Ανησυχία για ενδεχόμενες υποχωρήσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας έναντι απαιτήσεων εταιρειών υδρογονανθράκων εκφράζει ο ειδικός σε θέματα ενέργειας Χαράλαμπος Έλληνας, εκτιμώντας ότι η έμφαση φαίνεται να δίνεται περισσότερο στα πολιτικά παρά στα οικονομικά οφέλη των συμφωνιών.
Μιλώντας στο ΚΥΠΕ, με αφορμή την υπογραφή δήλωσης εμπορευσιμότητας από τις ExxonMobil και QatarEnergy για τα κοιτάσματα «Γλαύκος» και «Πήγασος», ο κ. Έλληνας ανέφερε ότι η κίνηση αυτή αποτελεί συμβατική υποχρέωση των εταιρειών μετά την επιβεβαιωτική γεώτρηση και την εκτίμηση για ποσότητες φυσικού αερίου της τάξης των 6 έως 8 τρισ. κυβικών ποδών.
Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η δήλωση εμπορευσιμότητας δεν συνεπάγεται κατ’ ανάγκη άμεση ανάπτυξη των κοιτασμάτων, καθώς εκκρεμούν μελέτες και ενδεχόμενες πρόσθετες επιβεβαιωτικές γεωτρήσεις.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η τελική επενδυτική απόφαση για τα δύο κοιτάσματα αναμένεται να ληφθεί το 2029, με ορίζοντα ανάπτυξης και εξαγωγών το 2033.
Ο κ. Έλληνας εξέφρασε επιφυλάξεις για τους όρους των συμφωνιών, αναφέροντας ότι, κατά την εκτίμησή του, η Κύπρος έχει προχωρήσει σε σημαντικές παραχωρήσεις προς εταιρείες όπως η ΕΝΙ, η Chevron και η ExxonMobil.
Όπως είπε, η ExxonMobil έχει ήδη υπογράψει συμφωνίες συναντίληψης με την Αίγυπτο για εξαγωγή φυσικού αερίου μέσω των τερματικών της χώρας. Εκτίμησε ότι, με βάση τις αναμενόμενες τιμές LNG κατά την έναρξη των εξαγωγών, τα περιθώρια κέρδους ενδέχεται να είναι περιορισμένα.
«Για να γίνει εμπορικά βιώσιμο, πρέπει να κάνει η Κύπρος υποχωρήσεις», ανέφερε, προσθέτοντας ότι πληροφορίες από τον κλάδο δείχνουν πως οι παραχωρήσεις μπορεί να περιορίσουν το μερίδιο κερδών της Κυπριακής Δημοκρατίας, ιδιαίτερα σε περίπτωση χαμηλών τιμών LNG και πετρελαίου Brent.
Ο ειδικός επισήμανε ότι η Κύπρος πρέπει να διατηρήσει ισορροπία μεταξύ του πολιτικού στόχου της έναρξης εξαγωγών φυσικού αερίου και του οικονομικού οφέλους από την αξιοποίηση των κοιτασμάτων.
Αναφερόμενος στην καθυστέρηση της τελικής επενδυτικής απόφασης της ΕΝΙ για το κοίτασμα «Κρόνος», η οποία αναμενόταν εντός Ιουνίου, ο κ. Έλληνας εκτίμησε ότι πιθανόν να παραμένουν εμπορικές διαφορές μεταξύ της εταιρείας και της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Σημείωσε ότι η αυξημένη προσφορά νέων ποσοτήτων LNG διεθνώς τα επόμενα χρόνια αναμένεται να ασκήσει πιέσεις στις τιμές, γεγονός που μπορεί να εντείνει τις απαιτήσεις των εταιρειών για ευνοϊκότερους όρους.
Για το κοίτασμα «Αφροδίτη», ανέφερε ότι η Chevron ενδέχεται να επιδιώξει περαιτέρω διευθετήσεις, μετά την υποχρέωσή της να περιλάβει πλατφόρμα στο σχέδιο ανάπτυξης του έργου.
Ο κ. Έλληνας χαρακτήρισε σημαντική την εκδήλωση ενδιαφέροντος της κοινοπραξίας ExxonMobil-QatarEnergy για τα τεμάχια 4 και 10Α, καθώς γειτνιάζουν με άλλα τεμάχια που ήδη ελέγχει η κοινοπραξία στην κυπριακή ΑΟΖ.
Η συγκέντρωση συνεχόμενων τεμαχίων, όπως εξήγησε, διευκολύνει την αξιοποίηση πιθανών νέων ανακαλύψεων, αποφεύγοντας ζητήματα διαμοιρασμού κοιτασμάτων μεταξύ γειτονικών αδειοδοτήσεων.
Η ExxonMobil αναμένεται, σύμφωνα με τον ίδιο, να προχωρήσει και σε ακόμη μία επιβεβαιωτική γεώτρηση στο τεμάχιο 10 πριν από την τελική επενδυτική απόφαση του 2029.
Εάν οι ποσότητες φυσικού αερίου αυξηθούν σημαντικά με νέες ανακαλύψεις, το υφιστάμενο τερματικό στην Αίγυπτο ενδέχεται να μην επαρκεί για τις εξαγωγές. Σε ένα τέτοιο σενάριο, η εταιρεία θα μπορούσε να εξετάσει άλλες επιλογές, όπως δικό της τερματικό ή πλωτές μονάδες υγροποίησης φυσικού αερίου.
Ο κ. Έλληνας εξέφρασε, πάντως, επιφυλάξεις για το ενδεχόμενο κατασκευής τερματικού στην Κύπρο, επισημαίνοντας τη συμμετοχή της QatarEnergy στην κοινοπραξία και τις σχέσεις του Κατάρ με την Τουρκία.
Αναφερόμενος στις δηλώσεις για δημιουργία ευρωπαϊκού ενεργειακού κόμβου στην Ανατολική Μεσόγειο, εκτίμησε ότι οι ποσότητες των κυπριακών κοιτασμάτων δεν επαρκούν για να μετατρέψουν την Κύπρο σε τέτοιο κόμβο.
«Μέχρι τώρα όλα τα κυπριακά κοιτάσματα πάνε στην Αίγυπτο. Είναι η Αίγυπτος που γίνεται κόμβος φυσικού αερίου», ανέφερε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η ExxonMobil επιδιώκει την παραγωγή LNG για παγκόσμιες εξαγωγές και όχι αποκλειστικά για την ευρωπαϊκή αγορά, καθώς θεωρεί ότι το φυσικό αέριο θα διατηρήσει σημαντικό ρόλο στο ενεργειακό μείγμα τα επόμενα χρόνια.
ΚΥΠΕ
