Στα επενδυτικά ταμεία το μέλλον της παροχής υπηρεσιών

Τα επενδυτικά ταμεία ή οι οργανισμοί συλλογικών επενδύσεων αποτελούν σημαντικό μέρος της παγκόσμιας αγοράς χρηματοοικονομικών μέσων, προσελκύοντας μεγάλο όγκο επενδύσεων καθώς διαθέτουν συγκεκριμένα πλεονεκτήματα.

Για την Κύπρο, ο τομέας τα τελευταία χρόνια αποτελεί πυλώνα ανάπτυξης και προσέλκυσης επενδυτικού ενδιαφέροντος.  Αυτό καταγράφεται και στα στατιστικά στοιχεία. Ο αριθμός των επενδυτικών ταμείων που αδειοδοτήθηκαν στην Κύπρο, αυξήθηκε από 13 το 2013 σε 172 το 2018 ενώ το σύνολο του ενεργητικού των υπό διαχείριση επενδυτικών ταμείων έφθασε στα 5,7 δισεκατομμύρια ευρώ (καταγράφοντας αύξηση 90%). Η πλειονότητα των υφιστάμενων επενδυτικών ταμείων επενδύουν σε χρηματοοικονομικά μέσα, ακίνητα, ναυτιλία, ιδιωτικές εταιρείες αλλά και νεοφυείς εταιρείες τεχνολογίας.

Επενδυτικό ταμείο θεωρείται ένας χρηματοοικονομικός οργανισμός ο οποίος συγκεντρώνει κεφάλαια από επενδυτές, φυσικά ή νομικά πρόσωπα, με σκοπό την επένδυσή τους σύμφωνα με μια καθορισμένη πολιτική προς όφελος αυτών των επενδυτών. 

Κύρια πλεονεκτήματα αυτών των επενδυτικών ταμείων είναι η ταυτόχρονη πρόσβαση των επενδυτών σε μία πληθώρα επιλογών, η δυνατότητα ελαχιστοποίησης του κινδύνου με τη διασπορά του συγκεντρωθέντος κεφαλαίου σε μια σειρά επενδύσεων και η ευκολότερη πρόσβαση σε επενδυτικές επιλογές οι οποίες θεωρούνται εφικτές μόνο σε συλλογικό επίπεδο, λόγω του μεγέθους και του κόστους της επένδυσης.

Επιπρόσθετα, η αυξημένη προστασία των περιουσιακών στοιχείων λόγω ανάθεσής τους σε ανεξάρτητο θεματοφύλακα αλλά και σε εξειδικευμένους διαχειριστές επενδύσεων, τα πρότυπα διαφάνειας που διέπουν τη λειτουργία αυτών των ταμείων με την υποχρεωτική ενημέρωση των επενδυτών, καθώς και η εποπτεία των ιδίων των επενδυτικών ταμείων από τις εποπτικές αρχές κάθε χώρας είναι από τα πλεονεκτήματα του τομέα.

Η Κύπρος τα τελευταία χρόνια έχει σημειώσει τεράστια βήματα προόδου στον συγκεκριμένο τομέα, αρχής γενομένης από τη θέσπιση του εγχώριου νομοθετικού πλαισίου που διέπει την οργάνωση και λειτουργία των συλλογικών επενδυτικών ταμείων από το 2014. Κύριος στόχος θα πρέπει να είναι η συνέχιση της προσπάθειας ώστε να καταστεί η Κύπρος ένας ελκυστικός προορισμός για την εγκαθίδρυση και διαχείριση των επενδυτικών ταμείων. 

Οι συγκεκριμένοι οργανισμοί μπορούν να χρησιμοποιούν την Κύπρο για επενδύσεις αλλά και για επενδύσεις μέσω της Κύπρου, εφόσον η χώρα μπορεί να δώσει πρόσβαση τόσο στα ίδια τα ταμεία  όσο και στους διαχειριστές στην ευρωπαϊκή αγορά κεφαλαίων.

Ο πρόσφατος εκσυγχρονισμός του υφιστάμενου νομικού και κανονιστικού πλαισίου που διέπει τους Οργανισμούς Εναλλακτικών Επενδύσεων (ΟΕΕ) το 2018, για τη μεταρρύθμιση του οποίου έχουν ληφθεί υπόψη βέλτιστες πρακτικές άλλων χωρών που έχουν παράδοση στον τομέα των επενδυτικών ταμείων στον ευρωπαϊκό χώρο, αποτελεί το επιστέγασμα της συλλογικής προσπάθειας που γίνεται για την περαιτέρω ενίσχυση του τομέα.  

