Η επόμενη ψηφιακή οθόνη που θα ενταχθεί στην καθημερινότητά μας μπορεί να μη βρίσκεται στο χέρι, πάνω στο γραφείο ή στον τοίχο του σαλονιού, αλλά ακριβώς μπροστά στα μάτια μας.
Αυτό, τουλάχιστον, είναι το μεγάλο στοίχημα πίσω από τα «έξυπνα» γυαλιά ή intelligent eyewear, όπως προτιμά να τα αποκαλεί η Samsung, η οποία είναι η πιο πρόσφατη προσθήκη στη λίστα των μεγάλων κατασκευαστών που επενδύουν στο συγκεκριμένο χώρο, προεξαρχόντος της Meta αλλά και με εταιρείες όπως η Xiaomi και η TCL να έχουν κάνει αρκετές κινήσεις.
Πρακτικά, το μεγάλο ζητούμενο είναι αν τα γυαλιά μπορούν να εξελιχθούν από ένα συμπληρωματικό αξεσουάρ του smartphone σε μία συσκευή μέσω της οποίας θα επικοινωνούμε, θα ενημερωνόμαστε, θα βλέπουμε περιεχόμενο και θα αλληλεπιδρούμε με τις εφαρμογές και την τεχνητή νοημοσύνη. Δηλαδή, να αποτελέσουν σταδιακά τη βασική ψηφιακή οθόνη που θα χρησιμοποιούμε, αφήνοντας το smartphone μέσα στην τσέπη ή ακόμη και υποκαθιστώντας το σε ορισμένες περιπτώσεις.
Το προηγούμενο με τη Google
Το συγκεκριμένο σενάριο δεν είναι καινούργιο. Η Google είχε παρουσιάσει πριν από περίπου 13 χρόνια το Google Glass, μία συσκευή που είχε προκαλέσει μεγάλο ενδιαφέρον επειδή έδειχνε να μεταφέρει λειτουργίες του smartphone σε μία μικρή οθόνη μπροστά από το μάτι του χρήστη. Η προσπάθεια, όμως, αποδείχθηκε αρκετά πρόωρη.
Το υψηλό κόστος, η περιορισμένη αυτονομία, η έλλειψη των κατάλληλων εφαρμογών και η όχι ιδιαίτερα διακριτική εμφάνιση περιόρισαν σημαντικά το ενδιαφέρον, ενώ η ενσωματωμένη κάμερα προκάλεσε έντονες αντιδράσεις όσον αφορά την προστασία της ιδιωτικότητας. Επιπλέον, οι τηλεπικοινωνιακές υποδομές και οι ψηφιακοί βοηθοί εκείνης της περιόδου δεν μπορούσαν να προσφέρουν την εμπειρία που είχε υποσχεθεί η Google.
Το Google Glass αποσύρθηκε από την καταναλωτική αγορά και συνέχισε για ορισμένα χρόνια ως εξειδικευμένο εργαλείο για επιχειρήσεις και βιομηχανικές εφαρμογές, με την Google να σταματά οριστικά την πώληση της Enterprise Edition το 2023. Η συγκεκριμένη αποτυχία παραμένει μέχρι σήμερα το βασικό σημείο αναφοράς για κάθε νέα προσπάθεια στον χώρο των «έξυπνων» γυαλιών.
Η πρόταση της Samsung
Αυτή τη φορά, πάντως, αρκετά πράγματα έχουν αλλάξει. Οι επεξεργαστές έχουν γίνει μικρότεροι και πιο αποδοτικοί, οι κάμερες προσφέρουν πολύ καλύτερη ποιότητα, τα δίκτυα 5G και το Wi-Fi παρέχουν τις απαιτούμενες ταχύτητες και το GenAI τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να κατανοήσει όχι μόνο τι λέει αλλά και τι βλέπει ο χρήστης.
Αυτό είναι πιθανότατα και το στοιχείο που έλειπε περισσότερο από το Google Glass. Τα «έξυπνα» γυαλιά δεν χρειάζονται απλώς μία μικρότερη εκδοχή των εφαρμογών που χρησιμοποιούμε στο smartphone. Χρειάζονται έναν ψηφιακό βοηθό που θα μπορεί να αντιλαμβάνεται το περιβάλλον, να κατανοεί τη φωνή και την εικόνα και να δίνει στον χρήστη την πληροφορία που χρειάζεται τη δεδομένη στιγμή.
Σε αυτή τη λογική κινείται και η πρόταση που παρουσίασε η Samsung στο Galaxy Unpacked σε συνεργασία με τη Google με την τελευταία να επιλέγει έναν διαφορετικό δρόμο. Τα εν λόγω γυαλιά, ή intelligent eyewear όπως τα αποκαλεί η Samsung, βασίζονται στην πλατφόρμα Android XR της Google και αξιοποιεί τις δυνατότητες του Gemini, ενώ για τον σχεδιασμό των σκελετών έχουν υπάρξει συνεργασίες με τη Gentle Monster και τη Warby Parker.
