Σε σχέση με τη χθεσινή απόφαση της Ένωσης Δήμων Κύπρου να απορρίψει την πρόταση της Κυβέρνησης για τον μηχανισμό αναπροσαρμογής της ετήσιας κρατικής χορηγίας, το Υπουργείο Εσωτερικών διευκρινίζει τα ακόλουθα:
Κατ’ αρχάς, υπενθυμίζεται ότι το ποσό των €117 εκ., το οποίο καθορίστηκε στον περί Δήμων Νόμο του 2022 ως η ετήσια κρατική χορηγία, ενσωματώθηκε στη νομοθεσία κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κατόπιν και της σύμφωνης γνώμης της Ένωσης Δήμων Κύπρου.
Ωστόσο, πρώτη η Κυβέρνηση αναγνώρισε ότι το ύψος της κρατικής χορηγίας δεν μπορεί να παραμένει διαχρονικά σταθερό, αλλά θα πρέπει να προσαρμόζεται λαμβάνοντας υπόψη την εξέλιξη των οικονομικών και δημοσιονομικών δεδομένων, περιλαμβανομένων των πληθωριστικών πιέσεων. Για τον λόγο αυτό, το Υπουργείο Εσωτερικών, σε συνεργασία με το Υπουργείο Οικονομικών και μετά από διαβουλεύσεις με την Ένωση Δήμων Κύπρου, προχώρησε στη διαμόρφωση ενός αντικειμενικού και προβλέψιμου μηχανισμού αναπροσαρμογής της χορηγίας.
Πέραν της προβλεπόμενης κρατικής χορηγίας των €117 εκ., η Κυβέρνηση ενέκρινε, κατόπιν αιτημάτων της Ένωσης Δήμων, την παραχώρηση πρόσθετων ποσών €15 εκ. και €12 εκ. ετησίως για τη συντήρηση των δρόμων πρωταρχικής σημασίας και για την απώλεια εσόδων από την αδειοδότηση της ανάπτυξης, αντίστοιχα. Υπογραμμίζεται ότι το ποσό των €15 εκ. καθορίστηκε μετά από μελέτη της ίδιας της Ένωσης Δήμων και είναι πενταπλάσιο της αρχικής εκτίμησης των €3 εκ..
Με την πρόταση του Υπουργείου Εσωτερικών, οι τρεις χορηγίες (€117 εκ. + €15 εκ. + €12 εκ.) ενοποιούνται σε μια ενιαία κρατική χορηγία, συνολικού ύψους €144 εκ., διασφαλίζοντας τα ποσά αυτά και ικανοποιώντας σχετικό αίτημα της Ένωσης Δήμων.
Ως εκ τούτου, η συνολική κρατική χορηγία προς τους Δήμους διαμορφώνεται πλέον στα €144 εκ., σε σύγκριση με €70,8 εκ. προηγουμένως, καταγράφοντας αύξηση της τάξης του 103,4%. Πρόκειται, δηλαδή, για διπλασιασμό της συνολικής κρατικής χορηγίας προς τους Δήμους.
Υπό το φως των πιο πάνω, ο ισχυρισμός ότι η Κυβέρνηση μεταφέρει το κόστος της μεταρρύθμισης στους δημότες δεν ανταποκρίνεται στα πραγματικά δεδομένα. Αντίθετα, το Κράτος έχει αυξήσει σημαντικά τους πόρους που διαθέτει προς την Τοπική Αυτοδιοίκηση, αναλαμβάνοντας παράλληλα σημαντικό μέρος του κόστους που προέκυψε από την εφαρμογή της μεταρρύθμισης.
Σε ό,τι αφορά τον προτεινόμενο μηχανισμό, προβλέπεται θεσμοθετημένη αναπροσαρμογή της χορηγίας στη βάση αντικειμενικού δημοσιονομικού δείκτη, ο οποίος λαμβάνει υπόψη την πορεία των καθαρών πρωτογενών δαπανών του Κράτους. Με αυτόν τον τρόπο, επιδιώκεται αφενός η διατήρηση της πραγματικής αξίας της κρατικής στήριξης προς τους Δήμους και αφετέρου η συμβατότητα με τις δημοσιονομικές δυνατότητες και υποχρεώσεις του Κράτους.
Είναι ενδεικτικό ότι, βάσει του προτεινόμενου μηχανισμού, η συνολική κρατική χορηγία εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από €148 εκ. το 2027 σε €160 εκ. το 2030, δηλαδή κατά επιπλέον €12 εκ.. Παράλληλα, η τριετής αναπροσαρμογή επιτρέπει στους Δήμους να γνωρίζουν εκ των προτέρων το ύψος της κρατικής χορηγίας και να προγραμματίζουν με μεγαλύτερη ασφάλεια τις οικονομικές και λειτουργικές τους ανάγκες.
Η Κυβέρνηση έχει αποδείξει έμπρακτα ότι στηρίζει τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και την οικονομική βιωσιμότητα των Δήμων. Η στήριξη αυτή αποτυπώνεται στον διπλασιασμό της κρατικής χορηγίας, στην ανάληψη πρόσθετων χρηματοδοτικών υποχρεώσεων, αλλά και στη συνεχιζόμενη σημαντική κρατική συνεισφορά για την υλοποίηση αναπτυξιακών έργων στους Δήμους.