Τα πολύ πρόσφατα γεγονότα στη Μέση Ανατολή και ο πόλεμος μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς έχουν αιφνιδιάσει την Κύπρο (όπως και τις περισσότερες χώρες).
Πρόκειται για μια τρομερή, πρωτίστως ανθρωπιστική, κατάσταση, οι επιπτώσεις της οποίας είναι δύσκολο να προβλεφθούν επί του παρόντος για την Κύπρο, όχι μόνο σε σχέση με τη μετανάστευση και τον τουρισμό, αλλά και με σοβαρότερα γεγονότα, όπως η διεύρυνση της σύγκρουσης, στην οποία ίσως εμπλακούν άλλες χώρες, καθώς και η οικονομία, η οποία θα επηρεάσει τις περισσότερες άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των τιμών του πετρελαίου και, κατά προέκταση, του κόστους ζωής, υγείας, ιατρικής περίθαλψης, κ.λπ.
Αναφέραμε σε αυτήν την στήλη σε προηγούμενη μας δημοσίευση ότι η ατυχία άλλων χωρών με τον ένα ή τον άλλο τρόπο βοηθά την Κύπρο στο τέλος. Ξεκινώντας από τον αρχικό πόλεμο του Λιβάνου (έτος 1974) έως τον γιουγκοσλαβικό εμφύλιο πόλεμο, τον ρωσικό μετασχηματισμό του πολιτικού συστήματος και ούτω καθεξής.
Όλα αυτά τα γεγονότα ωφέλησαν την αγορά ακινήτων της Κύπρου, με πολυάριθμους ξένους να σχηματίζουν μόνιμες κοινότητες διαβίωσης σε αυτή τη χώρα. Εκτός από τη βρετανική αγορά, οι τοπικές ξένες ομάδες περιλαμβάνουν Ισραηλινούς, Άραβες υπηκόους, Γιουγκοσλάβους (κυρίως Σέρβους) πολίτες, ενώ άλλοι αλλοδαποί αναφέρονται σε επιχειρηματικούς ομίλους που σχετίζονται με τη ναυτιλία, εταιρείες πληροφορικής, επενδυτικά κεφάλαια, ξενοδοχειακούς επενδυτές κ.λπ.
Όποια λογική γραμμή κι αν χρησιμοποιεί κάποιος (ότι η Κύπρος θα επηρεαστεί ή όχι), κοιτάζοντας απλά τον χάρτη της Μέσης Ανατολής αντιλαμβάνεται πως η Κύπρος βρίσκεται στο κέντρο και αυτό από μόνο του αποτρέπει πολλούς ξένους ενδιαφερόμενους, που δεν γνωρίζουν τη συνολική εικόνα της γεωγραφίας/πολιτικής της Μέσης Ανατολής, να εκδηλώσουν ενδιαφέρον για επενδύσεις ή δραστηριότητες ή διακοπές στην Κύπρο.
Οι Ισραηλινοί είναι πλέον οι δεύτεροι μεγαλύτεροι τουριστικοί επισκέπτες στην Κύπρο, φτάνοντας σχεδόν τις 300.000 ετησίως και υποψιαζόμαστε ότι δεν θα έρθουν στους ίδιους αριθμούς το επόμενο διάστημα, γεγονός που, σε συνδυασμό με την απώλεια της ρωσικής αγοράς του σχεδόν ενός εκατομμυρίου, που είναι δύσκολο να αντικατασταθεί εντός της περιόδου 2023/2024.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα του Τύπου, υπάρχουν περίπου 10.000 Ισραηλινοί που ζουν μόνιμα στην Κύπρο, οι οποίοι αγοράζουν ακίνητα στο νησί, μερικοί από τους οποίους έχουν χτίσει ξενοδοχεία, επενδύσεις/ανάπτυξη ακινήτων, άλλοι επέλεξαν επενδύσεις στα τοπικά νοσοκομεία (εξαγορές), ενώ άλλοι ανεγείρουν νέα νοσηλευτήρια, τόσο στη Λευκωσία όσο και στη Λεμεσό
Εάν η σύγκρουση τελειώσει (αμφίβολο) μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα (ας πούμε ένα έτος), η απώλεια δεν θα είναι τόσο μεγάλη, αλλά, αν συνεχιστεί, η αναμενόμενη απώλεια στη ζήτηση ακινήτων θα είναι απρόβλεπτα υψηλή.
Αυτό αναπόφευκτα θα έχει αρνητικές επιπτώσεις στην τοπική αγορά ακινήτων, αλλά αναμένουμε ότι το μέχρι στιγμής 40% του μεριδίου της τοπικής αγοράς ξένων επενδύσεων θα μειωθεί τουλάχιστον στο 30% (ανάλογα πάντα με τη διάρκεια του πολέμου). Είναι βέβαια άκομψο, τουλάχιστον, να ανησυχούμε αφενός για τον ανθρώπινο πόνο και αφετέρου για εμάς (στην Κύπρο) να ανησυχούμε για την οικονομία μας.
Εάν υπάρχει μια θετική νότα είναι που αναμένουμε ότι ίσως ορισμένοι ενδιαφερόμενοι επενδυτές θα δείξουν τελικά αυξημένο ενδιαφέρον για επιχειρηματικές επενδύσεις και αγορά κατοικίας (ή ενοικίαση), αντισταθμίζοντας ορισμένες από τις απώλειες, ενώ και κάποιοι Άραβες υπήκοοι μπορεί να ακολουθήσουν σε πολύ μικρότερο βαθμό.
Ευχόμαστε και ελπίζουμε ότι αυτή η πολύ σκληρή σύγκρουση θα τελειώσει σύντομα και μαζί της αυτή του ανθρώπινου πόνου, ενώ η οικονομία μας μπορεί να περιμένει για ένα σύντομο χρονικό διάστημα στις ζημιές της.
F.R.I.C.S. – Αντώνης Λοίζου & Συνεργάτες ΕΠΕ – Εκτιμητές Ακινήτων, Πωλητές Ακινήτων & Διαχειριστές ΄Εργων Ανάπτυξης
