Μονογονεϊκή οικογένεια έμεινε χωρίς επιδόματα για δύο χρόνια – Παρενέβη η Επίτροπος Διοικήσεως

Να μεριμνήσει για την επανεξέταση των αιτήσεων παραπονούμενης για παροχή του Επιδόματος Τέκνου και Μονογονεϊκής Οικογένειας για τα έτη 2024 και 2025, ζητά από την Υπηρεσίας Διαχείρισης Επιδομάτων Πρόνοιας (ΥΔΕΠ) η Επίτροπος Διοικήσεως Μαρία Στυλιανού Λοττίδη, σε έκθεσή της αναφορικά με την απόρριψη αιτήσεων γυναίκας για καταβολή των εν λόγω επιδομάτων.

Η παραπονούμενη, σύμφωνα με την έκθεση, υπέβαλε δύο παράπονα στο Γραφείο της Επιτρόπου αναφορικά με την καθυστέρηση που παρατηρήθηκε στη διεκπεραίωση των αιτήσεών της για παροχή του Επιδόματος Τέκνου και Μονογονεϊκής Οικογένειας για τα έτη 2024 και 2025. Σημειώνεται ότι και στις δύο περιπτώσεις, η ΥΔΕΠ αποφάσισε την απόρριψη των σχετικών αιτήσεων της παραπονούμενης για παροχή του Επιδόματος Τέκνου και Μονογονεϊκής Οικογένειας για τα έτη αυτά, καθότι, κατά την εξέταση των αιτήσεών της διαπιστώθηκε ότι, δεν ικανοποιούνταν οι προϋποθέσεις νόμιμης και συνεχούς διαμονής στις περιοχές που ασκείται αποτελεσματικός έλεγχος από την Κυπριακή Δημοκρατία, κατά τα τελευταία πέντε έτη, πριν την υποβολή των αιτήσεων, και συγκεκριμένα για την χρονική περίοδο Ιανουαρίου 2020 μέχρι Ιουνίου 2022.

Κατά την επανεξέταση της υπόθεσης, αναφέρεται, μετά από την αρχική επιστολή του Γραφείου της Επιτρόπου, ζητήθηκε στις 7 Αυγούστου 2025 από Λειτουργό της ΥΔΕΠ, η προσκόμιση αναλυτικής κατάστασης τραπεζικού λογαριασμού από τράπεζα της Σκωτίας για την επίμαχη περίοδο. Προστίθεται ότι η παραπονούμενη προχώρησε σε υποβολή της ιεραρχικής προσφυγής τον Οκτώβριο του 2025, κατά της απόρριψης της αίτησης του Επιδόματος Τέκνου και Μονογονεϊκής Οικογένειας για το έτος 2024, προσκομίζοντας νέα αποδεικτικά στοιχεία όπως και την αναλυτική κατάσταση του τραπεζικού λογαριασμού της από την εν λόγω τράπεζα για την επίμαχη περίοδο, όπως της είχε ζητηθεί.

«Απορρίφθηκε η εν λόγω αίτηση καθότι δεν τεκμηριώθηκε η συνεχής διαμονής της στη Κυπριακή Δημοκρατία από τον Ιανουάριο 2021 μέχρι Μάρτιο 2022», αναφέρεται και σημειώνεται ότι, κατά την αξιολόγηση, διαπιστώθηκε ότι άρχισε να εργάζεται στη Δημοκρατία στις 18 Ιουλίου 2022.

Όπως αναφέρεται, το Γραφείο της Επιτρόπου με νέα επιστολή προς την ΥΔΕΠ και το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας (ΥΚΠ), έθεσε υπόψη τους το αίτημα της παραπονούμενης για επαναξιολόγηση των δύο υποθέσεών της, στη βάση των ισχυρισμών της ότι η ΥΔΕΠ απέρριψε τις σχετικές αιτήσεις χωρίς επαρκή αιτιολόγηση και χωρίς να ληφθούν υπόψη όλα τα υποστηρικτικά δικαιολογητικά και στοιχεία που είχαν υποβληθεί ενώπιον της Υπηρεσίας και του Υφυπουργείου, τόσο στο πλαίσιο της ιεραρχικής προσφυγής αναφορικά με την αίτηση για το έτος 2024 όσο και στο πλαίσιο της αίτησης για το έτος 2025, παραβιάζοντας, μεταξύ άλλων, την αρχή της αναλογικότητας και την αρχή της χρηστής διοίκησης.

