Ο Χαράλαμπος Μερακλής αναφέρεται στα διαπλεκόμενα συμφέροντα στον τομέα της ενέργειας.
Η Μεσόγειος και τα Δυτικά Βαλκάνια βρίσκονται ανάμεσα στον έντονο ενεργειακό και γεωπολιτικό ανταγωνισμό μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ, με αποτέλεσμα να μετατρέπονται σε γενεσιουργό παράγοντα αστάθειας και νέου ψυχρού πολέμου. Αυτή η οξεία αντιπαράθεση οφείλεται στα ενεργειακά, στους αγωγούς πετρελαίου και στην αντιπαλότητα για το ποιος θα έχει το πάνω χέρι στον έλεγχο αυτών των δυο περιοχών που είναι πάρα πολύ σημαντικές από πολλές απόψεις για τις εμπλεκόμενες πλευρές.
Ο νέος ψυχροπολεμικός ανταγωνισμός έχει ως βάση την ιδεολογική διαφορά που αναπτύσσεται από τη Δύση για τη νεοφιλελεύθερη προσέγγιση ενώ από πλευράς Ρωσίας τη συντηρητική προσέγγιση της εθνο-ταυτότητας.
Όσον αφορά την πολιτική της Ρωσίας για τα Βαλκάνια, αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι απώλεσε την επιρροή της επί του σλαβο-ορθόδοξου Μαυροβουνίου που εντάχθηκε στο ΝΑΤΟ, στην κυβερνητική αλλαγή της FYROM, στις κυρώσεις από την αμερικάνικη Γερουσία κατά της Ρωσίας και την εξάπλωση του ΝΑΤΟ στα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη τα τελευταία 18 χρόνια, καθώς επίσης στην οικονομική ενίσχυση των αδύναμων χωρών της περιοχής με 250 εκατομμύρια ευρώ. Σ’ αυτές τις πιέσεις, η Ρωσία απάντησε με φυσικό αέριο μέσω της Gazpron, η οποία καλύπτει το 1/3 των ενεργειακών αναγκών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η μείωση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από γαιάνθρακα, υποχρέωσε την ΕΕ και το ΝΑΤΟ να αναπτύξουν την ενεργειακή πολιτική ασφαλείας μέσω της κατασκευής διάφορων αγωγών προς διάφορες περιοχές, ώστε να εκτοπίσουν την ρωσική επιρροή. Οι αγωγοί που θα αναπτύξουν οι δυτικοί με παρότρυνση των ΗΠΑ είναι οι ακόλουθοι:
Transdritic Pipe Line (Τουρκία – Ελλάδα – Αλβανία – Ιταλία)
Ιονίου – Αδριατικής, ο οποίος θα είναι προεκταση του αγωγού ΤΑΡ με σταθμό υγροποίησης στο Κρικ της Κροατίας και θα εφοδιάζει Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Μαυροβούνιο, FYROM, Αλβανία και Κροατία με κόστος 630 εκατομμυρίων ευρώ.
East-Med: Αυτός συστάθηκε με παρότρυνση της ΕΕ και με συμμετοχή Ιταλίας – Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ και θα προμηθεύει τις ευρωπαϊκές χώρες με φυσικό αέριο, το οποίο θα προμηθεύεται από την λεκάνη της Λεβαντίνας, την Κυπριακή ΑΟΖ και από το περίσσευμα της ΑΟΖ «Αλ Ζορ» της Αιγύπτου, το οποίο δεν θα υγροποιείται.
Όσον αφορά τη Ρωσία, αυτή δεν μένει με σταυρωμένα τα χέρια και προχωρά στη σύσταση του Turkish Stream με συμμετοχή της Τουρκίας και της Ελβετικής Εταιρείας Swiss Allseas που κατασκεύασε τον υποθαλάσσιο αγωγό μήκους 15χλμ.
Η ίδρυση μιας σειράς διάφορων αγωγών από πλευράς Δύσης όξυνε τις σχέσεις Τουρκίας – ΕΕ – ΗΠΑ. Η Τουρκία προέβη στην αγορά ρωσικών πυραύλων S400 και στην υποστήριξη των μουσουλμανικών κινημάτων στα Βαλκάνια και αναμείχθηκε στον πόλεμο στη Συρία λόγω των στρατηγικών και γεωπολιτικών συμφερόντων στην νοτιοανατολική Μεσόγειο. Επίσης στήριξε τη λειτουργία του αγωγού φυσικού αερίου προς τη Μεσόγειο με συμμετοχή Ιράν – Συρίας- Λιβάνου και θα είναι το μαλακό υπογάστριο στα συμφέροντα των χωρών του Περσικού Κόλπου.
Επίσης, η Τουρκία, δεν αγνοεί τα συμφέροντά της στα Βαλκάνια και την ισχύ της μέχρι την Αδριατική λόγω και της ακύρωσης της σύστασης του αγωγού ΤΑΡ, ο οποίος θα μετέφερε ρωσικό και αζέρικο φυσικό αέριο προς χώρες της ΕΕ. Λόγω αυτού του γεγονότος ιδρύεται από τη Δύση ο αγωγός Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολης.
Από πλευράς των μεγάλων παικτών στα ενεργειακά αντιμετωπίζονται σοβαρά διλήμματα ως προς την αντιμετώπιση των τουρκικών προθέσεων και συμφερόντων, καθώς επίσης τον ιεροπόλεμο του Ισλάμ, την ονομασία της FYROM που πιθανόν να οδηγήσει σε ελληνοσκοπιανές αντιπαραθέσεις, τις διακυμάνσεις που προκύπτουν στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, το Βορειοκορεάτικο, το Συριακό, το Ουκρανικό, το πυρηνικό πρόγραμμα, του Ιράν, τα προβλήματα στη Βενεζουέλα και το Κουρδιστάν, λόγω της μεγάλης επένδυσης στα ενεργειακά από ρωσική πετρελαϊκή εταιρεία.
Σ’ αυτή τη διαμάχη εμπλέκονται Γερμανία και Γαλλία ως εξής: Η Γερμανία αντιδρά, γιατί θίγονται τα οικονομικά της συμφέροντα από το έργο και λειτουργία του αγωγού Blue Stream που θα τροφοδοτεί την Τουρκία με ρωσικό φυσικό αέριο μέσω Εύξεινου Πόντου.
Όσον αφορά στη Γαλλία, αυτή έχει τεράστια οικονομικά συμφέροντα με την επέκταση της πετρελαϊκής εταιρείας Total που έχει μεγάλες επενδύσεις στον Αρκτικό Κύκλο με δικαίωμα εξαγωγής και υγροποίησης φυσικού αερίου 16,5 εκ. τόνων το χρόνο.
Όσο κι αν διαπληκτίζονται ΗΠΑ – Ρωσία για τα ενεργειακά, αυτές διαφύλαξαν τα συμφέροντα και δικαιώματα τους στο Αρκτικό Κύκλο
