Η ανάπτυξη των ορεινών θέρετρων βοηθήθηκε και από τον νέο υπό κατασκευή δρόμο Λεμεσού-Λάνιας, ενώ είναι αξιοσημείωτη και η ανάπτυξη στον κόμβο Τριμίκλινης/Μονιάτη
Είναι δεδομένο ότι υπάρχει αυξημένο ενδιαφέρον για τα ορεινά θέρετρα, ιδιαίτερα εκείνα της περιοχής Τροόδους.
Με ναυαρχίδα των ορεινών θέρετρων τις Πάνω Πλάτρες, υπάρχει (από το έτος 2021) έντονο ενδιαφέρον και κινητικότητα. Εκτός από τη σχετικά πρόσφατη αγορά/αναβάθμιση του ξενοδοχείου Petit Palais, αγοράστηκε επίσης το ξενοδοχείο Splendid (για ανακατασκευή), πωλήθηκε το ξενοδοχείο Πεντέλη (για ανακαίνιση), αναβαθμίζεται σε bistro το κατάστημα Cleopatra, άλλαξαν χέρια το ξενοδοχείο Helvetia (αγορά από τον οίκο CFC), το ξενοδοχείο Βερεγγάρια στον Πρόδρομο (υπό μελέτη για την ανακατασκευή του), προωθείται η αναβάθμιση του κέντρου Κοιλάδα, προχωρούν τα εμπορικά έργα από D.T.A. και οι διάφορες ψηλού κόστους ιδιωτικές κατοικίες από τον οίκο Παπαέλληνα και άλλους.
Οι πλείστες αγορές προέρχονται από ξένους επενδυτές (βασικά Ρώσους), ενώ αξιοσημείωτη είναι η νέα ανακατανομή πλούτου προς γιατρούς.
Τώρα βρίσκονται υπό αναθεώρηση οι τοπικές πολεοδομικές ζώνες και ζητούνται οι απόψεις (και πολύ σωστά) των επενδυτών/ιδιοκτητών.
Η ανάπτυξη των ορεινών θέρετρων βοηθήθηκε και από τον νέο υπό κατασκευή δρόμο Λεμεσού-Λάνιας, ενώ είναι αξιοσημείωτη η ανάπτυξη στον κόμβο Τριμίκλινης/Μονιάτη (που ήδη δημιουργεί κυκλοφοριακό θέμα), με υπεραγορές/φαρμακεία μεγάλου μεγέθους, καφέ και άλλα καταστήματα.
Στην πιο πάνω κατηγορία και τα έργα βιτρίνας (υπό την καλή έννοια) με επένδυση τοίχων αντιστήριξης από πέτρα (που δυστυχώς αρκετά έχουν βανδαλιστεί με γκράφιτι, ακόμη και οι ταμπέλες τροχαίας), ενώ υφιστάμενα και νέα κέντρα αναψυχής αναβαθμίζονται (Augustis στο Φοινί, Στροφή της Γεύσης στο Πέρα Πεδί και ασφαλώς στο Όμοδος (π.χ. το αγαπημένο μας στέκκι Aristos, αλλά υπάρχουν και άλλα, όπως του Βασιλειάδη).
Ποιες είναι λοιπόν οι εισηγήσεις μας για την αναθεώρηση των τοπικών ζωνών;
- Αύξηση του συντελεστή δόμησης από τους απηρχαιωμένους δύο ορόφους και κατά μέσο όρο συντελεστή δόμησης 30%, σε τρεις ορόφους (ή και περισσότερους), με αύξηση του συντελεστή δόμησης στο 40%.
- Η κατασκευή ενός έργου στα ορεινά θέρετρα δεν είναι εύκολη υπόθεση, διότι το κόστος κατασκευής είναι τουλάχιστον κατά 40% πιο ψηλό από εκείνο των πόλεων, έστω σε επίπεδη επιφάνεια στα θέρετρα.
- Όπως και να είναι οι αναπτύξεις, χρειάζονται ανελκυστήρες, διότι το ανέβα-κατέβα στις σκάλες δεν είναι εύκολο, είτε για τους ηλικιωμένους, είτε/και για παιδιά.
- Υπάρχει το θέμα της στάθμευσης, με τους υφιστάμενους κανονισμούς. Πώς θα «κατεβεί» το αυτοκίνητο στο υπόγειο/ισόγειο μιας οικοδομής και εάν κατασκευαστεί ράμπα ποιο θα είναι το κόστος; Ως εκ τούτου, εισηγούμαστε όπως καταβάλλεται αποζημίωση στην αρμόδια Αρχή (€2.500/αυτοκίνητο) εκεί που είναι αδύνατη η κατασκευή χώρου στάθμευσης, σε μια προσπάθεια η Αρχή να αποταμιεύσει για κατασκευή κοινών χώρων.
Η έγνοια για το περιβάλλον είναι πολύ σημαντική και καταθέσαμε εισηγήσεις σε προηγούμενο μας άρθρο (Ανάπτυξη & Περιβάλλον) σε σχέση με την αντικατάσταση δένδρων [που αποκόπτονται για αυλή] με δασικά δένδρα ηλικίας πέραν των 2-4 ετών, με καθαρό κορμό τουλάχιστον 2 μέτρα.
Είναι δεδομένη η προσπάθεια για την προσέλκυση διαφόρων σχολών/εκδηλώσεων στα ορεινά θέρετρα, μετά όμως από αυτές τις αναμενόμενες νέες και μελλοντικές επενδύσεις πού θα κατοικεί το προσωπικό; Λόγω κόστους και λόγω της αύξησης του κόστους/αξίας της γης, είναι δύσκολο να εξευρεθούν μονάδες/διαμερίσματα κάτω από €500/μήνα προς ενοικίαση. Άρα, πώς θα επανδρωθούν οι νέες μονάδες εργασίας Α, όταν ο εργαζόμενος έχει τέτοιο κόστος διαβίωσης; Ίσως και για αυτό τον λόγο να υπάρχει χαλάρωση από το 19% σε 5% του Φ.Π.Α. για ενοικιάσεις υποστατικών, νοουμένου ότι αυτές ανεγείρονται για τον σκοπό αυτό και ενοικιάζονται/προσφέρονται προς ενοικίαση για ελάχιστη περίοδο 10 ετών (εάν όχι, να επιστρέφεται η διαφορά του 14% πίσω στο κράτος, κατ’ αναλογία χρόνου).
Θέλουμε «νέο» κόσμο και νέες επενδύσεις, αλλά έχουμε τα δεδομένα να τους προσελκύσουμε; Οι νέες αναμενόμενες αναπτύξεις είναι μια αρχή, αλλά χωρίς τα παρεμφερή το όλο σύστημα δεν δουλεύει. Η προσέλκυση δεν αφορά μόνο τις ζώνες καθαυτές και θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε και τα θέματα που αφορούν τους εργαζόμενους, για τη δυνατότητα τους να κατοικούν εκεί.
Το θέμα που παραμένει μεγάλη μας ανησυχία είναι εάν έχουν τη δυνατότητα οι τοπικές Αρχές να ανταποκριθούν στις νέες απαιτήσεις της ανάπτυξης και του κύριου στόχο που είναι η προσέλκυση νέων επενδυτών και η καλή διαβίωση των υφιστάμενων κατοίκων. Έχουμε επιφυλάξεις επί τούτου.
*Αντώνη Λοίζου F.R.I.C.S. – Αντώνης Λοίζου & Συνεργάτες ΕΠΕ – Εκτιμητές Ακινήτων & Διαχειριστές ΄Εργων Ανάπτυξης
