Η πρόσβαση στη χρηματοδότηση είναι ανάμεσα στα συχνότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ένα φαινόμενο που αντιμετωπίζουν ακόμη περισσότερο νεοφυείς επιχειρήσεις και νεοσύστατες εταιρείες, παρόλο που οι χώρες ανά το παγκόσμιο εντάσσουν την καινοτομία στο χαρτοφυλάκιο των αναπτυξιακών τους πολιτικών, σύμφωνα με τη Δήμητρα Παλέοντα, ανώτερη λειτουργό του Τμήματος Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων του ΚΕΒΕ.

Στο πλαίσιο των προσπαθειών της για βελτίωση της πρόσβασης των επενδυτών και των επιχειρήσεων σε νέες πηγές χρηματοδότησης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί τη Συμμετοχική Χρηματοδότηση, γνωστή ως Crowdfunding. 

Στο ερώτημα τι είναι η Συμμετοχική Χρηματοδότηση, η κ. Παλέοντα απαντά πως πρόκειται για τη χρηματοδότηση έργων, ιδεών και επιχειρήσεων από μεγάλο αριθμό ατόμων, μέσω διαδικτυακής πλατφόρμας. Σημειώνει πως, το 2019, το μέγεθος της παγκόσμιας αγοράς του Crowdfunding  ήταν $13,930 εκατ., ενώ αναμένεται να φθάσει τα $39,790 εκατ. μέχρι το τέλος του 2026. Η συμμετοχική χρηματοδότηση (crowdfunding) μπορεί να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ της ανάπτυξης μιας καινοτόμου ιδέας, μέσω της έρευνας και της πρόσβασής της στην αγορά ως εμπορικού προϊόντος ή υπηρεσίας. Μπορεί να αποτελέσει τον κατάλληλο μοχλό για την εμπορική δοκιμαστική υλοποίηση (testing) των καινοτόμων λύσεων στην αγορά, μειώνοντας με τον τρόπο αυτό την ανάγκη για κρατικές χρηματοδοτήσεις ή δάνεια.

Το ΚΕΒΕ, τους τελευταίους μήνες έτρεξε σειρά διαδικτυακών σεμιναρίων για ό,τι αφορά το Crowdfunding, από την επεξήγησή του μέχρι και την πορεία της όλης  διαδικασίας μια ιδέα να πάρει σάρκα και οστά. Η συμμετοχή και το ενδιαφέρον για τα εν λόγω σεμινάρια ήταν πολύ μεγάλη.

Blue Crowdfunding  του ΚΕΒΕ 

Το έργο Blue Crowdfunding, το οποίο εστίασε και έτρεξε το ΚΕΒΕ, συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Εδαφικής Συνεργασίας Interreg MED 2014 – 2020 και ξεκίνησε την υλοποίησή του τον Νοέμβριο του 2019, με διάρκεια 32 μήνες, μέχρι τον Ιούνιο 2022. Ουσιαστικά, αυτό το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα αποτελεί μακροπρόθεσμη στρατηγική για τη στήριξη της βιώσιμης ανάπτυξης του θαλάσσιου και ναυτιλιακού τομέα. Η στρατηγική αυτή αναγνωρίζει ότι οι θάλασσες και οι ωκεανοί είναι μοχλοί της ευρωπαϊκής οικονομίας, με μεγάλη δυναμική για την καινοτομία και την ανάπτυξη. Το συγκεκριμένο έργο επιδιώκει να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων της γαλάζιας οικονομίας, ενισχύοντας την καινοτομία τους μέσω της συμμετοχικής χρηματοδότησης .

Το Blue Crowdfunding  ήταν ανοικτή πρόσκληση σε ιδέες και έργα Γαλάζιας Οικονομίας της Κύπρου για χρηματοδότηση 3 εκστρατειών crowdfunding. Οι αιτήσεις ήταν πάρα πολλές και η προθεσμία για καταχώρηση καινοτόμων ιδεών υπό αυτό το πρόγραμμα έληξε στις 12 φεβρουαρίου. Η ανακοίνωση των τριών επιλεγμένων ιδεών για χρηματοδότηση θα γίνει από το ΚΕΒΕ  στις 22 Φεβρουαρίου και η διάρκεια της κάθε εκστρατείας, από την προετοιμασία μέχρι και την υλοποίηση της, θα έχει διάρκεια τριών μηνών και η αρχή θα γίνει την πρώτη του Μάρτη.

Ιδιοκτήτης ιδέας και κοινό

Οι κύριοι παίκτες σε αυτή τη μορφή χρηματοδότησης είναι ο ιδιοκτήτης μιας ιδέας, το κοινό, που είναι ουσιαστικά ο επενδυτή/χρηματοδότης και η πλατφόρμα, όπως οι ιστότοποι Indiegogo και Kickstarter. Ο Ιδιοκτήτης διοργανώνει εκστρατεία συγκέντρωσης κεφαλαίων μέσω της διαδικτυακής πλατφόρμας και το κοινό επενδύει, με κάποιο αντάλλαγμα. Τα κυριότερα είδη είναι αυτά της δανειοδότησης, ανταμοιβής, δωρεάς, έκδοσης μετοχών και τίτλων.

Τα οφέλη είναι ποικιλόμορφα και δεν είναι μόνο οικονομικά. Η όλη διαδικασία λειτουργεί σαν έρευνα αγοράς. Απευθύνεται σε ένα μεγάλο πλήθος ατόμων, μέσω του οποίου μπορεί να προκληθεί  ενδιαφέρον ακόμη και πριν το προϊόν ή υπηρεσία φτάσει στο στάδιο της παραγωγής ή ακόμη και το στάδιο της  ανάπτυξης.

Θεσμικό πλαίσιο

Τον Ιανουάριο του 2020, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου εξέδωσε την Οδηγία ΟΔ87-10 για την «Παροχή Υπηρεσιών Συμμετοχικής Χρηματοδότησης σε κινητές αξίες». Βάσει αυτής της Οδηγίας, Κυπριακές Επιχειρήσεις Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών έχουν τη δυνατότητα να αιτηθούν στην ΕΚΚ για να παρέχουν υπηρεσίες Συμμετοχική Χρηματοδότηση επενεργώντας στην ουσία ως Πλατφόρμες  με έκδοση κινητών αξιών αποκλειστικά. Η ΕΚΚ αναμένει ότι η εποπτική της πρωτοβουλία θα ενισχύσει την προστασία των επενδυτών και θα μειώσει τους κινδύνους που σχετίζονται με αυτού του είδους χρηματοδότηση. Η Οδηγία αυτή είναι σε συνάρτηση με τις προσπάθειες της ΕΕ για νομοθετική ρύθμιση της , όπου  καθόρισε νέο ρυθμιστικό πλαίσιο για την λειτουργία των εν λόγω πλατφορμών, διευκολύνοντας τις να παρέχουν τις υπηρεσίες τους σε ολόκληρη την ΕΕ.