Μερικές γενικές επισημάνσεις για τις εκθέσεις του Ευρωκοινοβουλίου για την Τουρκία, που θεωρούμε χρήσιμες:
α) Η Έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου δεν έχει νομική/δεσμευτική ισχύ, αλλά καταγράφει τη γνώμη του Ευρωκοινοβουλίου, η οποία υποβάλλεται προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (όπου συμμετέχουν οι επικεφαλής των Κυβερνήσεων). Το Ευρωπ. Συμβούλιο είναι το αρμόδιο όργανο της ΕΕ για λήψη αποφάσεων με ομοφωνία σε θέματα, όπως η επιβολή κυρώσεων, ο τερματισμός των ενταξιακών και η αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ-Τουρκίας.
β) Δεν υπήρξε έκθεση την οποία η Τουρκία να θεωρήσει αντικειμενική και δίκαιη. Ποτέ!
Μια αξιολόγηση της πρόσφατης έκθεσης πρέπει να αφορά τον καταδικαστικό χαρακτήρα της για όσα συμβαίνουν εντός και εκτός Τουρκίας, αλλά θα πρέπει να προχωρά, πρωτίστως, στα προτεινόμενα μέτρα-κυρώσεις ανάλογα με όσα η Τουρκία διέπραξε τα τελευταία χρόνια κατά της Κύπρου.
Τα προτεινόμενα μέτρα είναι το κύριο ζητούμενο ενόψει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, το οποίο θα εξετάσει για πολλοστή φορά την τουρκική συμπεριφορά και τη λεγόμενη “θετική ατζέντα” για αύξηση του εμπορίου (με έναρξη διαλόγου για αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης)
Με βάση τα πιο πάνω, η Έκθεση υπήρξε καταπέλτης, καταδικάζοντας το τουρκικό καθεστώς για όσα συμβαίνουν εντός και εκτός Τουρκίας, αλλά στα προτεινόμενα μέτρα επικράτησε ένας… αλληθωρισμός. Προτείνεται ο επίσημος τερματισμός των ενταξιακών της Τουρκίας, πράγμα χωρίς πρακτική αξία αφού οι τουρκικές ενταξιακές είναι προ πολλού νεκρές και η προενταξιακή χρηματοδότηση έχει περιοριστεί σημαντικά. Ειδικά για την Κύπρο, η Έκθεση προτείνει τη συνέχιση του διαλόγου για αναβάθμιση των εμπορικών σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας μέσω της Τελωνειακής Ένωσης, χωρίς να αποτελεί προϋπόθεση η εκπλήρωση των τουρκικών υποχρεώσεων προς την Κυπριακή Δημοκρατία βάσει της υφιστάμενης Τελων. Ένωσης. Δυστυχώς, η απόλυτη σιωπή της Κυπριακής Κυβέρνησης επί του θέματος σημαίνει πάρα πολλά για τη στάση της.
Με βάση την υφιστάμενη Τελωνειακή Ένωση, η Τουρκία έχει νομικές υποχρεώσεις προς την ΕΕ που αφορούν την Κυπριακή Δημοκρατία και όλοι οι Πρόεδροι της Κύπρου ζητούσαν εκπλήρωσή τους, μαζί και ο σημερινός, που βρίσκεται στην ευνοϊκότερη συγκυρία. Η πραγματική μάχη δεν είναι με δημόσιες δηλώσεις περί βέτο στην Κύπρο, οι οποίες εν τέλει ανατρέπονται στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο με ευκολία. Η αναβάθμιση της Τελων. Ένωσης είναι εκείνο για το οποίο καίγεται ο Ερντογάν και η Γερμανία επιζητεί, διότι επωφελείται και η ίδια. Τροπολογία που υποβάλαμε καθιστώντας την εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Τουρκίας προς την Κυπριακή Δημοκρατία, προϋπόθεση του διαλόγου για την Τελωνειακή Ένωση, δεν συμπεριλήφθηκε στην Έκθεση. Εν ολίγοις, αποκλείστηκε η πρόταξη της εκπλήρωσης των τουρκικών υποχρεώσεων πρώτα, ενώ προτείνεται ο διάλογος για αναβάθμιση των εμπορικών σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας!
Η Έκθεση αυτή θα έχει πρακτική αξία αν η Λευκωσία κερδίσει μια ουσιαστική μάχη στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, αντί να βολεύεται με εκθέσεις και συστάσεις προς την Τουρκία.