Η νέα νομοθεσία προβλέπει, μεταξύ άλλων, την επιλογή για σύσταση και λειτουργία Καταχωρημένων Οργανισμών Εναλλακτικών Επενδύσεων (ΚΟΕΕ), οι οποίοι δεν θα υπόκεινται σε αδειοδότηση από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, αλλά θα εποπτεύονται διά μέσου του διαχειριστή τους, ο οποίος είναι πάντοτε αδειοδοτημένος.

Αξίζει να αναφερθεί ότι, η Κύπρος διαθέτει σημαντικά φορολογικά πλεονεκτήματα όπως τον χαμηλό εταιρικό φόρο, την απαλλαγή από την παρακράτηση φόρων σε μερίσματα όταν λαμβάνονται από φορολογικούς κατοίκους εξωτερικού και την απαλλαγή από τον φόρο κερδών που προέρχονται από την πώληση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων, όπως μετοχές, ομόλογα και μερίδια (units) επενδυτικών ταμείων. Στα πιο πάνω προστίθεται και η πρόσφατη αναθεώρηση του σχετικού φορολογικού νόμου που ευνοεί, μεταξύ άλλων, την προσέλκυση ανώτερων διοικητικών στελεχών Διαχειριστών Οργανισμών Εναλλακτικών Επενδύσεων (ΔΟΕΕ).

Επιπρόσθετα η ενίσχυση του επενδυτικού περιβάλλοντος στη χώρα μας, το χαμηλό διοικητικό κόστος, σε σχέση με άλλα προηγμένα επενδυτικά κέντρα, το εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό και το πολυπολιτισμικό περιβάλλον συμβάλλουν στο να προβληθεί η Κύπρος σαν μια ανταγωνιστική επιλογή, ισάξια με άλλες χώρες που διαπρέπουν στον εν λόγω κλάδο.

Η γεωγραφική θέση της χώρας μας ως σταυροδρόμι ανάμεσα σε Αφρική, Ασία και Ευρώπη, καθιστά την Κύπρο σαν ιδανικό προορισμό ως πύλη εισόδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω της εγκαθίδρυσης αλλά και μεταφοράς επενδυτικών ταμείων και σχετικών διαχειριστών. Θα πρέπει επίσης να τονιστεί ότι ενόψει της επερχόμενης εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου (Η.Β.) από την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), και έχοντας υπόψη ότι το κυπριακό νομοθετικό πλαίσιο υιοθετεί το αγγλικό κοινό δίκαιο, την αναθεώρηση της σύμβασης προς αποφυγή διπλής φορολογίας και τις στενές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, η Κύπρος αποτελεί ένα αξιόπιστο και εναλλακτικό προορισμό για διαχειριστές επενδυτικών ταμείων που δραστηριοποιούνται στο Η.Β. και που επιθυμούν να συνεχίσουν να διεξάγουν τις επιχειρηματικές τους δραστηριότητες εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Εξίσου σημαντική είναι η πρόσφατη ανακοίνωση ότι επενδυτικά ταμεία εγγεγραμμένα στην Κύπρο μπορούν πλέον να εισαχθούν σε μία από τις μεγαλύτερες  πλατφόρμες επεξεργασίας διασυνοριακών επενδυτικών ταμείων, με περισσότερα από 190 χιλιάδες επενδυτικά ταμεία από 43 χώρες, η οποία πρόσφατα πρόσθεσε την Κύπρο στις χώρες που εξυπηρετεί. 

Παράλληλα με τις προοπτικές που ανοίγονται, ο εν λόγω κλάδος αντιμετωπίζει αρκετές προκλήσεις όπως η υιοθέτηση τεχνολογικά προηγμένων μέσων, ο συνεχής ανταγωνισμός από άλλα προηγμένα χρηματοοικονομικά κέντρα, οι αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο, τα νέα επενδυτικά προϊόντα, το ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον κ.α. Οι προκλήσεις αυτές μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με συλλογική δουλειά, συνέπεια, επιμονή στο στόχο και μακροπρόθεσμη στρατηγική. Τέλος, πιστεύω ότι η συνεχής συνεργασία και ανταλλαγή ιδεών μεταξύ του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, αλλά και οι πρωτοβουλίες που λαμβάνονται από τον CIFA, τονίζουν τη συνεχή προσπάθεια της Κύπρου προς δημιουργία ενός πρόσφορου, πλήρως ευέλικτου και αναβαθμισμένου επιχειρηματικού πλαισίου με σκοπό την εξυπηρέτηση των αναγκών επενδυτικών ταμείων και των εν λόγω διαχειριστών τους που επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν στην Κύπρο.

Του Ανδρέα Γιασεμίδη, Συνέταιρος, Υπεύθυνος Υπηρεσιών Επενδυτικών Ταμείων PwC, και Αντιπρόεδρος του Κυπριακού Οργανισμού Επενδυτικών Ταμείων (CIFA)
 

Από την έντυπη έκδοση του περιοδικού Insider και τη στήλη Thoughts on