Δες περισσότερα άρθρα του philenews όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google
Add philenews.com on Google
Η κρίση του κορωνοϊού είχε αντιμετωπιστεί αρχικά από τις κυβερνήσεις διεθνώς ως μια προσπάθεια υγειονομικής διαχείρισης της πανδημίας και στήριξης των ανθρώπινων πόρων και των επιχειρήσεων έως ότου εξέλθουμε από αυτήν. Καθώς διανύουμε ήδη το δεύτερο εξάμηνο του έτους, με την αβεβαιότητα να παρατείνεται, οι ηγέτες καταβάλλουν προσπάθειες μετριασμού των μακροπρόθεσμων συνεπειών της κρίσης στη γενικότερη ευημερία των κοινωνιών, ενώ σε πολλές περιπτώσεις έχουν αναγκαστεί να αναθεωρήσουν τους στρατηγικούς τους σχεδιασμούς προς νέες κατευθύνσεις αφού πλέον υιοθετούνται πρόνοιες και σχέδια ετοιμότητας για την αντιμετώπιση παρόμοιου τύπου κρίσεων στο μέλλον.
Παρόλο που μέχρι σήμερα έχουν επενδυθεί τεράστια ποσά για τη συγκράτηση των θέσεων εργασίας και τη διασφάλιση της συνέχισης της οικονομίας, είναι απαραίτητη τώρα η υιοθέτηση αυτών των μηχανισμών που θα αποτρέψουν την μετατροπή αυτής της κρίσης σε κρίση οικονομική και κοινωνική και να στηρίξουν τους τομείς που έχουν δεχτεί το μεγαλύτερο πλήγμα. Διαφορετικά, η κατάρρευση μικρών και μεγάλων επιχειρήσεων είναι αναπόφευκτη, με τα όσα επακόλουθα μπορεί ένα τέτοιο σενάριο να επιφέρει.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να εξασφαλιστεί μια αποτελεσματική αντίδραση στην αντιμετώπιση της κρίσης εκτείνεται μέσω του Next Generation EU σε τρεις πυλώνες:
Στήριξη των κρατών μελών για ανάκαμψη
Επανεκκίνηση της οικονομίας και στήριξη των ιδιωτικών επενδύσεων
Αξιοποίηση των διδαγμάτων από την κρίση
Στο πλαίσιο του σχεδίου ανάκαμψης της ΕΕ, μεταξύ άλλων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσάρμοσε το πρόγραμμα εργασίας της για το 2020 με στόχο να προωθηθούν με ταχείες διαδικασίες πρωτοβουλίες που στηρίζουν την ανάκαμψη της Ευρώπης, σώζουν ζωές και προστατεύουν τα μέσα βιοπορισμού. Παράλληλα, η Επιτροπή παραμένει πλήρως προσηλωμένη στην υλοποίηση των δύο εμβληματικών πρωτοβουλιών της, της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, που είναι καίριας σημασίας για την επανεκκίνηση της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Ένας από τους πυλώνες στους οποίους θα δοθεί στήριξη μέσω των προγραμμάτων της ΕΕ από τους πόρους του Next Generation EU και του νέου προϋπολογισμού, είναι η δίκαιη και χωρίς αποκλεισμούς ανάκαμψη όπου, μεταξύ άλλων, το Ευρωπαϊκό Σύστημα Αντασφάλισης Ανεργίας SURE (Support mitigating Unemployment Risks in Emergency) προβλέπει στήριξη 100 δισ. ευρώ βοήθεια προς τις επιχειρήσεις και τους εργαζομένους για τον μετριασμό των κινδύνων ανεργίας σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης (χρήση παρόμοιων μηχανισμών ενδέχεται να επιτραπεί και στο μέλλον).
Επίσης, για να βοηθήσει τα κράτη μέλη να παράγουν φορολογικά έσοδα, η Επιτροπή θα εντείνει την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Ένας κοινός ενοποιημένος εταιρικός φόρος, εκτιμάται από την ΕΕ, θα παρέχει στις επιχειρήσεις ένα ενιαίο σύνολο κανόνων. Η απλούστευση της φορολογίας μπορεί να βελτιώσει το επιχειρηματικό περιβάλλον και να συμβάλει στην οικονομική ανάπτυξη.
