Η πανεπιστημιακή ομάδα LIVIA κατέκτησε την πρώτη θέση στον ευρωπαϊκό διαγωνισμό νεανικής επιχειρηματικότητας GEN-E 2026, παρουσιάζοντας μια καινοτόμο πλατφόρμα ευφυούς γεωργίας που συνδυάζει δορυφορικά δεδομένα, αυτόνομα drones και τεχνητή νοημοσύνη. Η κυπριακή συμμετοχή απέσπασε επίσης το FedEx Access Award, ανοίγοντας τον δρόμο για επαφές με επενδυτές, επιχειρηματίες και ειδικούς από όλη την Ευρώπη.

Η LIVIA επικεντρώνεται αρχικά στους αμπελώνες και επιδιώκει να βοηθήσει τους παραγωγούς να διαχειρίζονται αποτελεσματικότερα την άρδευση, να εντοπίζουν εγκαίρως ασθένειες και να περιορίζουν τη χρήση φυτοφαρμάκων. Μέσα από την ανάλυση κάθε φυτού ξεχωριστά, η πλατφόρμα μετατρέπει σύνθετα δεδομένα σε πρακτικές και εξατομικευμένες εισηγήσεις. Η ομάδα εργάζεται τώρα για την ολοκλήρωση του πρώτου λειτουργικού προϊόντος και την έναρξη πιλοτικών εφαρμογών στην Κύπρο, με απώτερο στόχο την επέκταση σε νέες καλλιέργειες και διεθνείς αγορές.

Από μια ιδέα σε πλατφόρμα ευφυούς γεωργίας

Ποιο ήταν το αρχικό κίνητρο για τη δημιουργία της πλατφόρμας LIVIA και ποιο βασικό πρόβλημα της γεωργικής παραγωγής επιχειρείτε να αντιμετωπίσετε;

Η αρχική ιδέα πίσω από τη LIVIA ξεκίνησε από μια απλή σκέψη: «Πώς μπορούμε να αξιοποιήσουμε τα δορυφορικά δεδομένα για κάτι πραγματικά χρήσιμο στην καθημερινότητα;». Ως ομάδα εξετάσαμε διάφορες εφαρμογές, από τη μετεωρολογία μέχρι τη θαλάσσια βιολογία, όμως πολύ γρήγορα διαπιστώσαμε ότι η γεωργία αποτελεί έναν τομέα στον οποίο η τεχνολογία αυτή μπορεί να έχει πραγματικό και μετρήσιμο αντίκτυπο.

Παράλληλα, εντοπίσαμε τους περιορισμούς της αποκλειστικής χρήσης δορυφορικών δεδομένων, κυρίως ως προς την ανάλυση και τη συχνότητα λήψης. Έτσι γεννήθηκε η ιδέα να συνδυάσουμε δορυφόρους με αυτόνομα drones, δημιουργώντας μια ολοκληρωμένη πλατφόρμα και όχι ένα εργαλείο που επιλύει μόνο ένα συγκεκριμένο πρόβλημα.

Η φιλοσοφία της LIVIA είναι να λειτουργεί ως μια αρθρωτή πλατφόρμα, η οποία μπορεί να εμπλουτίζεται συνεχώς με νέες πηγές δεδομένων και δυνατότητες. Στόχος μας δεν είναι απλώς να αντιμετωπίσουμε ένα μεμονωμένο ζήτημα, αλλά να βελτιώνουμε σταδιακά την ποιότητα των αποφάσεων και, κατ’ επέκταση, την ποιότητα ζωής των παραγωγών.

Οι πρώτοι πυλώνες στους οποίους επικεντρωνόμαστε είναι η διαχείριση της υδατικής καταπόνησης και της άρδευσης, η έγκαιρη ανίχνευση και πρόληψη ασθενειών, ώστε να μειώνεται η χρήση φυτοφαρμάκων, καθώς και η συνολική παρακολούθηση της υγείας κάθε φυτού. Ξεκινάμε από τους αμπελώνες, τόσο επειδή αποτελούν καλλιέργεια υψηλής αξίας όσο και λόγω της ιδιαίτερης σημασίας της αμπελουργίας για την Κύπρο και της προσωπικής σύνδεσης της ομάδας με αυτήν.

