Ακτινογραφίες στο ΓεΣΥ: Η αντικατάσταση του CD με link δεν λύνει το πρόβλημα – Δείχνει τον ΟΑΥ η Αρχή Ηλεκτρονικής Υγείας

Η Εθνική Αρχή Ηλεκτρονικής Υγείας παρεμβαίνει στη συζήτηση για την ηλεκτρονική πρόσβαση στις ακτινογραφίες, τις αξονικές και τις μαγνητικές εξετάσεις, χαρακτηρίζοντας χρήσιμη την πρόταση του ΟΑΥ για αντικατάσταση των ψηφιακών δίσκων με ηλεκτρονικούς συνδέσμους. Ξεκαθαρίζει, ωστόσο, ότι αυτή μπορεί να λειτουργήσει μόνο ως μεταβατική λύση.

Με άλλα λόγια, οι ασθενείς μπορεί να σταματήσουν να μεταφέρουν τις εξετάσεις τους από γιατρό σε γιατρό σε CD και να αρχίσουν να μεταφέρουν ένα link. Η αλλαγή αυτή θα μπορούσε να περιορίσει άμεσα την ταλαιπωρία τους, δεν δημιουργεί όμως από μόνη της το ενιαίο σύστημα ηλεκτρονικής πρόσβασης που απαιτείται.

Η σημερινή κατάσταση, επισημαίνει η ΕΑΗΥ, ταλαιπωρεί τους πολίτες και δυσχεραίνει το έργο των επαγγελματιών υγείας. Το πρόβλημα γίνεται εντονότερο όταν απαιτείται άμεση πρόσβαση σε προηγούμενες εξετάσεις για τη διάγνωση, τη θεραπεία ή τη συνέχιση της φροντίδας ενός ασθενούς.

Η πρόταση του ΟΑΥ για ασφαλή ηλεκτρονική πρόσβαση μέσω συνδέσμου μπορεί, σύμφωνα με την Αρχή, να αποτελέσει μια χρήσιμη πρώτη διέξοδο. Για να εφαρμοστεί, όμως, πρέπει να στηρίζεται σε κοινές εθνικές προδιαγραφές ασφάλειας και διαλειτουργικότητας.

Σε αντίθετη περίπτωση, αντί να αποκτήσει η Κύπρος ένα ενιαίο σύστημα, υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθούν νέα και απομονωμένα πληροφοριακά περιβάλλοντα, τα οποία δεν θα μπορούν να επικοινωνούν μεταξύ τους.

Η οριστική λύση, τονίζει η ΕΑΗΥ, δεν μπορεί να περιορίζεται στην αντικατάσταση του CD με έναν ηλεκτρονικό σύνδεσμο. Απαιτείται ένα ολοκληρωμένο και ασφαλές πλαίσιο, μέσω του οποίου οι πολίτες και οι εξουσιοδοτημένοι επαγγελματίες υγείας θα έχουν έγκαιρη πρόσβαση στις αναγκαίες πληροφορίες, ανεξάρτητα από τον πάροχο στον οποίο δημιουργήθηκαν.

Για να γίνει αυτό, πρέπει να διασφαλίζονται η διαλειτουργικότητα των συστημάτων, η ασφαλής ταυτοποίηση πολιτών και επαγγελματιών υγείας, συγκεκριμένοι κανόνες και επίπεδα πρόσβασης, καθώς και η καταγραφή κάθε εισόδου στα δεδομένα. Απαραίτητες θεωρούνται επίσης η προστασία των προσωπικών δεδομένων, η κυβερνοασφάλεια και η αξιόπιστη, μακροχρόνια διαθεσιμότητα των εξετάσεων.

Διαφορετικοί οι ρόλοι των δύο φορέων

Η Αρχή διευκρινίζει ότι, βάσει της νομοθεσίας για την ηλεκτρονική υγεία, στα δεδομένα υγείας περιλαμβάνονται και οι απεικονιστικές και άλλες διαγνωστικές εξετάσεις.

Η ίδια έχει θεσμική αρμοδιότητα για το εθνικό πλαίσιο ηλεκτρονικής υγείας, τον Εθνικό Ηλεκτρονικό Φάκελο Υγείας και τον καθορισμό των τεχνικών προδιαγραφών και των κανόνων διαλειτουργικότητας.

Το πληροφοριακό σύστημα του ΓεΣΥ και ο Εθνικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας, υπογραμμίζει, έχουν διακριτούς αλλά συμπληρωματικούς ρόλους. Ο ηλεκτρονικός φάκελος δεν προορίζεται να αντικαταστήσει τα συστήματα του ΓεΣΥ, των νοσηλευτηρίων, των γιατρών ή των ακτινοδιαγνωστικών κέντρων. Στόχος είναι να τα διασυνδέσει με ασφάλεια.

Η ΕΑΗΥ έχει ήδη αρχίσει να επεξεργάζεται τις νομικές, τεχνικές και λειτουργικές προδιαγραφές για τον Εθνικό Ηλεκτρονικό Φάκελο. Για να προχωρήσει, ωστόσο, η διαδικασία απαιτούνται εγκρίσεις και αποφάσεις από το Υπουργείο Υγείας και τους υπόλοιπους αρμόδιους φορείς.

Υπενθυμίζει, παράλληλα, ότι από τον Μάιο του 2025 λειτουργεί υπό την ευθύνη της το Εθνικό Σημείο Επαφής για την Ηλεκτρονική Υγεία. Μέσω του ευρωπαϊκού συστήματος είναι ήδη δυνατή η ασφαλής ανταλλαγή συνοπτικού ιστορικού υγείας και ηλεκτρονικών συνταγών με συνδεδεμένα κράτη-μέλη.

Σε επόμενο στάδιο προβλέπεται να ενταχθούν στις διασυνοριακές υπηρεσίες οι αναφορές απεικονιστικών εξετάσεων, τα εργαστηριακά αποτελέσματα και τα εξιτήρια νοσηλείας.

Η Αρχή δηλώνει έτοιμη να συνεργαστεί με τον ΟΑΥ και όλους τους εμπλεκομένους για τον καθορισμό κοινών προδιαγραφών και την ετοιμασία συγκεκριμένου οδικού χάρτη εφαρμογής.