Ζητήθηκε από την ΥΔΕΠ και το ΥΚΠ, μεταξύ άλλων, να αναφέρουν τους λόγους για τους οποίους τα αποδεικτικά στοιχεία που προσκόμισε η παραπονούμενη κρίθηκαν ανεπαρκή κατά την εξέταση της προϋπόθεσης διαμονής της στη Δημοκρατία, καθώς και να ενημερωθεί αναφορικά με τυχόν πρόσθετα στοιχεία που απαιτούνταν από μέρους της για την ολοκληρωμένη επανεξέταση των υποθέσεών της.

Σημειώνεται ότι, οι περίοδοι για τις οποίες αμφισβητείται η διαμονή της στην Κυπριακή Δημοκρατία (2020-2022), συμπίπτουν με την περίοδο της πανδημίας COVID-19 «κατά την οποία οι μετακινήσεις ήταν περιορισμένες», και ότι, κατά τα εν λόγω έτη, η παραπονούμενη εργαζόταν αποκλειστικά διαδικτυακά, από την 1η Δεκεμβρίου 2019, δηλαδή πριν από την έναρξη της πανδημίας, έως τις 31 Μαρτίου 2022, γεγονός το οποίο είχε αποδείξει με σχετική βεβαίωση του πρώην εργοδότη της στη Σκωτία, αναφέρεται.

Αναφέρεται ακόμη ότι, κατά το υπόλοιπο του έτους 2022, η ίδια δήλωσε ως άνεργη στην Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης και έλαβε το σχετικό Ανεργιακό Επίδομα που δικαιούτο από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΥΚΑ), και ότι κατά την επίμαχη περίοδο, η ίδια συμμετείχε σε κυβερνητικές και άλλες εξετάσεις στην Δημοκρατία, «γεγονός που, όπως υποστηρίζει, τεκμηριώνει τη φυσική της παρουσία στη Δημοκρατία».

Σημειώνεται ότι «μέχρι και σήμερα», το ΥΚΠ δεν έχει απαντήσει σε οποιεσδήποτε επιστολές του Γραφείου Επιτρόπου σχετικά με τα αιτήματά του, ενώ, τον Ιούλιο τους προώθησαν νέα ηλεκτρονική επιστολή με την απορριπτική απόφαση για την ιεραρχική προσφυγή της αίτησης του 2024, στην οποία αναφέρεται ότι ο λόγος απόρριψης είναι η μη επαρκής τεκμηρίωση για συνεχή και μόνιμη διαμονή στη Δημοκρατία από τον Ιανουάριο του 2020 μέχρι τον Ιούνιο του 2022, «χωρίς, ωστόσο, να παρέχεται περαιτέρω επεξήγηση ως προς τους λόγους για τους οποίους τα προσκομισθέντα στοιχεία κρίθηκαν ανεπαρκή».

Κάνοντας αναφορά σε σχετική νομοθεσία, η Επίτροπος σημειώνει ότι, οι διοικητικές πράξεις οι οποίες εκδίδονται έπειτα από άσκηση διακριτικής εξουσίας πρέπει να είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένες.

Σημειώνει ακόμη ότι η νομοθεσία αναφέρει και ότι οι αρχές της χρηστής διοίκησης επιβάλλουν στα διοικητικά όργανα, κατά την άσκηση της διακριτικής τους εξουσίας, να ενεργούν σύμφωνα με το περί δικαίου αίσθημα, ώστε κατά την εφαρμογή των σχετικών νομοθετικών διατάξεων σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση να αποφεύγονται ανεπιεικείς και άδικες λύσεις.

