Προβλήματα των Ιδιωτικών Βρεφο-Παιδοκομικών Σταθμών & Νηπιαγωγείων

Η ιδιωτική προσχολική εκπαίδευση αντιμετωπίζει σοβαρές προκλήσεις και έχει επηρεαστεί αρνητικά και σε μεγάλο βαθμό, κυρίως από τις μεταρρυθμίσεις του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας (ΥΠΑΝ), και συγκεκριμένα από (α) την επέκταση της υποχρεωτικής, δωρεάν προδημοτικής εκπαίδευσης προς τα κάτω και (β) από τη συνεχή επέκταση των ολοήμερων σχολείων.

Ο Σύνδεσμος Ιδιωτικής Προσχολικής Εκπαίδευσης Κύπρου (ΣΙΠΕΚ), Μέλος της Ομοσπονδίας Εργοδοτών & Βιομηχάνων (ΟΕΒ), ως ο εκπρόσωπος των ιδιωτικών βρεφο-παιδοκομικών σταθμών και νηπιαγωγείων, διεξήγαγε τον Ιούλιο του 2026 «Έρευνα Στοιχείων, Αντιλήψεων και Απόψεων για την Ιδιωτική Προσχολικής Εκπαίδευση στην Κύπρο»για την περίοδο 2022-2026.

Σκοπός της έρευνας ήταν η εξαγωγή χρήσιμων στοιχείων και συμπερασμάτων και η υποβολή εισηγήσεων προς τις αρμόδιες Αρχές, για την αποτελεσματική επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι ιδιωτικοί βρεφο-παιδοκομικοί σταθμοί και νηπιαγωγεία.

Η έρευνα ανέδειξε σημαντικά προβλήματα, προκλήσεις καθώς και τις τάσεις όπως διαμορφώνονται στην ιδιωτική προσχολική εκπαίδευση. Επιπλέον, κατέγραψε τις απόψεις, αντιλήψεις και εισηγήσεις των Διευθύνσεων των ιδιωτικών βρεφο-παιδοκομικών σταθμών και νηπιαγωγείων.

Τι ανέδειξε η έρευνα

Τα πορίσματα της έρευνας παρουσιάστηκαν σε δημοσιογραφική διάσκεψη στις 23 Οκτωβρίου του 2026, με σημαντικότερα στοιχεία να καταγράφονται τα πιο κάτω:

∙      Οι ιδιωτικοί βρεφο-παιδοκομικοί σταθμοί και νηπιαγωγεία αποτελούν πολύ μικρούς (micro) οργανισμούς, που προσφέρουν σημαντικές υπηρεσίες προς τα παιδιά προσχολικής ηλικίας, σε διευρυμένο ωράριο λειτουργίας, κατά την διάρκεια του έτους (περιλαμβανομένης και της καλοκαιρινής περιόδου) και στηρίζουν τα παιδιά και τους εργαζόμενους γονείς.

∙      Η συντριπτική πλειοψηφία των ιδιωτικών σταθμών και νηπιαγωγείων προσφέρουν υπηρεσίες σίτισης (σε αντίθεση με τον δημόσιο τομέα).

∙      Πέραν του αναλυτικού προγράμματος του ΥΠΑΝ που εφαρμόζουν, προσφέρουν επιπρόσθετες υπηρεσίες με εξειδικευμένους συνεργάτες, π.χ. γυμναστική, μουσική αγωγή, θέατρο, λογοθεραπεία, εργοθεραπεία, παιδοψυχολογία, εκμάθηση Αγγλικής γλώσσας, ρομποτική, κ.α.

∙      Σε σχέση με τις άμεσες ανάγκες για πρόσληψη προσωπικού καταγράφηκαν συνολικά 405 θέσεις εργασίας εκ των οποίων οι πιο δύσκολες να καλυφθούν ένεκα και των αυστηρών απαιτήσεων είναι 213 θέσεις νηπιαγωγών και 43 θέσεις παιδοκόμων.

∙      Αναφορικά με τον αριθμό παιδιών που φοιτούν σε ιδιωτικούς σταθμούς και νηπιαγωγεία καταγράφεται σημαντική μείωση των παιδιών για την σχολική χρονιά 2026-2027, (ενώ τις χρονιές 2023-2024, 2024-2025 και 2025-2026 η τάση ήταν ανοδική) και οφείλεται στις πολιτικές του ΥΠΑΝ, καθιστώντας πλέον την βιωσιμότητα των ιδιωτικών δομών αβέβαιη.  