Η επιλογή αυτών των συνεργατών δεν είναι τυχαία. Για να αποκτήσουν μαζική απήχηση τα «έξυπνα» γυαλιά θα πρέπει, εκτός από τεχνολογικά προηγμένα, να είναι αρκετά ελαφριά και άνετα ώστε να μπορούν να χρησιμοποιούνται καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας και, κυρίως, να μη μοιάζουν με μία ογκώδη συσκευή που έχει τοποθετηθεί μπροστά από τα μάτια του χρήστη.
Τα γυαλιά της Samsung διαθέτουν κάμερα και ενσωματωμένα μικρόφωνα και ηχεία, ενώ βασίζονται στην πλατφόρμα Snapdragon AR1 Gen1 της Qualcomm. Ο χρήστης θα μπορεί να ζητά από το Gemini να συνοψίζει μηνύματα, να διαβάζει πληροφορίες, να πραγματοποιεί μεταφράσεις σε πραγματικό χρόνο και να του δίνει οδηγίες πλοήγησης με βάση το σημείο όπου βρίσκεται.
Μία ακόμη ενδιαφέρουσα δυνατότητα είναι η καταγραφή όσων βλέπει ο χρήστης, όπως, για παράδειγμα, ενός πίνακα κατά τη διάρκεια μιας επαγγελματικής συνάντησης, με τις πληροφορίες να οργανώνονται στη συνέχεια στο Samsung Notes. Αντίστοιχα, θα μπορεί να μοιράζεται σε μία βιντεοκλήση αυτό που βλέπει ο ίδιος ή να καταγράφει video από τη δική του οπτική γωνία.
Η πρώτη εκδοχή των γυαλιών της Samsung φαίνεται να δίνει μεγαλύτερη έμφαση στη φωνητική αλληλεπίδραση, στην κάμερα και στο AI, καθώς η ανακοίνωση δεν κάνει λόγο για ενσωματωμένη οθόνη στους φακούς. Ουσιαστικά, πρόκειται για μία hands-free προέκταση του Galaxy οικοσυστήματος, η οποία επιδιώκει να περιορίσει τις φορές που ο χρήστης χρειάζεται να βγάλει το smartphone από την τσέπη του.
Τα πρώτα μοντέλα αναμένεται να κυκλοφορήσουν το φθινόπωρο σε επιλεγμένες αγορές, χωρίς να έχουν γίνει ακόμη γνωστές οι χώρες διάθεσης ή οι τιμές. Κατά συνέπεια, παραμένει άγνωστο αν η πρόταση της Samsung θα έρθει στην Ελλάδα μαζί με το πρώτο κύμα κυκλοφορίας της ή αν η ελληνική αγορά θα περιμένει μία επόμενη φάση. Το πιθανότερο σενάριο είναι να υπάρξει μία καθυστέρηση κυρίως λόγω της ανάγκης πλήρους υποστήριξης της ελληνικής γλώσσας από το Galaxy AI οικοσύστημα της κορεατικής εταιρείας.
Το προβάδισμα της Meta
Η εταιρεία που έχει αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο προβάδισμα είναι η Meta, η οποία επέλεξε να προσεγγίσει την αγορά σταδιακά. Τα Ray-Ban Meta και Oakley Meta μοιάζουν με συμβατικά γυαλιά, διαθέτουν κάμερα, μικρόφωνα και ηχεία και προσφέρουν πρόσβαση στο Meta AI, χωρίς όμως να έχουν οθόνη στους φακούς.
Οι χρήστες μπορούν να ακούν μουσική, να πραγματοποιούν κλήσεις, να τραβούν φωτογραφίες και video, να κάνουν ζωντανές μεταδόσεις και να ζητούν από τον ψηφιακό βοηθό πληροφορίες σχετικά με όσα βλέπουν. Η συγκεκριμένη προσέγγιση φαίνεται να έχει απήχηση, με τη Meta να έχει αποκτήσει κυρίαρχη θέση στην αναδυόμενη αγορά των «έξυπνων» γυαλιών.
Το επόμενο βήμα έγινε με τα Meta Ray-Ban Display, τα οποία διαθέτουν μία μικρή έγχρωμη οθόνη στον φακό όπου μπορούν να εμφανίζονται μηνύματα, φωτογραφίες, οδηγίες πλοήγησης, υπότιτλοι και μεταφράσεις. Συνοδεύονται μάλιστα από το Meta Neural Band, ένα βραχιόλι που αναγνωρίζει ανεπαίσθητες κινήσεις των δακτύλων και τις μετατρέπει σε εντολές. Το ζήτημα για την ελληνική αγορά είναι ότι δεν υποστηρίζεται το Meta AI στη χώρα μας, οπότε τα γυαλιά έχουν περιορισμένες δυνατότητες χρήσης.
