Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google

Add philenews.com on Google

Σχεδόν 40% περισσότεροι θάνατοι από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας ενδέχεται να καταγράφονται παγκοσμίως μέχρι το 2050, παρά το γεγονός ότι πρόκειται για μία από τις μορφές καρκίνου που μπορούν σε μεγάλο βαθμό να προληφθούν.

Νέα διεθνής επιστημονική μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Medicine, προβλέπει ότι οι ετήσιοι θάνατοι από τη νόσο θα μπορούσαν να αυξηθούν σε 522.000 μέχρι τα μέσα του αιώνα, ενώ τα νέα περιστατικά εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν το ένα εκατομμύριο ετησίως.

Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της διεθνούς μελέτης Global Burden of Disease (GBD), ανέλυσε δεδομένα από 204 χώρες και περιοχές για την περίοδο 1990-2023 και διαμόρφωσε προβλέψεις μέχρι το 2050.

Τα αποτελέσματα αποτυπώνουν μια ιδιαίτερα ανησυχητική αντίφαση: Παρότι τα ηλικιακά προσαρμοσμένα ποσοστά εμφάνισης και θνησιμότητας αναμένεται να μειωθούν, ο συνολικός αριθμός των γυναικών που θα διαγιγνώσκονται και θα πεθαίνουν από τη νόσο προβλέπεται να αυξηθεί.

Οι επιστήμονες αποδίδουν την εξέλιξη αυτή κυρίως στη δημογραφική αύξηση και τη γήρανση του πληθυσμού, ενώ προειδοποιούν ότι οι μεγάλες ανισότητες στην πρόσβαση σε υπηρεσίες πρόληψης και θεραπείας εξακολουθούν να καθορίζουν τις πιθανότητες επιβίωσης.

Πάνω από ένα εκατομμύριο νέα περιστατικά

Σύμφωνα με τη μελέτη, το 2023 εκτιμάται ότι καταγράφηκαν παγκοσμίως 887.000 νέα περιστατικά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας και 369.000 θάνατοι.

Εάν συνεχιστούν οι σημερινές τάσεις, μέχρι το 2050 τα νέα περιστατικά προβλέπεται να αυξηθούν κατά 20,2%, φθάνοντας τα 1,08 εκατομμύρια ετησίως.

Ακόμη μεγαλύτερη εκτιμάται ότι θα είναι η αύξηση των θανάτων, οι οποίοι προβλέπεται να ανέλθουν σε 522.000 ετησίως, σημειώνοντας αύξηση 39,3%.

Οι συγκεκριμένες ποσοστιαίες μεταβολές υπολογίζονται σε σύγκριση με το 2024, που αποτελεί το έτος αναφοράς των προβλέψεων.

Την ίδια ώρα, οι ερευνητές προβλέπουν ότι το παγκόσμιο ηλικιακά προσαρμοσμένο ποσοστό νέων περιστατικών θα μειωθεί κατά 12,5% και το αντίστοιχο ποσοστό θνησιμότητας κατά 9%.

Η φαινομενική αυτή αντίφαση εξηγείται από τις δημογραφικές αλλαγές: ακόμη και εάν μειώνεται ο κίνδυνος σε επίπεδο πληθυσμού, ο μεγαλύτερος αριθμός γυναικών και η αύξηση των ηλικιών στις οποίες εμφανίζεται συχνότερα ο καρκίνος μπορούν να οδηγήσουν σε περισσότερα περιστατικά και θανάτους σε απόλυτους αριθμούς.

Τεράστιες ανισότητες μεταξύ πλούσιων και φτωχών χωρών

Η έρευνα αποκαλύπτει ότι η χώρα στην οποία ζει μια γυναίκα εξακολουθεί να επηρεάζει σημαντικά τον κίνδυνο να εμφανίσει καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και να πεθάνει από αυτόν.

Το 2023, το ηλικιακά προσαρμοσμένο ποσοστό εμφάνισης της νόσου ήταν περισσότερο από τέσσερις φορές υψηλότερο στις χώρες χαμηλού εισοδήματος σε σύγκριση με τις χώρες υψηλού εισοδήματος.

Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η διαφορά στη θνησιμότητα, με τα αντίστοιχα ποσοστά να είναι περισσότερο από επτά φορές υψηλότερα στις φτωχότερες χώρες.

Οι διαφορές συνδέονται με την άνιση πρόσβαση στον εμβολιασμό κατά του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV), στις εξετάσεις προσυμπτωματικού ελέγχου και στην έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία.

Σε χώρες όπου οι υπηρεσίες αυτές είναι ευρέως διαθέσιμες, ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας μπορεί συχνά να προληφθεί ή να διαγνωστεί σε πρώιμο στάδιο.

