Η ανάπτυξη του κοιτάσματος «Κρόνος» δημιουργεί προοπτικές αξιοποίησης και του υπόλοιπου φυσικού αερίου στο Τεμάχιο 6 της κυπριακής ΑΟΖ για την κάλυψη των εγχώριων αναγκών, δήλωσε στο ΚΥΠΕ ο ειδικός σε θέματα ενέργειας, Τσαρλς Έλληνας.
Σχολιάζοντας τη λήψη της Τελικής Επενδυτικής Απόφασης από την κοινοπραξία Eni-TotalEnergies, ο κ. Έλληνας χαρακτήρισε την εξέλιξη ιστορική, σημειώνοντας ότι, έπειτα από 15 χρόνια, η Κύπρος εισέρχεται στη διαδικασία εξαγωγής φυσικού αερίου.
Όπως ανέφερε, η παραγωγή από τον «Κρόνο» αναμένεται να ανέλθει σε περίπου 5 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως, από τα οποία τα 4 δισ. κυβικά μέτρα θα διοχετεύονται κυρίως στην Ευρώπη.
«Η Ευρώπη εισάγει περίπου 300 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα τον χρόνο. Εμείς θα στέλνουμε 4. Είναι μία μικρή συμβολή, δεν είναι λύση για την Ευρώπη», είπε.
«Ενεργειακός κόμβος γίνεται η Αίγυπτος»
Ο κ. Έλληνας υποστήριξε ότι οι εξαγωγές από τον «Κρόνο» δεν καθιστούν την Κύπρο ενεργειακό κόμβο, καθώς αυτόν τον ρόλο αναλαμβάνει η Αίγυπτος.
Όπως εξήγησε, στην Αίγυπτο καταλήγει φυσικό αέριο τόσο από την Κύπρο όσο και από το Ισραήλ, το οποίο έχει υπογράψει συμφωνία για εξαγωγή 20 δισ. κυβικών μέτρων, ποσότητα τετραπλάσια ή πενταπλάσια από εκείνη της Κύπρου.
Η Αίγυπτος, πρόσθεσε, μπορεί να χρησιμοποιεί το εισαγόμενο φυσικό αέριο για τις εγχώριες ανάγκες της ή να το εξάγει.
Περιορισμένα έσοδα για την Κύπρο
Αναφερόμενος στο οικονομικό σκέλος, ο κ. Έλληνας εκτίμησε ότι τα έσοδα της Κυπριακής Δημοκρατίας από το έργο θα είναι περιορισμένα, λόγω των οικονομικών παραχωρήσεων και της ανάληψης κινδύνων που, όπως είπε, κρίθηκαν αναγκαίες για να προχωρήσει η ανάπτυξη.
«Δεν αναμένω ότι το όφελος της Κύπρου θα είναι περισσότερο από 0,5% του ΑΕΠ, όταν η παραγωγή φτάσει στο μέγιστο σε περίπου τέσσερα με πέντε χρόνια», ανέφερε.
Πρόσθεσε ότι κατά τα πρώτα τρία χρόνια σχεδόν όλα τα έσοδα θα κατευθύνονται στην απόσβεση των εξόδων των εταιρειών, με αποτέλεσμα το μερίδιο της Κύπρου να παραμένει χαμηλό έως το 2031 ή το 2032.
Πρόταση για αξιοποίηση του «Καλυψώ»
Σύμφωνα με τον κ. Έλληνα, η έναρξη εκμετάλλευσης του «Κρόνου» αυξάνει τις πιθανότητες ανάπτυξης και των άλλων κοιτασμάτων του Τεμαχίου 6, δηλαδή του «Ζευς» και του «Καλυψώ».
Υποστήριξε ότι η κυβέρνηση θα μπορούσε, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων με την Eni για την ανάπτυξη του «Ζευς», να επιμείνει στην αξιοποίηση του «Καλυψώ» αποκλειστικά για τις ανάγκες της Κύπρου.
«Η πιθανή εισαγωγή φυσικού αερίου από το Βασιλικό όχι μόνο καθυστερεί, αλλά γίνεται και πανάκριβη. Για να έχουμε φθηνό φυσικό αέριο, πρέπει να φέρουμε το δικό μας», ανέφερε.
Χαρακτήρισε το «Καλυψώ» μικρό κοίτασμα, το οποίο, ωστόσο, μπορεί να αποτελέσει τη βάση για διαπραγματεύσεις με στόχο τη μεταφορά κυπριακού φυσικού αερίου στην εγχώρια αγορά μετά το 2030.
Οι λύσεις για τον ηλεκτρισμό μετά το 2030
Ο κ. Έλληνας αναφέρθηκε επίσης στις υψηλές τιμές του ηλεκτρισμού, εκτιμώντας ότι η αποθήκευση ενέργειας μπορεί να περιορίσει τις απώλειες, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για την αντιμετώπιση του προβλήματος.
Όπως είπε, απαιτείται αλλαγή του τρόπου καθορισμού των τιμών στην αγορά, ώστε το οικονομικό όφελος από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας να διαμοιράζεται αποτελεσματικότερα και να φτάνει στους καταναλωτές.
Για τη σχεδιαζόμενη ηλεκτρική διασύνδεση με την Ελλάδα και το Ισραήλ, ανέφερε ότι θα χρειαστούν τουλάχιστον έξι χρόνια για να τεθεί σε λειτουργία, τοποθετώντας το νωρίτερο δυνατό χρονοδιάγραμμα στο 2031.
Κατά τον ίδιο, οι λύσεις που μπορούν να μειώσουν ουσιαστικά τις τιμές του ηλεκτρισμού τοποθετούνται μετά το 2030. Μέχρι τότε, πρόσθεσε, η Κύπρος θα πρέπει να επικεντρωθεί στη βελτίωση του τρόπου παραγωγής, αγοράς και χρήσης ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και στην αναβάθμιση του δικτύου.