Πιο μακριά στο μέλλον βρίσκεται το Orion, το πρωτότυπο γυαλιών επαυξημένης πραγματικότητας που είχε παρουσιάσει η Meta το 2024.Το Orion δείχνει πώς θα μπορούσε να είναι μία ολοκληρωμένη υπολογιστική συσκευή η οποία φοριέται ως ένα σχετικά συμβατικό ζευγάρι γυαλιών και προβάλλει εφαρμογές και ψηφιακά αντικείμενα πάνω στον φυσικό κόσμο.
Οι υπόλοιποι «παίκτες»
Στην ίδια αγορά έχει εισέλθει και η Xiaomi, η οποία παρουσίασε το 2025 τα Xiaomi AI Glasses. Η πρόταση της κινεζικής εταιρείας ακολουθεί περισσότερο τη λογική των Ray-Ban Meta, καθώς διαθέτει κάμερα 12 MP και υποστηρίζει τη λήψη φωτογραφιών και video, τις ζωντανές μεταδόσεις, τη μετάφραση σε πραγματικό χρόνο και μία σειρά από πολυτροπικές λειτουργίες AI.
Για τη Xiaomi, τα γυαλιά είναι μία ακόμη συσκευή στο ευρύτερο οικοσύστημά της, το οποίο περιλαμβάνει smartphones, wearables, οικιακές συσκευές και αυτοκίνητα. Σημειωτέον πως στην ελληνική αγορά διατίθενται τα Smart Audio γυαλιά της Xiaomi, τα οποία, όμως, προσφέρουν απλά τη δυνατότητα να ακούει κανείς μουσική μέσω αυτών.
Ένας άλλος μεγάλος κατασκευαστής που ασχολείται με το χώρο είναι η TCL προσεγγίζει το θέμα περισσότερο από την πλευρά της οθόνης. Μέσω της RayNeo έχει παρουσιάσει μοντέλα που λειτουργούν ουσιαστικά ως μία μεγάλη φορετή οθόνη για την παρακολούθηση περιεχομένου αλλά και τα RayNeo X3 Pro, τα οποία διαθέτουν έγχρωμη Micro-LED οθόνη, κάμερα και δυνατότητες αναγνώρισης αντικειμένων, πλοήγησης και πρόσβασης σε υπηρεσίες AI.
Στην περίπτωση της TCL γίνεται περισσότερο εμφανής η προοπτική των γυαλιών ως της επόμενης ψηφιακής οθόνης μας. Αντί ο χρήστης να κοιτάζει την οθόνη ενός smartphone, ενός laptop ή ακόμη και μιας τηλεόρασης, μπορεί να έχει μπροστά του μία εικονική οθόνη στο μέγεθος που επιθυμεί και να τη χρησιμοποιεί οπουδήποτε βρίσκεται.
Θα πρέπει πάντως να σημειωθεί ότι κανένα από τα προαναφερθέντα μοντέλα δεν διατίθεται αυτή τη στιγμή επίσημα στην ελληνική αγορά. Και θα πρέπει να επισημάνουμε ότι αντίστοιχες προσπάθειες για «έξυπνα» γυαλιά είναι σε εξέλιξη από κατασκευαστές όπως η Huawei και η Lenovo αλλά και από τεχνολογικούς όμιλους όπως η Amazon και η Snap. Ένα σαφές δείγμα του ενδιαφέροντος που υπάρχει σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η επόμενη οθόνη και ίσως το μεθεπόμενο smartphone
Το βασικό ερώτημα είναι αν τα «έξυπνα» γυαλιά θα καταφέρουν τελικά να υποκαταστήσουν το smartphone. Σε πρώτη φάση, το πιθανότερο σενάριο είναι να λειτουργήσουν ως η επόμενη οθόνη του, με τη συσκευή να παραμένει στην τσέπη και τα γυαλιά να αναλαμβάνουν τις σύντομες αλληλεπιδράσεις, την πλοήγηση, την επικοινωνία, τη μετάφραση και την πρόσβαση στο AI.
Σταδιακά, όσο οι οθόνες γίνονται περισσότερο διακριτικές, η αυτονομία βελτιώνεται και αναπτύσσονται περισσότερες εφαρμογές, τα γυαλιά θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε μία πιο αυτόνομη υπολογιστική συσκευή. Αυτός είναι και ο λόγος που Samsung, Meta, Xiaomi και TCL επενδύουν από τώρα στη συγκεκριμένη κατηγορία, ενώ η Apple, παρά τις πληροφορίες που υπάρχουν κατά καιρούς, δεν έχει ακόμη παρουσιάσει επίσημα κάποιο αντίστοιχο προϊόν.
Πρακτικά, τα «έξυπνα» γυαλιά μπορεί να μη γίνουν άμεσα το επόμενο smartphone μας. Δείχνουν, όμως, όλο και περισσότερο ότι μπορούν να αποτελέσουν την επόμενη βασική ψηφιακή οθόνη μέσα από την οποία θα επικοινωνούμε, θα ενημερωνόμαστε και θα αλληλεπιδρούμε με την τεχνητή νοημοσύνη και τον ψηφιακό κόσμο.
