Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on GoogleΣχεδόν ένας στους τρεις ενήλικες στην Κύπρο χρησιμοποιεί προϊόντα καπνού, με τη χώρα μας να βρίσκεται αισθητά πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Την ίδια ώρα, περισσότεροι από ένας στους τέσσερις 15χρονους είχαν χρησιμοποιήσει ηλεκτρονικό τσιγάρο, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα συγκρίσιμα στοιχεία, τα οποία αποτυπώνουν μια ιδιαίτερα ανησυχητική εικόνα για την έκθεση των νέων στη νικοτίνη.
Η νέα έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), που δημοσιοποιήθηκε σήμερα, επαναφέρει στο προσκήνιο τη δυσκολία της ευρωπαϊκής περιφέρειας να περιορίσει τη χρήση καπνού, με τις γυναίκες και τα κορίτσια να βρίσκονται στο επίκεντρο της ανησυχίας.
Για πρώτη φορά στο πλαίσιο της συγκεκριμένης έκθεσης, ο ΠΟΥ παρουσιάζει ξεχωριστά ενημερωτικά δελτία για τις 53 χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειάς του, ώστε οι κυβερνήσεις να μπορούν να αξιολογήσουν την πορεία τους και να εντοπίσουν τα κενά στις πολιτικές περιορισμού του καπνίσματος.
Πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο η Κύπρος
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΠΟΥ για το 2024, η ηλικιακά σταθμισμένη χρήση καπνού στον πληθυσμό ηλικίας 15 ετών και άνω στην Κύπρο ανέρχεται στο 32,5%.
Το αντίστοιχο ποσοστό για την ευρωπαϊκή περιφέρεια διαμορφώνεται στο 24,1%, γεγονός που τοποθετεί την Κύπρο κατά 8,4 ποσοστιαίες μονάδες πάνω από τον περιφερειακό μέσο όρο.
Τα στοιχεία αυτά είχαν δημοσιοποιηθεί πριν από τη νέα έκθεση και αποτελούν συγκρίσιμες εκτιμήσεις, όχι νέα καταμέτρηση καπνιστών.
Η εικόνα αποκτά ιδιαίτερη σημασία υπό το πρίσμα της νέας προειδοποίησης του ΠΟΥ ότι η ευρωπαϊκή περιφέρεια εξακολουθεί να παρουσιάζει τα υψηλότερα ποσοστά χρήσης καπνού παγκοσμίως και, με βάση τις σημερινές προβλέψεις, θα διατηρήσει αυτή τη θέση έως το 2030.
Η ανησυχητική εικόνα στους 15χρονους
Εξίσου σημαντικά είναι τα δεδομένα για το ηλεκτρονικό τσιγάρο στην Κύπρο.
Σύμφωνα με το προφίλ υγείας της χώρας για το 2025, το οποίο αξιοποιεί στοιχεία της σχολικής έρευνας του 2022, το 27% των 15χρονων ανέφερε ότι είχε χρησιμοποιήσει ηλεκτρονικό τσιγάρο κατά τις προηγούμενες 30 ημέρες.
Το ποσοστό συγκαταλεγόταν στα υψηλότερα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η συγκεκριμένη μέτρηση δεν προέρχεται από τη νέα έκθεση του Νοεμβρίου 2026, αλλά αποτελεί σημαντικό στοιχείο για την κατανόηση της έκτασης που είχε ήδη λάβει το άτμισμα μεταξύ των Κυπρίων εφήβων.
Στην ευρωπαϊκή περιφέρεια του ΠΟΥ, η εκτιμώμενη χρήση ηλεκτρονικού τσιγάρου στους εφήβους ηλικίας 13 έως 15 ετών ανέρχεται στο 14,3%, σχεδόν διπλάσια από τον παγκόσμιο μέσο όρο του 7,2%.
Περίπου 4,2 εκατομμύρια έφηβοι στην περιφέρεια χρησιμοποιούν ηλεκτρονικά τσιγάρα, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που επαναφέρει ο ΠΟΥ στη νέα έκθεσή του.
Οι γυναίκες μένουν πίσω
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει η νέα έκθεση στη διαφορά που παρατηρείται μεταξύ ανδρών και γυναικών ως προς τη μείωση της χρήσης καπνού.
Στους άνδρες, το ποσοστό χρήσης καπνού μειώθηκε από 39,3% το 2010 σε 30,3% το 2025, δηλαδή κατά 9 ποσοστιαίες μονάδες. Στις γυναίκες, η μείωση ήταν πολύ μικρότερη, από 19,6% σε 17,3%, δηλαδή κατά μόλις 2,3 ποσοστιαίες μονάδες.Πρόκειται για σχετικές μειώσεις της συχνότητας χρήσης καπνού και όχι για μειώσεις σε ποσοστιαίες μονάδες.
Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, περίπου 63 εκατομμύρια γυναίκες στην ευρωπαϊκή περιφέρεια εξακολουθούν να χρησιμοποιούν καπνό, ενώ σε 15 χώρες καταγράφεται αύξηση της χρήσης μεταξύ των ενήλικων γυναικών.
Με τον σημερινό ρυθμό, ο στόχος σχετικής μείωσης κατά 30% στις γυναίκες, σε σύγκριση με το 2010, δεν αναμένεται να επιτευχθεί πριν από το 2054.
Τα κορίτσια φτάνουν ή ξεπερνούν τα αγόρια
Η ανησυχία επεκτείνεται και στις νεότερες ηλικίες.
Σύμφωνα με τη νέα ανάλυση, σε 29 χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας τα κορίτσια χρησιμοποιούν προϊόντα καπνού σε ποσοστά ίσα ή υψηλότερα από τα αγόρια.
Αντίστοιχα, σε 35 χώρες τα ποσοστά χρήσης ηλεκτρονικού τσιγάρου στα κορίτσια είναι ίσα ή υψηλότερα από εκείνα των αγοριών.
Ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι η εξέλιξη αυτή αντανακλά μια ανησυχητική μετατόπιση της έκθεσης στη νικοτίνη προς νεότερους πληθυσμούς.
Μόνο 11 χώρες πετυχαίνουν τον στόχο
Παρά τη μείωση της χρήσης καπνού που έχει επιτευχθεί τις τελευταίες δεκαετίες, η ευρωπαϊκή περιφέρεια εξακολουθεί να υπολείπεται των διεθνών στόχων.
Μεταξύ 2010 και 2025, η εκτιμώμενη σχετική μείωση της χρήσης καπνού στους ενήλικες ανέρχεται περίπου στο 19%, έναντι στόχου 30%.
Μόνο 11 από τις 50 χώρες για τις οποίες υπάρχουν επαρκή στοιχεία βρίσκονται σε πορεία επίτευξης του συγκεκριμένου στόχου.
Ο ΠΟΥ προειδοποιεί ότι, χωρίς ενίσχυση των πολιτικών πρόληψης και περιορισμού της χρήσης καπνού, περισσότεροι από δύο στους δέκα ενήλικες στην ευρωπαϊκή περιφέρεια θα εξακολουθούν να χρησιμοποιούν προϊόντα καπνού το 2030.
Για την Κύπρο, όπου η εκτιμώμενη χρήση καπνού παραμένει σημαντικά υψηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και το ηλεκτρονικό τσιγάρο έχει ήδη καταγράψει μεγάλη διείσδυση στις εφηβικές ηλικίες, τα ευρήματα αναδεικνύουν την ανάγκη ενίσχυσης της πρόληψης, ιδιαίτερα μεταξύ των νέων.