Η κατάσταση που αντιμετωπίζει σήμερα ο κυπριακός τουρισμός και κατ’ επέκταση η κυπριακή οικονομία, εμπίπτει στα πλαίσια μίας «κρίσης». Σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, «με τον όρο “κρίση”, περιγράφεται συνήθως μια απρόβλεπτη κατάσταση, η οποία χαρακτηρίζεται από ένταση και ανασφάλεια μπορεί δε να αφορά στον εαυτό μας, στην οικογένεια, στην επιχείρηση, στον Οργανισμό , στην κοινωνία, στους θεσμούς ή στο διεθνές περιβάλλον και η οποία πιθανολογείται ότι θα επιφέρει δυσμενή αποτελέσματα».
Η εξέλιξη με την Thomas Cook είναι μία περίπτωση κρίσης, με μία όμως σημαντική διαφοροποίηση: δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία. Από πέρυσι υπήρχαν ενδείξεις για την κατάστασή της, οι οποίες νωρίς φέτος εντάθηκαν. Τον Μάιο, για παράδειγμα, η εταιρεία ανακοίνωσε προ φόρων ζημιές της τάξης του 1,5 δισ. στερλινών (€1,7 δισ. ευρώ) για το πρώτο εξάμηνο χρήσης του οικονομικού της έτους. Ήταν δε γνωστό ότι είχε συσσωρεύσει χρέος πέραν των €2 δισ. Επομένως υπήρχαν τα στοιχεία για να προετοιμαστεί κανένας ακόμα και για το ακραίο σενάριο -που τελικά δεν ήταν ακραίο. Γιατί αναφέρω τα πιο πάνω; Για υποδείξω ότι ακόμα μια φορά, εν πολλοίς, ενεργήσαμε ερασιτεχνικά. Τόσο σε επίπεδο κρατικό όσο και επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, «η διαχείριση μιας κρίσης ξεκινά πριν καν εμφανιστεί η κρίση μέσω της πρόληψης και της προετοιμασίας του οργανισμού και τερματίζεται όταν έχει επιτευχθεί ο στόχος της ολοκληρωτικής αποκατάστασης της ζημίας και της επαναφοράς του οργανισμού στην προγενέστερη της κρίσης κατάσταση».
Θα έπρεπε επομένως, α) να είχε γίνει εντοπισμός του κινδύνου έγκαιρα -δηλαδή να ορισθεί ότι θα συμβεί ένα ανεπιθύμητο γεγονός εντός μιας δεδομένης χρονικής στιγμής, β) να ακολουθήσει ανάλυση του κινδύνου -δηλαδή το είδος, η μορφή και η έκτασή του, γ) να γίνει αξιολόγηση και ιεράρχηση του κινδύνου και των επιπτώσεών του και δ) να υπάρχουν σχέδια αντιμετώπισης του κινδύνου. Δυστυχώς όμως, την κρίση ούτε την προβλέψαμε, ούτε ενεργήσαμε προληπτικά. Τώρα, αυτό που επιβάλλεται, είναι η κατά το δυνατόν αποτελεσματικότερη διαχείριση των επιπτώσεων της κρίσης. Και να μην ξεχνούμε πως το τέλος της συγκεκριμένης κρίσης, ενδεχομένως, να μην το είδαμε ακόμα.
panicos.charalambous@phileleftheros.com