Το αποτέλεσμα της συνάντησης της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, στις 28 Ιανουαρίου, 2026 με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και τον ηγέτη των Τουρκοκυπρίων ήταν η ακύρωση της πενταμερούς συνάντησης που προγραμματίστηκε από τον ίδιο τον Γενικό Γραμματέα, Αντώνιο Γκουτέρες για τον προσεχή Φεβρουάριο· μέχρι να σημειωθεί πρόοδος σε συγκεκριμένα ζητήματα. Θλιβερό μεν αλλά όχι αναπάντεχο. Μεγάλες προσδοκίες δεν υπήρχαν για την έκβαση του διαλόγου. Οι όροι/προϋποθέσεις που ο Τουφάν Ερχιουρμάν είχε προτάξει για επανέναρξη των συνομιλιών, οι συνεχείς αρνητικές δηλώσεις του και οι φραστικές επιθέσεις του κατά του Προέδρου της Δημοκρατίας και των Ελληνοκυπρίων, με τους οποίους θα κληθεί να συμβιώσει σε περίπτωση λειτουργικής λύσης του Κυπριακού ζητήματος, δεν προοιώνιζαν επίδειξη καλής θέλησης και θετικής ατμόσφαιρας για προώθηση του διαλόγου.
Επί πλέον, η δήλωση της Μαρίας Α. Ολγκίν ότι η συζήτηση θα επικεντρώνετο στα τέσσερα θέματα της μεθοδολογίας που πρότεινε ο Τουρκοκύπριος ηγέτης και σε μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης κατέστησε σαφές ότι η ουσία του Κυπριακού ζητήματος δεν επρόκειτο να συζητηθεί. Δια μίαν εισέτι φορά η επαναφορά θεμάτων που έχουν ήδη συμφωνηθεί, και από τον ίδιο τον Τουφάν, φανερώνει προσπάθεια επιβράδυνσης τυχόν εξελίξεων και αποφυγής να θιγούν ζητήματα που αφορούν την κατοχική Τουρκία, πολιτική που η Άγκυρα διαχρονικά εφαρμόζει. Πενήντα και δύο τόσα χρόνια συζητείται η εσωτερική πτυχή του ζητήματος όπου η τουρκική πλευρά επιτυγχάνει κέρδη με τις συνεχείς υποχωρήσεις της ελληνοκυπριακής πλευράς. Της πλευράς η οποία έχει κάθε λόγο να επιθυμεί και επιδιώκει μια λειτουργική λύση στο κατά την Μαρία Α. Ολγκίν «παγωμένο πρόβλημα». Ενώ αφήνεται εκτός ατζέντας το θέμα της τουρκικής κατοχής, της παρουσίας τουρκικών στρατευμάτων και των τουρκικών εγγυήσεων εις το διηνεκές. Η κ. Ολγκίν βαδίζοντας την πεπατημένη των προκατόχων της, οι οποίοι στην προσπάθεια τους να εξυπηρετήσουν τους τουρκικούς στόχους στην Κύπρο αλλά και την προσωπική τους ατζέντα (όπως ο Άλβαρο Ντε Σότο, ο Ντάουνερ και ο διαβόητος Έσπεν Έϊντε), εξισώνει σε ευθύνες τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας με τον κατοχικό ηγέτη – εντολοδόχο της Άγκυρας, τον επιτιθέμενο με τον αμυνόμενο, ενώ απαιτεί επίδειξη ρεαλισμού και γενναιοδωρίας από την πλευρά μας ώστε να προωθηθεί η διαδικασία. Με επίκεντρο τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης και τη συνεργασία μεταξύ των δύο κοινοτήτων-οντοτήτων!
Για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας η επανέναρξη των συνομιλιών αποτελεί την υψίστη προτεραιότητα και βάσει αυτού του σκεπτικού θα απευθύνει πρόσκληση προς τον Τουφάν Ερχιουρμάν για συνάντηση έστω και χωρίς την παρουσία της προσωπικής απεσταλμένης του Γ. Γ. ΟΗΕ.
Σε μια περίοδο γεωπολιτικής έντασης, σε ένα άναρχο διεθνές σύστημα, με την προσπάθεια που καταβάλλεται από πλευράς ΗΠΑ να περιθωριοποιηθεί ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, η αναβαθμισμένη Τουρκία όχι μόνο είναι ανεπίδεκτη συμβουλών/πιέσεων για συμμόρφωση προς τις επιταγές του διεθνούς δικαίου αλλά επιβραβεύεται με την ανάδειξη του ρόλου της ως περιφερειακή δύναμη με επιρροή σε γειτονικές της χώρες όπως τη Συρία. Η παρούσα κατάσταση στη Κύπρο τη δεδομένη χρονική συγκυρία εξυπηρετεί την Άγκυρα και ουδόλως δείχνει διάθεση να εμπλακεί σε συνομιλίες επί της ουσίας του Κυπριακού. Στη διαπίστωση ότι η Άγκυρα δεν επιθυμεί λύση του Κυπριακού ζητήματος προέβη και ο πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάϊκ Πομπέο στα πλαίσια ομιλίας του σε πρόσφατο συνέδριο του Economist.
*Πρέσβης ε.τ.
