Τοκενοποίηση: Τι αλλάζει στις ευρωπαϊκές χρηματοπιστωτικές αγορές

Στη διαμόρφωση ενός ενιαίου πλαισίου για την αξιοποίηση της τοκενοποίησης (tokenisation) στις ευρωπαϊκές χρηματοπιστωτικές αγορές προχωρούν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA), καλώντας επιχειρήσεις και οργανισμούς του χρηματοπιστωτικού τομέα να συμμετάσχουν στη νέα Ευρωπαϊκή Ομάδα Προτύπων Τοκενοποίησης.

Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στην ανάπτυξη κοινών τεχνικών προτύπων που θα επιτρέψουν τη δημιουργία ενός περισσότερο διασυνδεδεμένου χρηματοπιστωτικού συστήματος, αξιοποιώντας τις τεχνολογίες κατανεμημένου καθολικού (DLT), στις οποίες βασίζονται και εφαρμογές blockchain.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της Γενικής Διεύθυνσης Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών και Ένωσης Κεφαλαιαγορών της Κομισιόν, που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, η συγκεκριμένη τεχνολογία μπορεί να επιφέρει σημαντικές αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.

Η τοκενοποίηση χρηματοπιστωτικών περιουσιακών στοιχείων, δηλαδή η ψηφιακή αναπαράστασή τους μέσω μονάδων που ονομάζονται tokens, μπορεί, εφόσον σχεδιαστεί κατάλληλα, να ενισχύσει την αποτελεσματικότητα των αγορών και να συμβάλει στην ενοποίηση του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Ωστόσο, η Επιτροπή επισημαίνει ότι πρέπει να αντιμετωπιστούν ο κατακερματισμός και η λειτουργία απομονωμένων συστημάτων, τα οποία ενδέχεται να περιορίσουν τα οφέλη που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες.

Κοινά πρότυπα και έλεγχος συμμόρφωσης

Η νέα Ευρωπαϊκή Ομάδα Προτύπων Τοκενοποίησης θα αναλάβει την ανάπτυξη κοινών κανόνων τεχνικής λειτουργίας, με στόχο τη διαλειτουργικότητα μεταξύ διαφορετικών χρηματοπιστωτικών υποδομών.

Παράλληλα, θα επιδιώξει τη δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης της συμμόρφωσης με τα πρότυπα που θα συμφωνηθούν.

Η ομάδα θα έχει επίσης τη δυνατότητα να υποβάλλει συστάσεις προς τις αρμόδιες ευρωπαϊκές αρχές, προτείνοντας τρόπους ενθάρρυνσης της εφαρμογής των συγκεκριμένων προτύπων.

Η λειτουργία της θα βασίζεται στις ανάγκες της αγοράς, με τις αποφάσεις να διαμορφώνονται μέσα από τις εισηγήσεις και τη συναίνεση των συμμετεχόντων.

Την προεδρία θα αναλάβουν εκπρόσωποι του χρηματοπιστωτικού κλάδου, ενώ η ΕΚΤ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η ESMA θα συμμετέχουν με καθεστώς παρατηρητή.

Συμμετοχή επιχειρήσεων fintech και οργανισμών

Η πρόσκληση συμμετοχής απευθύνεται σε ευρύ φάσμα φορέων που δραστηριοποιούνται στις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και στις νέες τεχνολογίες.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ευρωπαϊκές ενώσεις, ιδιωτικές επιχειρήσεις, διεθνείς οργανισμοί, εταιρείες χρηματοοικονομικής τεχνολογίας (fintech) και πάροχοι τεχνικών λύσεων που αναπτύσσουν εφαρμογές τοκενοποίησης ή αξιοποιούν τεχνολογίες κατανεμημένου καθολικού.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στις ευρύτερες προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενίσχυση της ενοποίησης των χρηματοπιστωτικών αγορών και την αξιοποίηση των δυνατοτήτων της ψηφιακής τεχνολογίας.

Σύνδεση με το ευρωπαϊκό πακέτο μεταρρυθμίσεων

Η δημιουργία της ομάδας συνδέεται με το πακέτο μέτρων για την ενοποίηση και εποπτεία των χρηματοπιστωτικών αγορών που παρουσίασε η Κομισιόν τον Δεκέμβριο του 2025.

Στόχος των προτάσεων είναι η άρση εμποδίων που περιορίζουν την ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, καθώς και η διευκόλυνση της εφαρμογής καινοτόμων τεχνολογιών.

Στο πλαίσιο αυτό, προτείνεται η αντιμετώπιση κανονιστικών περιορισμών που δυσχεραίνουν την αξιοποίηση των τεχνολογιών κατανεμημένου καθολικού.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη συνεργασία μεταξύ των φορέων που συμμετέχουν στις διαδικασίες μετά την πραγματοποίηση χρηματοπιστωτικών συναλλαγών, ώστε να επιτευχθεί τεχνική διασύνδεση των υποδομών της αγοράς.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεωρεί ότι η ανάπτυξη κοινών προτύπων μπορεί να συμβάλει στην αποφυγή νέων κατακερματισμένων συστημάτων και στην αποτελεσματικότερη λειτουργία των χρηματοπιστωτικών αγορών.

Μέχρι τις 27 Νοεμβρίου οι αιτήσεις

Οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις, οργανισμοί και δημόσιοι φορείς μπορούν να υποβάλουν αίτηση συμμετοχής στην Ευρωπαϊκή Ομάδα Προτύπων Τοκενοποίησης έως τις 27 Νοεμβρίου 2026.

Η συμμετοχή τους θα τους επιτρέψει να συμβάλουν στη διαμόρφωση των προτύπων που επιδιώκεται να καθορίσουν τον τρόπο συνεργασίας και διασύνδεσης των υποδομών τοκενοποίησης στην ευρωπαϊκή χρηματοπιστωτική αγορά.

ΚΥΠΕ