Για να τεθεί τέλος στην πανδημία COVID-19, πρέπει να εμβολιαστεί ο παγκόσμιος πληθυσμός. Η Ευρώπη παίρνει πολύ σοβαρά την ευθύνη της έναντι των πολιτών της καθώς και έναντι της παγκόσμιας κοινότητας. Εμείς δεν είπαμε ποτέ «Πρώτα η Ευρώπη». Αντίθετα, η αλληλεγγύη στον τομέα των εμβολίων ήταν από την αρχή το σήμα κατατεθέν μας. Μάλιστα, έχουμε δεσμευτεί να επιτύχουμε τον στόχο του εμβολιασμού του 70 % του παγκόσμιου πληθυσμού έως το τέλος Σεπτεμβρίου του 2022.
Σήμερα η πραγματικότητα είναι ότι πολλές χώρες χαμηλού και χαμηλότερου μέσου εισοδήματος έχουν ακόμη πολύ δρόμο να διανύσουν για την επίτευξη αυτού του στόχου. Στην Αφρική, για παράδειγμα, στη γειτονική μας ήπειρο, μόνο το 4 % του πληθυσμού έχει εμβολιαστεί. Η πρόκληση που αντιμετωπίζουμε είναι άνευ προηγουμένου, αλλά μαζί μπορούμε και πρέπει να αντεπεξέλθουμε.
Τα κράτη μέλη μας μπορούν να συμβάλουν σημαντικά στη διάσωση ζωών και στον τερματισμό της πανδημίας σε ολόκληρο τον κόσμο. Αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην επιτυχία της στρατηγικής της ΕΕ για τα εμβόλια.
Έχουμε δημιουργήσει ένα διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο εμβολίων, το οποίο περιέχει περισσότερες από 4,6 δισεκατομμύρια δόσεις ασφαλών και αποτελεσματικών, σωτήριων εμβολίων για τους πολίτες της ΕΕ και τους πολίτες ολόκληρου του κόσμου.
Μέχρι στιγμής έχουν παραδοθεί στα κράτη μέλη της ΕΕ περισσότερες από 800 εκατομμύρια δόσεις εμβολίων κατά της COVID-19, γεγονός που έχει επιτρέψει τον πλήρη εμβολιασμό άνω των 290 εκατομμυρίων πολιτών της ΕΕ.
Χάρη σ’ αυτό το πνεύμα αλληλεγγύης και συντονισμού, εκπληρώσαμε την υπόσχεσή μας για εμβολιασμό του 70% του ενήλικου πληθυσμού της ΕΕ κατά της νόσου COVID-19 έως το τέλος του καλοκαιριού.
Εξασφαλίσαμε επίσης επαρκείς δόσεις για να καλύψουμε τον πληθυσμό μας και για να προσφέρουμε σε άλλους.
Ενεργώντας συλλογικά ως Ομάδα Ευρώπη, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της έχουμε δεσμευτεί για ισότητα και αλληλεγγύη στον τομέα των εμβολίων. Ως το παγκόσμιο φαρμακείο και ο μεγαλύτερος εξαγωγέας εμβολίων στον κόσμο, θα συνεχίσουμε να βοηθούμε τον υπόλοιπο κόσμο. Έχουμε εξαγάγει τα μισά από τα εμβόλια που έχουν παραχθεί στην ΕΕ — 900 εκατομμύρια δόσεις μέχρι σήμερα.
Και πρωτοστατούμε με τη χορήγηση περισσότερων από 3 δισ. ευρώ για τη στήριξη της πρωτοβουλίας COVAX, της παγκόσμιας πρωτοβουλίας που αποσκοπεί στη διασφάλιση ισότιμης πρόσβασης σε εμβόλια κατά της νόσου COVID-19 σε περισσότερες από 140 χώρες.
Εμείς, ως Ομάδα η Ευρώπη, και ιδίως τα κράτη μέλη μας, πρέπει να υλοποιήσουμε τη δέσμευσή μας να στηρίξουμε τις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, προσφέροντας περισσότερες από 300 εκατομμύρια δόσεις έως το τέλος του 2021. Μέχρι τώρα, μόνο περίπου 50 εκατομμύρια δόσεις έχουν προσφερθεί από τα κράτη μέλη. Πρέπει λοιπόν τώρα να εντείνουμε τις προσπάθειές μας και να υλοποιήσουμε και τη δέσμευση αυτή. Ως Επιτροπή, θα κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας και θα κινητοποιήσουμε πόρους για μια νέα δωρεά επιπλέον 200 εκατ. δόσεων μέχρι τα μέσα του επόμενου έτους.