Με ποιον τρόπο η LIVIA συνδυάζει δορυφορικά δεδομένα, αυτόνομα drones και τεχνητή νοημοσύνη για να υποστηρίξει τους αγρότες;

Η LIVIA σχεδιάστηκε ως μια πλατφόρμα που ενοποιεί διαφορετικές πηγές δεδομένων σε ένα ενιαίο σύστημα λήψης αποφάσεων. Τα δορυφορικά δεδομένα μάς προσφέρουν μια συνεχή και μακροπρόθεσμη εικόνα της καλλιέργειας, ενώ παράλληλα παρέχουν συχνές ενημερώσεις για τη γενική κατάσταση του αγροτεμαχίου.

Όταν απαιτείται μεγαλύτερη ακρίβεια, αναλαμβάνουν τα αυτόνομα drones, τα οποία συλλέγουν εικόνες πολύ υψηλής ανάλυσης και επιτρέπουν την παρακολούθηση κάθε φυτού ξεχωριστά.

Το τρίτο στοιχείο είναι η τεχνητή νοημοσύνη. Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης και οι εξειδικευμένοι ψηφιακοί πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης επεξεργάζονται όλα τα διαθέσιμα δεδομένα, μαθαίνουν συνεχώς από κάθε νέα αποστολή και προσαρμόζονται στις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής και καλλιέργειας, ώστε οι εισηγήσεις να γίνονται ολοένα και πιο ακριβείς.

Παράλληλα, η πλατφόρμα μπορεί να ενσωματώσει δεδομένα που ήδη συλλέγουν οι ίδιοι οι παραγωγοί, είτε μέσω αισθητήρων του Διαδικτύου των Πραγμάτων είτε μέσω των καθημερινών παρατηρήσεών τους. Έτσι δημιουργείται ένα ενιαίο οικοσύστημα δεδομένων, το οποίο μετατρέπει την πληροφορία σε ουσιαστική και εξατομικευμένη υποστήριξη για κάθε αγρότη.

Στοχευμένες εισηγήσεις για κάθε φυτό

Πώς μετατρέπονται τα δεδομένα που συλλέγει η πλατφόρμα σε συγκεκριμένες εισηγήσεις για την άρδευση, τη διαχείριση των καλλιεργειών και τη χρήση των διαθέσιμων πόρων;

Η διαδικασία ξεκινά από τη συλλογή δεδομένων τόσο από πολυφασματικές όσο και από συμβατικές κάμερες RGB. Οι πολυφασματικές εικόνες επιτρέπουν την εξαγωγή δεικτών βλάστησης και άλλων πληροφοριών που δεν είναι ορατές στο ανθρώπινο μάτι, ενώ οι εικόνες RGB αναλύονται μέσω αλγορίθμων υπολογιστικής όρασης για τον εντοπισμό προβλημάτων και αλλαγών στην ανάπτυξη των φυτών.

Στη συνέχεια, όλα αυτά τα δεδομένα συνδυάζονται με δορυφορικές πληροφορίες και άλλες διαθέσιμες πηγές μέσα στην πλατφόρμα. Τα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης και οι εξειδικευμένοι ψηφιακοί πράκτορες επεξεργάζονται τη συνολική εικόνα και μετατρέπουν τα δεδομένα σε πρακτικές εισηγήσεις για την άρδευση, την έγκαιρη αντιμετώπιση ασθενειών, τη βελτιστοποίηση της χρήσης φυτοφαρμάκων και την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων.

Επειδή η ανάλυση πραγματοποιείται σε επίπεδο μεμονωμένου φυτού, οι εισηγήσεις μπορούν να είναι εξαιρετικά στοχευμένες, επιτρέποντας την εφαρμογή πραγματικής γεωργίας ακριβείας.

Οι προκλήσεις μιας σύνθετης τεχνολογικής λύσης

Ποιες ήταν οι μεγαλύτερες τεχνικές ή επιχειρηματικές προκλήσεις που αντιμετωπίσατε κατά την ανάπτυξη και τη δοκιμή της LIVIA;

Η μεγαλύτερη επιχειρηματική πρόκληση ήταν η ανάπτυξη μιας τόσο σύνθετης λύσης με περιορισμένους πόρους. Παρότι συμμετέχουμε στο πρόγραμμα IDEA της Τράπεζας Κύπρου και έχουμε λάβει μη μετοχική χρηματοδότηση, πρόκειται για μια νεοφυή επιχείρηση που συνδυάζει λογισμικό και εξειδικευμένο εξοπλισμό, όπως drones, πολυφασματικές κάμερες και σταθμούς φόρτισης. Όλα αυτά απαιτούν σημαντικές επενδύσεις, χρόνο ανάπτυξης και συνεχείς δοκιμές στο πεδίο.