Η Επίτροπος σημειώνει ότι, η εφαρμογή του σχετικού νομοθετικού πλαισίου, «δεν θα πρέπει να παραγνωρίζει τον κοινωνικό σκοπό που εξυπηρετούν τα υπό εξέταση επιδόματα, τα οποία εντάσσονται στο πλαίσιο της κοινωνικής πολιτικής του Κράτους και αποσκοπούν, μεταξύ άλλων, στην οικονομική στήριξη οικογενειών με παιδιά και, ειδικότερα, στην παροχή στήριξης σε μονογονεϊκές οικογένειες, στις οποίες η φροντίδα και η οικονομική ευθύνη για τα παιδιά βαρύνει κατά κύριο λόγο έναν γονέα».

Σημειώνοντας ότι ο κοινωνικός αυτός σκοπός, δεν αναιρεί τις προϋποθέσεις που ο νομοθέτης έχει θέσει για τη χορήγηση των επιδομάτων ούτε δικαιολογεί την παράκαμψη οποιασδήποτε ουσιαστικής προϋπόθεσης, αναφέρει ότι θα πρέπει, κατά την εξέταση των αιτήσεων, να αξιολογούνται με προσοχή και συνολικά όλα τα στοιχεία που προσκομίζονται, ώστε να διαπιστώνεται κατά πόσο αυτά τεκμηριώνουν την πραγματική διαμονή της παραπονούμενης στη Δημοκρατία.

Παράλληλα, συνεχίζει, στο πλαίσιο της αρχής της χρηστής διοίκησης, σε περίπτωση που τα στοιχεία κριθούν ανεπαρκή, θα πρέπει να παρέχεται σαφής ενημέρωση ως προς τους λόγους για τους οποίους δεν θεωρούνται ικανοποιητικά, για να μην αιωρούνται ενδεχομένως υπόνοιες αυθαιρεσίας.

«Η απλή επίκληση της νομοθεσίας δεν συνιστά επαρκή αιτιολογία», συμπληρώνει.

Υπό το πρίσμα αυτό, προσθέτει, «και λαμβανομένου υπόψη ότι η παραπονούμενη έχει προσκομίσει σειρά στοιχείων προς τεκμηρίωση της πραγματικής διαμονής της στη Δημοκρατία, τόσο στο πλαίσιο της εξέτασης των αιτήσεών της όσο και κατόπιν σχετικού αιτήματος της ΥΔΕΠ, καθώς και ενώπιον του Γραφείου μας, κρίνεται σκόπιμο τα στοιχεία αυτά να αξιολογηθούν συνολικά και εξατομικευμένα».

Η Επίτροπος εισηγείται στον Προϊστάμενο της ΥΔΕΠ, όπως, στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων του, και συνάδοντας με τις αρχές της καλής πίστης, της χρηστής διοίκησης και της δέουσας έρευνας, μεριμνήσει για την επανεξέταση των αιτήσεων της παραπονούμενης για παροχή του Επιδόματος Τέκνου και Μονογονεϊκής Οικογένειας τα έτη 2024 και 2025, λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των στοιχείων που έχουν τεθεί ενώπιον της ΥΔΕΠ, περιλαμβανομένων των πρόσθετων στοιχείων που προσκομίστηκαν κατόπιν σχετικού αιτήματός της.

«Περαιτέρω, κατά την επανεξέταση, να καταστεί σαφές, με επαρκή αιτιολογία, κατά πόσο τα στοιχεία αυτά τεκμηριώνουν ή όχι την πλήρωση της προβλεπόμενης από τη νομοθεσία προϋπόθεσης διαμονής, ώστε η παραπονούμενη να έχει σαφή εικόνα ως προς τους λόγους της τελικής κρίσης επί των αιτήσεών της», αναφέρεται.

Σημειώνεται ότι η έκθεση κοινοποιείται επίσης στην Υφυπουργό Πρόνοιας για ενημέρωσή της.

ΚΥΠΕ