Αντίθετα, σε περιοχές με περιορισμένους πόρους, πολλές γυναίκες δεν έχουν πρόσβαση ούτε στις βασικές υπηρεσίες πρόληψης, με αποτέλεσμα η νόσος να εντοπίζεται συχνότερα σε προχωρημένο στάδιο.

Σχεδόν διπλασιασμός των θανάτων στην υποσαχάρια Αφρική

Η μεγαλύτερη επιβάρυνση προβλέπεται στην υποσαχάρια Αφρική.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ερευνητών, τα νέα περιστατικά στην περιοχή ενδέχεται να αυξηθούν κατά 88,7% έως το 2050.

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η πρόβλεψη για τους θανάτους, οι οποίοι ενδέχεται να αυξηθούν κατά 95,4%, φθάνοντας περίπου τους 206.000 ετησίως.

Η περιοχή αναμένεται να εξακολουθήσει να καταγράφει ορισμένα από τα υψηλότερα ποσοστά εμφάνισης και θνησιμότητας παγκοσμίως.

Οι ερευνητές προειδοποιούν ότι χωρίς ουσιαστική ενίσχυση των προγραμμάτων εμβολιασμού, προσυμπτωματικού ελέγχου και θεραπείας, οι ήδη μεγάλες ανισότητες κινδυνεύουν να διευρυνθούν.

Ο ρόλος του HPV και η δυνατότητα πρόληψης

Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας συνδέεται αιτιολογικά με την επίμονη λοίμωξη από ογκογόνους τύπους του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV).

Η λοίμωξη είναι ιδιαίτερα συχνή, αλλά στις περισσότερες περιπτώσεις υποχωρεί χωρίς να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα. Σε ορισμένες γυναίκες, ωστόσο, η επίμονη λοίμωξη μπορεί να οδηγήσει σε προκαρκινικές αλλοιώσεις και, εάν αυτές δεν εντοπιστούν και αντιμετωπιστούν, σε καρκίνο.

Ο εμβολιασμός κατά του HPV αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία πρόληψης, ενώ ο τακτικός προσυμπτωματικός έλεγχος επιτρέπει τον εντοπισμό αλλοιώσεων πριν εξελιχθούν σε καρκίνο.

Η έγκαιρη διάγνωση και η κατάλληλη θεραπεία μπορούν επίσης να μειώσουν σημαντικά τη θνησιμότητα.

Η μελέτη καταγράφει ότι το σύνολο της επιβάρυνσης από τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας αποδίδεται στη λοίμωξη από HPV, ενώ το κάπνισμα αναγνωρίζεται ως πρόσθετος παράγοντας κινδύνου που συμβάλλει στην επιβάρυνση της νόσου.

Ο στόχος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει θέσει ως στόχο την εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ως προβλήματος δημόσιας υγείας.

Η στρατηγική του βασίζεται σε τρεις βασικούς πυλώνες: τον εμβολιασμό κατά του HPV, τον προσυμπτωματικό έλεγχο και την έγκαιρη θεραπεία των προκαρκινικών αλλοιώσεων και του καρκίνου.

Ο διεθνής στόχος είναι η επίτευξη ποσοστού εμφάνισης κάτω από τέσσερα νέα περιστατικά ανά 100.000 γυναίκες ετησίως.

Ωστόσο, σύμφωνα με τις προβλέψεις της νέας μελέτης, καμία από τις επτά μεγάλες γεωγραφικές περιφέρειες που χρησιμοποιούνται στην ανάλυση Global Burden of Disease δεν αναμένεται να φθάσει το συγκεκριμένο όριο έως το 2050, εάν συνεχιστούν οι σημερινές τάσεις.

Οι προβλέψεις δεν είναι αναπόφευκτες

Οι συγγραφείς διευκρινίζουν ότι οι εκτιμήσεις έως το 2050 βασίζονται στη μοντελοποίηση των σημερινών τάσεων και δεν αποτελούν βέβαιη πρόβλεψη για το μέλλον.

Η ποιότητα και η πληρότητα των διαθέσιμων δεδομένων διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των χωρών, ιδιαίτερα σε περιοχές χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.

Επιπλέον, οι προβλέψεις δεν ενσωματώνουν πλήρως τις πιθανές επιδράσεις μελλοντικών προγραμμάτων εμβολιασμού κατά του HPV.

Αυτό σημαίνει ότι η ενίσχυση της πρόληψης, η αύξηση της εμβολιαστικής κάλυψης και η διεύρυνση του προσυμπτωματικού ελέγχου θα μπορούσαν να αλλάξουν σημαντικά την πορεία που περιγράφει η μελέτη.