, αφαιρέθηκε η πρόνοια σύμφωνα με την οποία, προτού ο ΚΟΑΕ προχωρεί σε δανεισμό ιδιωτικών εταιρειών, θα πρέπει προηγουμένως να ιδρύει εταιρείες και να συμμετέχει στο μετοχικό τους κεφάλαιο. Η συγκεκριμένη πρόνοια αφαιρέθηκε, καθώς οι βουλευτές εξέφρασαν έντονες επιφυλάξεις.
Ανησυχία εκφράστηκε και για την έκθεση του ΚΟΑΕ σε δάνεια, με το Υπουργείο Οικονομικών να σημειώνει ότι, με τον περιορισμό του δανεισμού στο 20% ανά προγραμματική περίοδο, θα μειωθούν οι κίνδυνοι για το κράτος.
Σύμφωνα με εκπροσώπους του Υπουργείου, περιλήφθηκαν ασφαλιστικές δικλείδες προς αυτή την κατεύθυνση, τονίζοντας ότι θα παρέχονται δάνεια μόνο σε βιώσιμες επιχειρήσεις, οι οποίες θα περνούν από έλεγχο δέουσας επιμέλειας.
Παράλληλα, τα μέλη και οι αξιωματούχοι του ΔΣ του ΚΟΑΕ δεν θα μπορούν να είναι μέτοχοι σε επιχειρήσεις που θα αιτηθούν δανεισμό από τον Οργανισμό, ενώ πολιτικά εκτεθειμένα πρόσωπα που συμμετέχουν σε επιχειρήσεις θα μπορούν να λάβουν δάνεια.
Σημειώνεται ότι ο Οργανισμός θα στελεχώνεται από προσωπικό που θα μετακινηθεί από άλλα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, ενώ το κράτος θα τον χρηματοδοτήσει μόνο μία φορά με ποσό €60 εκατ. Στον κρατικό προϋπολογισμό του 2026 περιλαμβάνεται κονδύλι €55 εκατ. για την αγορά μετοχών του ΚΟΑΕ.
Ετοιμάζουν και άλλες τροπολογίες τα κόμματα
Παρά τις αλλαγές που έγιναν, υπάρχουν κόμματα που εξακολουθούν να έχουν επιφυλάξεις και κάποια από αυτά προτίθενται να καταψηφίσουν το νομοσχέδιο. Παράλληλα, άλλα κόμματα ετοιμάζουν πρόσθετες τροπολογίες.
Η πρόεδρος της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και αναπληρώτρια πρόεδρος του ΔΗΚΟ, Χριστιάνα Ερωτοκρίτου, ανέφερε ότι, εάν δεν τύχει αυστηρού χειρισμού, το νομοσχέδιο μπορεί να καταστεί πολιτικός τάφος για την Κυβέρνηση και τάφος για την οικονομία.
Η βουλευτής του ΔΗΣΥ, Σάβια Ορφανίδου, εξέφρασε προβληματισμό κατά πόσον θα επιβαρυνθεί ο κρατικός προϋπολογισμός με τη δημιουργία ενός νέου ημικρατικού οργανισμού. Τόνισε την ανάγκη εξασφάλισης ισορροπίας, για να υπάρχει, ορθή εποπτεία, έλεγχος, διαφάνεια, λογοδοσία και η μικρότερη δυνατή χρηματοοικονομική έκθεση από πλευράς κράτους.
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Άριστος Δαμιανού, κάλεσε το Υπουργείο Οικονομικών να απαντήσει κατά πόσον ο ΚΟΑΕ θα είναι τράπεζα, καθώς θα παρέχει δάνεια, αλλά δεν θα αποδέχεται καταθέσεις. Όπως είπε, η Κεντρική Τράπεζα θα διενεργεί έλεγχο μόνο για το ξέπλυμα χρήματος.
Ο βουλευτής του ΕΛΑΜ, Μάριος Πελεκάνος, σημείωσε ότι δεν μπορούν να διορίζονται ως μέλη του ΔΣ άτομα που έχουν κηρυχθεί σε πτώχευση και έχουν αποκατασταθεί αυτοδικαίως, παρά μόνο με ακύρωση του διατάγματος πτώχευσής τους.
Ο πρόεδρος του Κινήματος ΑΛΜΑ, Οδυσσέας Μιχαηλίδης, ανέφερε ότι θα καταθέσει πρόταση νόμου, με την οποία τα μέλη των ΔΣ των ημικρατικών οργανισμών θα φέρουν ευθύνη όχι μόνο σε περιπτώσεις στις οποίες αποδεικνύεται κακοπιστία, αλλά και σε περιπτώσεις αλόγιστης ή απερίσκεπτης πράξης.
Ο βουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας, Γιάννης Λαούρης, σημείωσε ότι θα καταψηφίσουν το νομοσχέδιο, καθώς σε αυτό περιλαμβάνονται και οι μεσαίες επιχειρήσεις.