∙      Σε σχέση με τα σχέδια Επιδότησης Διδάκτρων και Σίτισης Παιδιών καταγράφεται σταθερή αύξηση του αριθμού των παιδιών που επωφελούνται από αυτά, καταδεικνύοντας την επιτυχία των Σχεδίων.

∙      Τα κυριότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν είναι η σοβαρή έλλειψη προσωπικού, ο αθέμιτος ανταγωνισμός από τον δημόσιο τομέα (διαφορετικές απαιτήσεις και νομοθετικό πλαίσιο), η μείωση του αριθμού παιδιών ηλικιών 4-6 ετών, το υψηλό κόστος λειτουργίας, και το αναχρονιστικό νομοθετικό πλαίσιο λειτουργίας τους.

Πέραν των πιο πάνω, η έρευνα καταδεικνύει πως, παρά την μεγάλη ανάγκη για δημιουργία βρεφικών τμημάτων (0-2 ετών), η πλειοψηφία δεν έχει πρόθεση να δημιουργήσει βρεφικά τμήματα διότι οι αυστηρές προδιαγραφές του υφιστάμενου νομοθετικού πλαισίου (αναλογία βρεφών και προσωπικού, ελάχιστα τετραγωνικά μέτρα, κλπ.) και ο ειδικός εξοπλισμός την καθιστά οικονομικά μη βιώσιμη.

Περαιτέρω, στην έρευνα καταγράφεται ότι η συνεχής εγκατάσταση λυόμενων αιθουσών στα δημόσια για αύξηση της δυνατότητας φοίτησης περισσότερων παιδιών και η επέκταση του ολοήμερου σχολείου (με επιπρόσθετο προσωπικό), πέραν της μείωσης των παιδιών ηλικιών 4-6 ετών, έχει οξύνει το πρόβλημα εξεύρεσης προσωπικού, αφού για να καλύψει το δημόσιο τις ανάγκες του, διορίζει προσωπικό που απασχολείται στον ιδιωτικό τομέα.

Επιπροσθέτως, το προσωπικό που απασχολείται στον ιδιωτικό τομέα, ενημερώνεται για την πρόσληψη του στο δημόσιο μετά που έχει ξεκινήσει η σχολική χρονιάκαι καλείται να ξεκινήσει την εργασία του εντός ολίγων ημερών, αφήνοντας τους ιδιωτικούς σταθμούς και νηπιαγωγεία εκτεθειμένους έναντι των παιδιών και των γονέων τους.

Τα στοιχεία της έρευνας καταδεικνύουν τα προβλήματα των ιδιωτικών βρεφο-παιδοκομικών σταθμών και νηπιαγωγείων και υποδεικνύουν τα μέτρα που θα πρέπει να λάβει η Πολιτεία για την αποτελεσματική αντιμετώπιση τους.

Η αξιοποίηση των εγκεκριμένων δομών του ιδιωτικού τομέα  (αντί την συνεχιζόμενη εγκατάσταση λυόμενων αιθουσών αμφιβόλων προδιαγραφών), σε συνδυασμό με τον εκσυγχρονισμό του αναχρονιστικού νομοθετικού πλαισίου και την επέκταση των συγχρηματοδοτούμενων Σχεδίων Επιδότησης μέχρι την ηλικία των 6 ετών, ως αντισταθμιστικό μέτρο των πολιτικών του εφάρμοσε το ΥΠΑΝ, καθώς και η παροχή ειδικών κινήτρων δημιουργίας βρεφικών σταθμών, μπορούν να επιλύσουν αποτελεσματικά τα προβλήματα, στηρίζοντας τα παιδιά προσχολικής ηλικίας και τους εργαζόμενους γονείς τους, εξοικονομώντας παράλληλα εκατομμύρια ευρώ από τον κρατικό προϋπολογισμό, που η Πολιτεία μπορεί να διαθέσει σε άλλους τομείς, προς όφελος του συνόλου της κοινωνίας μας.  

* Ανώτερος Λειτουργός Εργασιακών Σχέσεων & Κοινωνικής Πολιτικής (ΟΕΒ)