Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Για κάθε 1 ευρώ που χρωστούν σε δάνεια οι Κύπριοι (ο μέσος όρος των κατοίκων, όχι όλοι), έχουν στην άκρη σχεδόν 1,7 ευρώ σε μετρητά και καταθέσεις, γεγονός που είναι ένα πανίσχυρο ανάχωμα απέναντι στην ακρίβεια και τα ψηλά επιτόκια.
Αν και οι επιχειρήσεις διαθέτουν σημαντικά περιουσιακά στοιχεία (€75,8 δισ.), αυτά βρίσκονται κυρίως σε μετοχές και συμμετοχές (€28 δισ.) και όχι σε άμεση ρευστότητα, γεγονός που τις καθιστά ευάλωτες σε περιπτώσεις οικονομικής στενότητας.
Αυτό το χρηματοοικονομικό παράδοξο αποκαλύπτει η ακτινογραφία των εθνικών λογαριασμών για το 2025 που δημοσίευσε η Στατιστική Υπηρεσία (CYSTAT). Η Κύπρος βρίσκεται αντιμέτωπη με μια κοινωνία που αποταμιεύει «ζεστό χρήμα» (τουλάχιστον όσα νοικοκυριά έχουν τη δυνατότητα) και, από την άλλη, ο επιχειρηματικός κόσμος είναι σε ένα ποσοστό εγκλωβισμένος σε μη άμεσα ρευστοποιήσιμα κεφάλαια.
Το μεγάλο στοίχημα για το επόμενο διάστημα επικεντρώνεται στον εταιρικό τομέα. Η βιώσιμη ανάπτυξη θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των επιχειρήσεων να διαχειριστούν το υψηλό χρέος τους και να μετατρέψουν τα δεσμευμένα χαρτοφυλάκιά τους σε ρευστό, προτού οι συνθήκες στενότητας στην αγορά προκαλέσουν κραδασμούς.
Να δούμε αναλυτικά τους αριθμούς που ανακοίνωσε η Στατιστική Υπηρεσία:
- Το ενεργητικό των κυπριακών επιχειρήσεων ανήλθε στα €75.85 δις., με αναλογία 24,1% σε μετρητά και καταθέσεις, 5,5% σε δάνεια, 1,0% σε χρεόγραφα, 37,0% σε μετοχές και 31,9% σε λοιπά χρηματοοικονομικά στοιχεία. Αυτό σημαίνει ότι μόλις 24 ευρώ από κάθε 100 ευρώ του εταιρικού ενεργητικού είναι άμεσα διαθέσιμα, με το υπόλοιπο 76% να είναι εγκλωβισμένο σε μετοχές και εμπορικές πιστώσεις.
Το ύψος των δανείων του τομέα στο τέλος Δεκεμβρίου 2025 ανήλθε στα €41.61 δις. με το δείκτη χρέους να βρίσκεται στο 108,6% του ΑΕΠ. Επίσης, η αγορά κινείται με πίστωση χρόνου, καθώς οι επιχειρήσεις οφείλουν σε προμηθευτές και ανοικτούς λογαριασμούς το τεράστιο ποσό των €20,58 δισ., το οποίο προσπαθούν να ισοσκελίσουν με τα €24,22 δισ. που τους χρωστάνε αντίστοιχα οι δικοί τους πελάτες. - Το ενεργητικό των νοικοκυριών σε χρηματοοικονομικά μέσα ανήλθε στο τέλος Δεκεμβρίου 2025 στα €62.56 δισ., από τα οποία το 53,8% αφορά μετρητά, το 0,8% αφορά δάνεια, το 2,6% αφορά χρεόγραφα, και το 25,0% μετοχές. Το ύψος των δανείων του τομέα ανήλθε στο τέλος Δεκεμβρίου 2025 στα €19.88 δισ., με τον σχετικό δείκτη να βρίσκεται στο 51,9% του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ).
- Το συνολικό επίσημο χρέος του κράτους (ομόλογα και δάνεια) ανέρχεται σε €19,82 δισ. Την ίδια ώρα, η Γενική Κυβέρνηση διατηρεί €21,05 δισ. σε μετρητά. Δηλαδή, για κάθε 1 ευρώ που χρωστάει το κυπριακό κράτος, έχει στην άκρη 1,06 ευρώ σε καταθέσεις, γεγονός που εξηγεί τις συνεχείς αναβαθμίσεις από τους διεθνείς οίκους. Το γεγονός ότι οι καταθέσεις του κράτους υπερκαλύπτουν το χρέος του σε ομόλογα και δάνεια σημαίνει ότι η Κύπρος διατηρεί ένα πανίσχυρο ρευστό απόθεμα (cash buffer). Το κράτος δεν αφήνει τα ταμεία του άδεια περιμένοντας τις λήξεις των χρεών, αλλά δανείζεται προληπτικά όταν οι συνθήκες στις αγορές είναι ευνοϊκές.
- Τα χρηματοοικονομικά παράγωγα (€546 εκατ. ενεργητικό) παραμένουν υπόθεση αποκλειστικά των τραπεζών και της αλλοδαπής, λειτουργώντας ως εργαλείο αντιστάθμισης κινδύνου (hedging) για τα ξένα κεφάλαια, αφήνοντας εντελώς ανεπηρέαστη την καθημερινότητα των πολιτών. Επίσης σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας, η συνολική χρηματοοικονομική καθαρή θέση της χώρας παρουσιάζει έλλειμμα €31,32 δισ., το οποίο αντανακλά τη δομή της Κύπρου ως διεθνούς χρηματοοικονομικού κέντρου.
- Οι ξένοι επενδυτές διατηρούν στην εγχώρια οικονομία περιουσιακά στοιχεία ύψους €587,18 δισ., κυρίως σε μετοχές χρηματοοικονομικών εταιρειών (€365,85 δισ.), αποδεικνύοντας ότι το εξωτερικό παθητικό αποτελεί στην πραγματικότητα ψήφο εμπιστοσύνης και κινητήριο μοχλό της εγχώριας ανάπτυξης.