Σε τεχνικό επίπεδο, η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η ενοποίηση πολλών διαφορετικών πηγών δεδομένων σε ένα ενιαίο και αξιόπιστο σύστημα. Το ζητούμενο δεν είναι απλώς η συλλογή πληροφοριών, αλλά η μετατροπή τους σε ακριβείς και αξιόπιστες εισηγήσεις μέσω της τεχνητής νοημοσύνης, ώστε ο παραγωγός να μπορεί πραγματικά να τις εμπιστευτεί κατά τη λήψη των καθημερινών του αποφάσεων.

Η συμβολή του JA στην ανάπτυξη της ιδέας

Πόσο συνέβαλαν το JA StartUp Programme, οι μέντορες και οι εθνικοί διαγωνισμοί στην εξέλιξη της αρχικής σας ιδέας σε ολοκληρωμένη επιχειρηματική πρόταση;

Το JA StartUp Programme αποτέλεσε ένα πολύ σημαντικό βήμα στην πορεία της LIVIA. Μας έδωσε την ευκαιρία να γνωρίσουμε εξαιρετικούς ανθρώπους, να λάβουμε ουσιαστική καθοδήγηση από μέντορες και να εξελίξουμε την ιδέα μας σε μια ολοκληρωμένη επιχειρηματική πρόταση.

Η ομάδα του Junior Achievement Κύπρου ήταν εξαιρετικά επαγγελματική, πάντα πρόθυμη να βοηθήσει και ταυτόχρονα ιδιαίτερα απαιτητική, κάτι που μας ώθησε να βελτιωνόμαστε συνεχώς. Μετά τη νίκη μας στον εθνικό διαγωνισμό, συνέχισε να μας στηρίζει με προετοιμασία για παρουσιάσεις, ανατροφοδότηση και καθοδήγηση ενόψει του ευρωπαϊκού τελικού στη Λετονία.

Πιστεύουμε ότι πρωτοβουλίες όπως το JA είναι καθοριστικές για την ενίσχυση της νεανικής επιχειρηματικότητας, επειδή δεν περιορίζονται μόνο στην ανάπτυξη μιας ιδέας, αλλά βοηθούν τις ομάδες να κάνουν τα πρώτα ουσιαστικά βήματα προς τη δημιουργία μιας πραγματικής επιχείρησης.

Η ευρωπαϊκή διάκριση και τα επόμενα βήματα

Τι σημαίνουν για την ομάδα σας η πρώτη θέση στην Ευρώπη και το FedEx Access Award και ποια είναι τα επόμενα βήματα για την εμπορική αξιοποίηση και τη διεθνή επέκταση της LIVIA;

Η πρώτη θέση στο GEN-E και το FedEx Access Award αποτελούν τη σημαντικότερη μέχρι σήμερα αναγνώριση της προσπάθειάς μας. Έπειτα από μήνες εντατικής δουλειάς, ήταν ιδιαίτερα συγκινητικό να βλέπουμε τη δουλειά μιας κυπριακής ομάδας να αναγνωρίζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ανάμεσα σε τόσους αξιόλογους νέους επιχειρηματίες.

Το FedEx Access Award μάς άνοιξε την πόρτα για επαφές με μια παγκόσμια εταιρεία και μας βοήθησε να δούμε τις δυνατότητες διεθνούς ανάπτυξης της LIVIA μέσα από μια διαφορετική οπτική. Παράλληλα, οι επαφές που δημιουργήσαμε στη Λετονία με επενδυτές, επιχειρηματίες και ειδικούς από όλη την Ευρώπη μάς προσέφεραν νέες συνεργασίες και πολύτιμες γνώσεις για τις αγορές του εξωτερικού.

Σήμερα επικεντρωνόμαστε στην ολοκλήρωση του ελάχιστου βιώσιμου προϊόντος, του MVP, και στις πρώτες πιλοτικές εφαρμογές στην Κύπρο. Στη συνέχεια, στόχος μας είναι η εμπορική αξιοποίηση της πλατφόρμας, η επέκτασή της σε νέες καλλιέργειες και αγορές και η εξέλιξή της σε μια διεθνή πλατφόρμα ευφυούς γεωργίας, η οποία θα συνεχίζει να βελτιώνεται όσο συλλέγει περισσότερα δεδομένα.