Με τον υπουργό Οικονομικών να δηλώνει χθες πως θα εξεταστούν νέα μέτρα στήριξης κοινωνικών ομάδων «μετά την έγκριση του προϋπολογισμού του 2024» (αν εννοεί την έγκριση από τη Βουλή, αυτή γίνεται λίγες μέρες πριν τα Χριστούγεννα!), η μοναδική ελπίδα για τα δοκιμαζόμενα νοικοκυριά είναι να μειώσουν -στον βαθμό που μπορούν- την κατανάλωση και να αποφύγουν αγορές που δεν είναι απολύτως απαραίτητες και επείγουσες.

Αλλά, επίσης, να καταφέρουν να μειώσουν το κόστος ηλεκτρισμού.

Ίσως η πιο ουσιαστική πρωτοβουλία της Κυβέρνησης για ελάφρυνση των νοικοκυριών είναι η εξαγγελία του υπουργού Ενέργειας για το πρόγραμμα «φωτοβολταϊκά για όλους». Και θέλουμε να πιστεύουμε πως ο κ. Παπαναστασίου και οι συνεργάτες του στο υπουργείο θα αποδειχθούν λιγότερο βραδυκίνητοι από τους συναδέλφους τους στο Υπουργείο Οικονομικών, που διεκδικούν και άλλο χρόνο για μελέτη και υπολογισμό κόστους.

Είναι πιθανό, με την ταχύτητα της επιδείνωσης των οικονομικών δεδομένων στην Ευρώπη (χθες ήταν πρώτη είδηση σε πολλά ΜΜΕ η αδυναμία της Γερμανίας να αποφύγει την ύφεση μέσα στο 2023) να τελειώνει μια μελέτη ο κ. Κερευνός και το επιτελείο του και να αρχίζει άλλη, για επικαιροποίηση στοιχείων. Και ξανά από την αρχή νέα κοστολόγηση.

Εν πάση περιπτώσει, ούτε το «φωτοβολταϊκά για όλους» είναι μέτρο που μπορεί να υλοποιηθεί σήμερα-αύριο. Καλώς εχόντων των πραγμάτων θα είναι δυνατή η χρηματοδότηση του προγράμματος από το Ταμείο ΑΠΕ και ΕΞΕ αρχές του νέου χρόνου. Ας είναι.

Θέλουμε να πιστεύουμε πως δεν θα βάλει το χεράκι της η γραφειοκρατία εντός και εκτός δημοσίου για να πάρει αναβολή ο σχεδιασμός. Και θέλουμε επίσης να πιστεύουμε πως και η ΑΗΚ και οι επιχειρηματίες του ιδιωτικού τομέα θα αγκαλιάσουν και θα στηρίξουν καλοπροαίρετα το πρόγραμμα, προς όφελος χιλιάδων νοικοκυριών, και δεν θα συμπεριφερθούν παρελκυστικά, όπως κάποιοι συνάδελφοί τους στο λιανικό εμπόριο, που δίνουν μάχη για να ναυαγήσει το e-kalathi.

Πληροφορούμαστε πως η σημερινή μέρα θα είναι σημαντική για την επιτάχυνση των διαδικασιών, ώστε να οριστικοποιηθούν οι αποφάσεις για το «φωτοβολταϊκά για όλους». Οι προγραμματισθείσες συσκέψεις στο Υπουργείο Ενέργειας, στις οποίες θα παρακαθήσουν αξιωματούχοι ευαίσθητων – εμπλεκόμενων αρχών και υπηρεσιών, αλλά και εκπρόσωποι του επιχειρηματικού τομέα, πρέπει να αποβούν ουσιαστικές και αποτελεσματικές, ώστε το συντομότερο να ξεπεραστούν όλες οι εκκρεμότητες και μέσα Οκτωβρίου να ανακοινωθεί το πρόγραμμα εγκατάστασης φωτοβολταϊκών στέγης χωρίς αρχικό κεφάλαιο. Και με χορηγία 1.000 ευρώ.

Μαθαίνουμε πως στην Υπηρεσία Ενέργειας και ευρύτερα στο υπουργείο έγινε ήδη αρκετή δουλειά, ώστε η χρηματοδότηση των φωτοβολταϊκών για νοικοκυριά από το κράτος -εν είδει άτοκου δανείου- να πιάσει τόπο. Δηλαδή, να εγκατασταθούν αξιόλογα συστήματα, σε λογικές τιμές.

Επειδή όμως βιάζεται το υπουργείο να εφαρμόσει τον σχεδιασμό, βιάζονται και τα νοικοκυριά να δουν επιτέλους λογαριασμούς της ΑΗΚ με διψήφια νούμερα, είναι πολύ πιθανό να αυξηθεί απότομα η ζήτηση, με κίνδυνο να αυξηθούν έτσι απλά και οι τιμές.

Γι’ αυτό ακούγεται πολύ σωστό αυτό που προωθεί το Υπουργείο Ενέργειας: Καταρτισμός προδιαγραφών καταλληλότητας, απαίτηση για παροχή εγγύησης στα νοικοκυριά για τη λειτουργία του φωτοβολταϊκού, αλλά και καθορισμός οροφής στην τιμή που θα προσφέρουν οι επιχειρήσεις που θα θελήσουν να συμμετάσχουν. Οροφής, όχι ταρίφας.

Ε ναι, την ελεύθερη αγορά δεν πρέπει να την αφήνεις και πολύ ελεύθερη σε τέτοιες περιπτώσεις.