Παράλληλα, η Επιτροπή θα παρουσιάσει θεματολόγιο δεξιοτήτων για την Ευρώπη και σχέδιο δράσης για την ψηφιακή εκπαίδευση. Καθώς η Ευρώπη ξεκινά την πορεία της ανάκαμψης προς μια πιο πράσινη και ψηφιακή οικονομία, είναι σημαντικότερη από ποτέ η ανάγκη βελτίωσης και προσαρμογής των δεξιοτήτων, της γνώσης και της τεχνογνωσίας.
Στις 21 Ιουλίου 2020, οι ηγέτες της ΕΕ συμφώνησαν σχετικά με το εν λόγω σχέδιο ανάκαμψης και το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο για την περίοδο 2021-2027, ώστε να ανοίξει ο δρόμος της εξόδου από την κρίση και να τεθούν οι βάσεις για μια σύγχρονη και πιο βιώσιμη Ευρώπη. Θα ακολουθήσουν διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προκειμένου να ολοκληρωθούν επειγόντως οι εργασίες για όλες τις νομικές πράξεις. Η απόφαση για τους ιδίους πόρους, μόλις εκδοθεί, θα πρέπει να εγκριθεί από τα κράτη μέλη το συντομότερο, σύμφωνα με τους αντίστοιχους συνταγματικούς κανόνες. Βάσει της συμφωνίας, η Κύπρος θα έχει την δυνατότητα να αντλήσει ποσό πέραν των 2.7 δισ. ευρώ εκ των οποίων 1.451 δισ. θα αντληθούν από το πλαίσιο για την περίοδο 2021-2027 και το υπόλοιπο ποσό από το ταμείο ανάκαμψης για αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας και προώθηση της κυπριακής οικονομίας.
Είναι γεγονός ότι οι χώρες της Ευρωζώνης έχουν διαχειριστεί στην πλειονότητα τους αποτελεσματικά την κρίση της πανδημίας μέχρι τώρα. Εφόσον εξακολουθούμε να πορευόμαστε σε αχαρτογράφητα νερά, με τους κινδύνους και τις προκλήσεις που απορρέουν να είναι ορατοί, στόχος είναι να γίνει ορθή διαχείριση των εργαλείων που θα δοθούν ως βοήθεια και να ακολουθήσει σύμπνοια συνεργασίας προκειμένου τα διδάγματα της κρίσης να αποτελέσουν ορόσημο για αναχαίτηση της όποιας αναβλητικότητας. Σε μια εποχή όπου η νόρμα έχει πλήρως καταρριφθεί, οι στρατηγικοί σχεδιασμοί που θα ακολουθήσουν πρέπει να είναι στη βάση μιας «νέας κανονικότητας» (new normal) που θα προσβλέπει στον άνθρωπο, τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον.
Προβλέψεις για αύξηση της ανεργίας
Σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (OECD), αναμένεται ότι για τις τάξεις των χωρών μελών του η ανεργία θα φτάσει περίπου στο 10% μέχρι το τέλος του 2020, άνοδος περίπου 5.3% σε σχέση με το 2019 ενώ, εάν εκδηλωθεί ένα δεύτερο κύμα κορωνοϊού μπορεί να φτάσει μέχρι και το 12%. Σημειώνεται ότι δεν αναμένεται αποκατάσταση της ανεργίας πριν το 2021, τα ποσοστά της οποίας τοποθετούνται στο 7.9% για το πρώτο τρίμηνο του έτους, ενώ σε περίπτωση εκδήλωσης δεύτερου κύματος ανεβαίνει στο 9.4%. Αν λάβουμε υπόψιν ότι οι εργατοώρες που συμπληρώθηκαν κατά τους πρώτους τρεις μήνες της κρίσης του COVID-19 είναι κατά 10 φορές λιγότερες σε σχέση με τους πρώτους μήνες της Παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 2007-2008, αντιλαμβάνεται κανείς ότι λόγω αβεβαιότητας ελλείψει αποτελεσματικού εμβολίου ή θεραπείας κατά του ιού, ο αντίκτυπος στην παγκόσμια οικονομία θα είναι δυσανάλογα μεγάλος.
* Επικεφαλής Γραφείο Λεμεσού – Πάφου της ΟΕΒ