Ο Εμανουέλ Μακρόν αποφάσισε να ανεβάσει κατά 2 έτη, από τα 62 στα 64, το όριο για να μπορεί κάποιος να βγει στην σύνταξη. Η κυβέρνηση λέει ότι αυτή η μετατόπιση της ηλικίας συνταξιοδότησης είναι ζωτικής σημασίας προκειμένου να διατηρηθεί το πολύτιμο σύστημα «share-out» (ανταποδοτικότητας) της Γαλλίας – που βασίζεται σε ένα ενιαίο ταμείο στο οποίο συνεισφέρουν αυτοί που εργάζονται, και από το οποίο αντλούν οι συνταξιούχοι.
Τώρα που οι άνθρωποι ζουν περισσότερο, κυρίως στις προηγμένες και ανεπτυγμένες κοινωνίες, οι μόνες εναλλακτικές για να αντέξει το σύστημα, θα ήταν η μείωση της αξίας των συντάξεων ή η αύξηση των εισφορών από όσους εργάζονται.
Και οι δύο αυτές επιλογές όμως, δεν παίζουν. Θα ήταν ακόμη πιο αντιδημοφιλείς.
Ο Μακρόν λέει στους Γάλλους ότι με το μέτρο που προτείνει, η χώρα απλώς ευθυγραμμίζεται με σχεδόν όλη την υπόλοιπη Ευρώπη, όπου κατά κανόνα οι ηλικίες συνταξιοδότησης είναι από τα 64 και ακόμα πιο πάνω. Αυτή η σύγκριση όμως δεν φαίνεται να πείθει την κοινή γνώμη της Γαλλίας, όπως μεταδίδει ο εκεί ανταποκριτής του BBC Χιου Σκόουφιλντ, από τους πιο έμπειρους δημοσιογράφους, πολλά χρόνια τώρα στο Παρίσι. Εκείνοι που απορρίπτουν την απόφαση του Μακρόν είναι κοντά στο 70% του πληθυσμού. Την στηρίζει το υπόλοιπο 30%. Η τελευταία του ανταπόκριση έχει στον πυρήνα της το καίριο, και σχεδόν βασανιστικό ερώτημα ένα αυτή η συγκεκριμένη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση μπορεί να καταδικάσει σε μεγάλες περιπέτειες την κυβέρνηση του Γάλλου Προέδρου;
«Αυτό που αποκαλύπτει ετούτη η κρίση», λέει στο BBC ο βετεράνος πολιτικός σχολιαστής Αλέν Ντουχαμέλ, «είναι ότι στην κοινωνία εκεί έξω, υπάρχουν δύο Γαλλίες, οι οποίος ζουν σε εντελώς διαφορετικούς πνευματικούς κόσμους, με απολύτως αντίθετες αντιλήψεις, και το βρίσκουν αδύνατον ακόμα και να επικοινωνήσουν, πόσο μάλλον να συνεννοηθούν».
Έτσι λοιπόν, παρατηρεί εδώ ο Σκόουφιλντ, καθώς η χώρα σχοινοβατεί επικίνδυνα, τα πιο πάνω λόγια πράγματι απηχούν ένα ζοφερό προαίσθημα. Οι δαίμονες της Γαλλίας επιστρέφουν και καταδιώκουν τη χώρα.
«Ο θυμός και η αμοιβαία μη κατανόηση της προτεινόμενης μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού από τον Πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν δείχνουν πόσο επικίνδυνα έχουν πολωθεί οι δύο παρατάξεις-τάσεις που εκδηλώνονται στην κοινωνία».
Σε μια λειτουργική δημοκρατία, συμπληρώνει, οι διαφορετικές απόψεις σε καίρια ζητήματα, λύνονται με συνεννόηση, με συναίνεση και αμοιβαίες υποχωρήσεις. Εξάλλου, καταλήγει, η πλειοψηφία του πληθυσμού στην Γαλλία, ενώ απορρίπτει από τη μία τις προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις του Μακρόν, από την άλλη συμφωνεί ότι «κάποιες αλλαγές» πρέπει να γίνουν στο συνταξιοδοτικό.
Όμως, με τέτοια αντίφαση σκέψης, είναι άραγε λειτουργική η γαλλική δημοκρατία; αναρωτιούνται όσοι επιμένουν να βλέπουν την πολιτική με ανοικτό μυαλό και κοινή λογική.
Όσον αφορά την Γαλλία, ο Σκόουφιλντ απαντά ότι δυστυχώς η εμπιστοσύνη στην συμβατική πολιτική και στο κοινοβουλευτικό σύστημα επάνω στο οποίο αυτή στέκεται, είναι αυτήν την στιγμή στα πιο χαμηλά της. Πώς αλλιώς να εξηγήσει κανείς την κατάρρευση των Γκολιστών και Σοσιαλιστών που κυβέρνησαν την χώρα για περίπου μισό αιώνα, αλλά και την ραγδαία άνοδο των κομμάτων της άκρας δεξιάς και της άκρας αριστεράς;
Ένας από τους λόγους που επέλεξα να εστιάσουμε σήμερα στα όσα συμβαίνουν στην Γαλλία, είναι ακριβώς για να κοιτάξουμε και στον δικό μας καθρέφτη. Ιδίως στην Ελλάδα, όπου επίσης – κι ακόμα περισσότερο τώρα, μετά την τραγωδία των Τεμπών – διολισθαίνουμε στα άκρα.
(*) Το «4,93» που βλέπετε στο κίτρινο γιλέκο του διαδηλωτή, αναφέρεται στο Άρθρο 4,93 του γαλλικού συντάγματος, που γράφτηκε το 1958. Ρυθμίζει τη σχέση μεταξύ Βουλής και Κυβέρνησης, και επιτρέπει στον Πρόεδρο να περνάει έναν νόμο (που αφορά θέματα οικονομικής και κοινωνικής ασφάλισης) χωρίς πλειοψηφία στην Βουλή. Η κυβέρνηση λοιπόν του κ. Μακρόν αποφάσισε να κάνει χρήση αυτού του 4,93, ώστε να παρακάμψει την Εθνοσυνέλευση και να περάσει το νόμο με διάταγμα.