Συντήρηση της δυναμικής που δημιούργησε η κάθοδος Αντόνιο Γκουτέρες στην Κύπρο φαίνεται να ευνοεί η Ευρωπαϊκή Ένωση. Και η σημερινή επίσκεψη του Ραφαέλε Φίτο στην Κύπρο έρχεται να δείξει ότι η ΕΕ θέλει να έχει ενεργό ρόλο στο Κυπριακό.
Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν το παρασκήνιο της επίσκεψης, με τις οποίες ο Φιλελεύθερος μίλησε, ο Ραφαέλε Φίτο είχε αρχικά εκφράσει την πρόθεση να βρεθεί στο νησί την Πέμπτη, δηλαδή ένα μόλις 24ωρο μετά την επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών. Ήθελε η δική του επίσκεψη να «κολλήσει» σ’ αυτή του ΓΓ ΟΗΕ για να μη χαθεί το μομέντουμ.
Ο Ραφαέλε Φίτο θα βρεθεί στο Προεδρικό νωρίς στις 8.15 το πρωί για συνομιλίες με τον Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη, ενώ γύρω στις 11 θα μεταβεί στα κατεχόμενα για να συναντήσει τον Τουφάν Έρχιουρμαν.
Στρατηγική από τη Λευκωσία
Η παρουσία του ΓΓ ΟΗΕ και σήμερα η επίσκεψη Φίτο στη Λευκωσία είναι αποτέλεσμα της στρατηγικής που ακολούθησε η Λευκωσία. Ο υπουργός Εξωτερικών, Κωνσταντίνος Κόμπος, σημείωσε ότι η στρατηγική αυτή αποσκοπούσε στην ενεργοποίηση από τη μια του ΟΗΕ και από την άλλη της ΕΕ.
Στη συνάντηση με τον κ. Φίτο, «θέλουμε να χρησιμοποιηθούν τα ευρωτουρκικά ως μόχλευση για να ανακινηθεί το ενδιαφέρον της Τουρκίας με τρόπο όμως που να εξυπηρετεί την ουσία διαπραγμάτευσης του Κυπριακού». «Σε αυτή τη λογική έχουμε προτάσεις τις οποίες φυσικά θα συζητήσουμε με τον κ. Φίτο», πρόσθεσε.
Ερωτηθείς για τις προτάσεις που η ε/κ πλευρά θα συζητήσει με τον κ. Φίτο σχετικά με τα ευρωτουρκικά και τις δηλώσεις του Προέδρου Χριστοδουλίδη για έναν Αύγουστο προεργασιών, και αν αναμένεται τον επόμενο μήνα κάποια στρατηγική εκ μέρους της Λευκωσίας για να ανακινήσει το ζήτημα ως προς την Άγκυρα, ο κ. Κόμπος είπε ότι η Λευκωσία δεν σχηματοποίησε στρατηγική για αυτή τη χρονική περίοδο επ’ αφορμής των επισκέψεων του ΓΓ και του κ. Φίτο. Αντίθετα, είπε, η στρατηγική της Λευκωσίας, ξεκινά από το Μάρτιο του 2023. «Γίνονται προσαρμογές αναλόγως φυσικά των εξελίξεων. Άρα, για εμάς, θεωρούμε ότι πρέπει να δημιουργηθεί εκείνη η κινητικότητα επί προτάσεων ουσίας σε σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα ευρωτουρκικά», πρόσθεσε.
Έτοιμη για «ενεργό ρόλο»
Έτοιμη να διαδραματίσει «ενεργό ρόλο» στη διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού «με όλα τα μέσα και τα εργαλεία» που έχει στη διάθεσή της, δηλώνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διά του εκπροσώπου της, τονίζοντας ότι είναι επίσης έτοιμη να συμμετάσχει σε «όλες τις σχετικές συναντήσεις», απαντώντας όσον αφορά τη θέση της στη διευρυμένη συνάντηση 5+1 που προτίθεται, κατόπιν προϋποθέσεων, να συγκαλέσει ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, μετά την επίσκεψή του στην Κύπρο την Τρίτη και την Τετάρτη.
Ο εκπρόσωπος της Κομισιόν για θέματα Συνοχής, Ματσιέι Μπερεστέτσκι, σημείωσε σχετικά πως «η ΕΕ είναι σταθερά προσηλωμένη στην επανένωση της Κύπρου στη βάση της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας και σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, καθώς και σύμφωνα με τις αρχές, τις αξίες και τη νομοθεσία της ΕΕ».
Όσον αφορά τη θέση της ΕΕ στο τραπέζι των μελλοντικών διαπραγματεύσεων, ο εκπρόσωπος σημείωσε εκ μέρους της Κομισιόν ότι «είμαστε έτοιμοι να διαδραματίσουμε ενεργό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία με όλα τα μέσα και τα εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας, και είμαστε επίσης έτοιμοι να συμμετάσχουμε σε όλες τις σχετικές συναντήσεις».
«Σε αυτό το πλαίσιο, στις 13 Ιουλίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διόρισε τον εκτελεστικό αντιπρόεδρο, Ραφαέλε Φίτο, ως ειδικό εκπρόσωπο για την Κύπρο», πρόσθεσε ο εκπρόσωπος, τονίζοντας ότι ο κ. Φίτο «θα συμβάλλει στη διαδικασία επίλυσης στο πλαίσιο του ΟΗΕ, σε στενή συνεργασία με την προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για την Κύπρο, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, και θα συνεργαστεί επίσης με όλα τα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη και συνομιλητές, προκειμένου να προετοιμαστεί το έδαφος για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων με στόχο μια συνολική και διαρκή λύση για όλη την Κύπρο».
Ο εκπρόσωπος υπενθύμισε ότι ο κ. Φίτο θα επισκεφθεί την Κύπρο σήμερα και αύριο, για πρώτη φορά στο νέο του ρόλο ως ειδικός εκπρόσωπος της ΕΕ.
Σχετικά με το πώς σκοπεύει η ΕΕ να είναι εποικοδομητική, ώστε να υπάρξει σύντομα λύση στο Κυπριακό, ο εκπρόσωπος της Κομισιόν επανέλαβε ότι «η ΕΕ είναι σταθερά προσηλωμένη στην επανένωση της Κύπρου, το έχετε ακούσει πολλές φορές από εμάς».