Με επτά μήνες καθυστέρηση από την εκπνοή της προθεσμίας που είχε θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) για την εναρμόνιση της Κύπρου με την ευρωπαϊκή Οδηγία για το τραπεζικό πλαίσιο και τέσσερις μήνες μετά την αποστολή προειδοποιητικής επιστολής από την Κομισιόν, η Κυβέρνηση κατέθεσε -αρχές Ιουλίου- στη Βουλή το σχετικό νομοθετικό πακέτο.
Λόγω της μεγάλης καθυστέρησης στην προώθηση των τεσσάρων νομοσχεδίων στο Κοινοβούλιο, η Κυβέρνηση απηύθυνε έκκληση στη Βουλή να τα εξετάσει κατά προτεραιότητα. Όπως όλα δείχνουν, το πακέτο των νομοσχεδίων θα συζητηθεί τον Σεπτέμβριο, καθώς η Βουλή διέκοψε χθες τις εργασίες της για τη θερινή περίοδο.
Τα κράτη μέλη της ΕΕ έπρεπε να ενσωματώσουν την Οδηγία στο εθνικό τους δίκαιο το αργότερο μέχρι τις 11 Ιανουαρίου 2026, ενώ τα νομοσχέδια στάλθηκαν στη Βουλή στις αρχές Ιουλίου 2026…
Η καθυστέρηση στην εναρμόνιση είχε ως αποτέλεσμα η Κομισιόν να αποστείλει τον περασμένο Μάρτιο το πρώτο ευρωπαϊκό «φιρμάνι». Οι κυπριακές Αρχές παρέλαβαν την προειδοποιητική επιστολή στις 27 Μαρτίου. Αυτό σημαίνει ότι ενεργοποιείται η επίσημη διαδικασία επί παραβάσει κατά της Κύπρου.
Ο κίνδυνος παραμένει
Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, η Κομισιόν είναι πλέον πιο απαιτητική ως προς την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων, αντιμετωπίζοντας αυστηρότερα τις παραβάσεις των προθεσμιών εναρμόνισης.
Μάλιστα, ακόμη και εάν ένα κράτος μέλος συμμορφωθεί στο μεσοδιάστημα και εναρμονιστεί με την Οδηγία, είναι ορατό το ενδεχόμενο η ΕΕ να μην αποσύρει μια προσφυγή που δυνατό να καταχώρισε στο Δικαστήριο της ΕΕ κατά ενός κράτους, λόγω της μη έγκαιρης μεταφοράς της ενωσιακής Οδηγίας στην εσωτερική έννομη τάξη.
Τι προβλέπουν τα νομοσχέδια
Τα τέσσερα νομοσχέδια αφορούν τις εποπτικές εξουσίες, τις κυρώσεις, τα υποκαταστήματα ιδρυμάτων τρίτων χωρών, καθώς και τους περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και σχετικούς με τη διακυβέρνηση κινδύνους.
Με τη συγκεκριμένη ευρωπαϊκή Οδηγία αναθεωρείται το ευρωπαϊκό τραπεζικό πλαίσιο, ενισχύονται οι εποπτικές εξουσίες των Αρχών και ενσωματώνονται ρητά οι περιβαλλοντικοί και κοινωνικοί κίνδυνοι, καθώς και οι κίνδυνοι διακυβέρνησης (ESG), στη λειτουργία των τραπεζών.
Επίσης, βελτιώνονται οι κανόνες για τα υποκαταστήματα τραπεζών από τρίτες χώρες, με στόχο την περαιτέρω εναρμόνιση του πλαισίου τραπεζικής εποπτείας και την εμβάθυνση της εσωτερικής τραπεζικής αγοράς.
Αναλυτικά, τα νομοθετήματα προβλέπουν τα εξής:
◗ Το πρώτο νομοσχέδιο προβλέπει την απαίτηση αποθέματος ασφαλείας O-SII, τον καθορισμό του αποθέματος ασφαλείας συστημικού κινδύνου και την επιβολή διοικητικών κυρώσεων, περιοδικών χρηματικών ποινών και άλλων διοικητικών μέτρων από την Κεντρική Τράπεζα, ως Εντεταλμένη Αρχή.
◗ Το δεύτερο νομοσχέδιο περιλαμβάνει την έγκριση των χρηματοδοτικών εταιρειών συμμετοχών και των μεικτών χρηματοοικονομικών εταιρειών συμμετοχών από την Κεντρική Τράπεζα, εφόσον αυτή ενεργεί ως Αρχή ενοποιημένης εποπτείας ή ως η αρμόδια Αρχή του κράτους μέλους εγκατάστασης.
Περιλαμβάνει επίσης την προληπτική εποπτεία των υποκαταστημάτων ιδρυμάτων τρίτων χωρών, την άδεια λειτουργίας υποκαταστήματος ιδρύματος τρίτης χώρας και τις κανονιστικές απαιτήσεις, την εποπτεία των υποκαταστημάτων ιδρυμάτων τρίτων χωρών, την απόκτηση ή διάθεση σημαντικής συμμετοχής, τις συγχωνεύσεις και διασπάσεις, καθώς και τις διοικητικές κυρώσεις από την Κεντρική Τράπεζα.
◗ Το τρίτο νομοσχέδιο περιλαμβάνει διατάξεις που αφορούν την έγκριση των χρηματοδοτικών εταιρειών συμμετοχών και των μεικτών χρηματοοικονομικών εταιρειών συμμετοχών από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, εφόσον αυτή ενεργεί ως Αρχή ενοποιημένης εποπτείας ή ως η αρμόδια Αρχή του κράτους μέλους εγκατάστασης.
Περιλαμβάνει, επίσης, τα τεχνικά κριτήρια για την οργάνωση και την αντιμετώπιση των κινδύνων των ΚΕΠΕΥ, τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης, καθώς και τις διοικητικές κυρώσεις και τα λοιπά διοικητικά μέτρα που επιβάλλονται από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
◗ Το τέταρτο νομοσχέδιο αφορά το διοικητικό συμβούλιο ΚΕΠΕΥ, χρηματοδοτικής εταιρείας συμμετοχών ή μεικτής χρηματοοικονομικής εταιρείας συμμετοχών, την αξιολόγηση της καταλληλότητας των μελών του και τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης.
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, στο πρώτο και στο τρίτο νομοσχέδιο έχουν περιληφθεί επιπρόσθετες πρόνοιες, έπειτα από υποδείξεις της ΕΕ και έλεγχο πληρότητας για τη μεταφορά και την τροποποίηση των Οδηγιών που αφορούν τις εξαιρούμενες οντότητες, τις χρηματοδοτικές εταιρείες συμμετοχών, τις αποδοχές, τα μέτρα και τις εξουσίες εποπτείας, καθώς και τα μέτρα διατήρησης κεφαλαίου.