Στην Ευρώπη, βρισκόμαστε σε πορεία ανάκαμψης μετά την πανδημία. Η βελτίωση της υγειονομικής κατάστασης και η χαλάρωση των περιορισμών θέτουν εκ νέου σε κίνηση τις οικονομίες μας, με τις προβλέψεις για το ΑΕΠ της ΕΕ να μιλούν πλέον για αύξηση κατά 4,8 % το 2021 και κατά 4,5 % το 2022.
Ωστόσο, η κατάσταση είναι εύθραυστη. Ενώ η πανδημία συνεχίζεται, η παγκόσμια ανάκαμψη παραμένει άνιση. Η καθυστέρηση του παγκόσμιου εμβολιασμού αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης νέων, πιο μολυσματικών και επικίνδυνων παραλλαγών.
Η COVID-19 δεν γνωρίζει σύνορα. Κανείς δεν θα είναι ασφαλής μέχρι να είμαστε όλοι ασφαλείς. Η φράση αυτή δεν είναι κλισέ. Δεν αποτελεί μόνο ηθική επιταγή, αλλά και επιταγή δημόσιας υγείας και γεωπολιτική αναγκαιότητα.
Παραμένουμε προσηλωμένοι στη διευκόλυνση και την υποστήριξη των δωρεών. Για να βοηθηθούν οι χώρες να προγραμματίσουν τη δράση τους, είναι απαραίτητο να υπάρχει διαφάνεια όσον αφορά τα χρονοδιαγράμματα παραγωγής και παράδοσης των εμβολίων.
Μόνο αν αυξηθούν οι εμβολιασμοί σε παγκόσμιο επίπεδο, θα καταστεί δυνατή η επανέναρξη των ταξιδιών και η επιστροφή σε ακμάζουσες οικονομίες και μια ζωή απαλλαγμένη από τον φόβο της νόσου COVID-19.
Πέραν από τις δωρεές, επενδύουμε στην τοπική παραγωγή εμβολίων και φαρμάκων, ώστε να καλυφθούν οι διαρθρωτικές ανάγκες στην Αφρική και να αντιμετωπιστούν τα σημεία συμφόρησης στις εκστρατείες εμβολιασμού στην ήπειρο, αλλά και να ενισχυθούν η ετοιμότητα και οι ικανότητες αντίδρασης.
Η Ομάδα Ευρώπη διαδραματίζει καίριο ρόλο στην προώθηση της παγκόσμιας αλληλεγγύης στον τομέα των εμβολίων, στον τερματισμό της πανδημίας και στην οικοδόμηση μιας κατάστασης καλύτερης από την προηγούμενη. Για την οικοδόμηση όμως μιας τέτοιας καλύτερης κατάστασης, απαιτούνται επίσης η ενίσχυση της παγκόσμιας αρχιτεκτονικής για την ασφάλεια της υγείας και η βελτίωση του επιπέδου ετοιμότητας για την αντιμετώπιση απειλών κατά της υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο. Οι στόχοι αυτοί αποτελούν για εμάς προτεραιότητα και αναπόσπαστο μέρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας.
Απτό παράδειγμα αυτού αποτελεί η έναρξη λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Αρχής Ετοιμότητας και Αντιμετώπισης Καταστάσεων Έκτακτης Υγειονομικής Ανάγκης, της HERA, η οποία θα συμβάλει στην ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας και της παγκόσμιας επείγουσας αντιμετώπισης των μελλοντικών διασυνοριακών απειλών κατά της υγείας.
Μόνο μαζί μπορούμε να θέσουμε τέλος σε αυτή την πανδημία.
Και μόνο αν συνεργαστούμε σε παγκόσμιο επίπεδο, μπορούμε να προετοιμαστούμε καλύτερα για τις επόμενες.
*H Στέλλα Κυριακίδου είναι Επίτροπος αρμόδια για την Υγεία και Ασφάλεια των Τροφίμων
*Η Γιούτα Ουρπιλάινεν είναι Επίτροπος αρμόδια για τις Διεθνείς Εταιρικές Σχέσεις
