Μια από τις πιο ανατρεπτικές και αμφιλεγόμενες φωνές της σύγχρονης ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, η Αυστριακή νομπελίστρια συγγραφέας Ελφρίντε Γέλινεκ, βρίσκεται στο επίκεντρο του ντοκιμαντέρ «Elfriede Jelinek: Language Unleashed» της Κλαούντια Μίλερ, το οποίο θα προβληθεί την Τρίτη 3 Νοεμβρίου, στις 7.30μ.μ., στον κινηματογράφο Πάνθεον στη Λευκωσία.
Μετά την προβολή θα ακολουθήσει συζήτηση με τη την Όλγα Κουρέλου και τη Μαγδαλένα Ζήρα, ενώ η βραδιά θα ολοκληρωθεί με δεξίωση κρασιού.
Η προβολή διοργανώνεται από την Πρεσβεία της Αυστρίας, σε συνεργασία με τον Όμιλο Φίλων Κινηματογράφου, στο πλαίσιο των Εβδομάδων Γερμανικής Γλώσσας, με αφορμή τη συμπλήρωση 80 χρόνων από τη γέννηση της συγγραφέα (20 Οκτωβρίου 1946).
Η Γέλινεκ τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας το 2004, ως η πρώτη Αυστριακή συγγραφέας που έλαβε τη διάκριση. Η γραφή της, αιχμηρή και πειραματική, στρέφεται συχνά εναντίον του εθνικισμού, της ξενοφοβίας, των κοινωνικών ιεραρχιών και των μηχανισμών εξουσίας. Η γλώσσα δεν αποτελεί απλώς το μέσο της αφήγησής της, αλλά το ίδιο το πεδίο όπου συγκρούονται ιδεολογίες, στερεότυπα και αντιφατικές όψεις της κοινωνικής πραγματικότητας.
Το ντοκιμαντέρ, παραγωγής 2022, αποφεύγει το συμβατικό πορτρέτο μιας συγγραφέα και εστιάζει στον ιδιαίτερο τρόπο με τον οποίο εργάζεται με τις λέξεις. Η Μίλερ συνθέτει ένα πολυεπίπεδο, συνειρμικό κινηματογραφικό κολάζ από αρχειακές εικόνες, τηλεοπτικά αποσπάσματα, συνεντεύξεις και αναγνώσεις λογοτεχνικών κειμένων. Μέσα από αυτή τη μοντάζ-λογική, η ταινία επιχειρεί να προσεγγίσει την τεχνική της Γέλινεκ, η οποία συνδυάζει φωνές, αντιφωνίες, παραθέματα και γλωσσικά θραύσματα, ανατρέποντας τις συμβατικές αφηγηματικές δομές.
Η ίδια η συγγραφέας παραμένει μια αντιφατική προσωπικότητα: επαναστάτρια και αιχμηρή κριτικός της αυστριακής κοινωνίας, αλλά και μια ευάλωτη δημιουργός που αποφεύγει τη δημόσια έκθεση. Το φιλμ προσεγγίζει αυτή την απόσταση ανάμεσα στη δημόσια εικόνα και τον ιδιωτικό κόσμο της, δίνοντας προτεραιότητα στη γλώσσα και στο έργο της αντί σε μια γραμμική βιογραφική αφήγηση.
Η σκηνοθέτρια αξιοποιεί επίσης αναγνώσεις κειμένων από ηθοποιούς, ανάμεσά τους οι Σάντρα Χύλερ, Σόφι Ρόις, Στεφανί Ράινσπεργκερ και Ίλζε Ρίτερ, ενώ η μουσική της Έβα Γιάντσιτς συμβάλλει στη ρυθμική και συνειρμική δομή της ταινίας. Το «Language Unleashed» απέσπασε σημαντικές διακρίσεις στον γερμανόφωνο κινηματογραφικό χώρο, μεταξύ άλλων το βραβείο καλύτερου ντοκιμαντέρ στα Γερμανικά Κινηματογραφικά Βραβεία και στα Αυστριακά Κινηματογραφικά Βραβεία το 2023.
Πού και πότε
- Λευκωσία, κινηματογράφος Πάνθεον, Τρίτη 3 Νοεμβρίου, 7.30μ.μ. Γερμανικά με ελληνικούς υπότιτλους. Ελεύθερη είσοδος. Ηλικιακή σήμανση: 16+
