Παρασκευή, 9 Ιουνίου, ώρα 11:00 π.μ. Κάπου, σε κάποιο Λύκειο… Η ώρα που το πρώτο μάθημα των Παγκύπριων Εξετάσεων ολοκληρώνεται. Οι αίθουσες αδειάζουν και ήδη τα Νέα Ελληνικά αποτελούν παρελθόν. Διασχίζοντας το διάδρομο του σχολείου εντοπίζεις πηγαδάκια μαθητών.
Πριν πλησιάσεις για να ρωτήσεις όσα θέλεις να μάθεις για σκοπούς ρεπορτάζ (πώς ήταν το γραπτό, πώς τα πήγαν, τι θέματα υπήρχαν κ.λπ.) βολιδοσκοπείς από μακριά. Κόβεις αντιδράσεις! Βλέπεις πρόσωπα χαμογελαστά, πρόσωπα προβληματισμένα, πρόσωπα γεμάτα άγχος κι άλλα πάλι βιαστικά να την κάνουν από τον χώρο όσο το δυνατόν πιο γρήγορα.
Βλέπεις χέρια να κρατάνε τα κινητά, άλλα πάλι να στριφογυρίζουν τις σελίδες των δοκιμίων. Βλέπεις γραπτά με μουντζούρες, με σημειώσεις, με κυκλωμένες λέξεις, κι άλλα πάλι καθαρά και ατσαλάκωτα λες και δεν τα άγγιξε χέρι. Τους αφήνεις για λίγο να τα πουν μεταξύ τους, να πλησιάσουν και τους καθηγητές τους, είτε για μια αγκαλιά, είτε για να ρωτήσουν κάτι που ίσως τους μπέρδεψε στην εξέταση, έχοντας ένα βλέμμα αγωνίας που απεγνωσμένα θέλει την επιβεβαίωση ότι εκείνο που έγραψε λίγο πριν είναι η σωστή απάντηση.
Μετά απ’ όλα αυτά, πλησιάζεις για να ρωτήσεις τα καθιερωμένα κάθε χρόνο! Καταγράφεις σε κάποιους τον ενθουσιασμό. Είναι οι μαθητές που σου λένε ότι τα θέματα ήταν βατά και ότι ευτυχώς είχαν προετοιμαστεί κατάλληλα και επαρκώς. Άλλοι πάλι, σου μεταφέρουν τη δυσκολία και τις απαιτήσεις του γραπτού χωρίς να μπορούν να πουν με σιγουριά κατά πόσο έχουν ανταποκριθεί ή όχι. Και άλλοι σπεύδουν να μοιραστούν μαζί σου την απογοήτευσή τους γιατί πιστεύουν ότι δεν τα πήγαν καλά.
Είναι γεγονός ότι μέσα από τις ολιγόλεπτες συνομιλίες που έχω κάθε χρόνο, τέτοιες μέρες, με τους υποψήφιους των Παγκύπριων Εξετάσεων, συνειδητοποιώ πώς ο κάθε άνθρωπος (και αυτό δεν έχει σχέση με την ηλικία του) βιώνει διαφορετικά μια κατάσταση που ζει. Άλλοι πιο χαλαροί, άλλοι με περισσότερο άγχος, άλλοι με τόση αυτοπεποίθηση που έχουν σίγουρη την επιτυχία και άλλοι πάλι, πιο συγκρατημένοι. Και κάπου εδώ, έχοντας απέναντί σου παιδιά 17 και 18 χρονών, συνειδητοποιείς επίσης, πόσο σημαντικό είναι να έχουν στήριξη από την οικογένεια και τους εκπαιδευτικούς τους, όχι μόνο για να έρθει η επιτυχία αλλά κυρίως για να είναι έτοιμοι να διαχειριστούν μια ενδεχόμενη αποτυχία. Πόσο σημαντικό είναι να γνωρίζουν ότι τίποτα δεν τελειώνει με ένα κακό αποτέλεσμα, πόσες εναλλακτικές έχουν να απλώνονται μπροστά τους, πόσο δυνατοί θα βγουν από αυτή τη δοκιμασία, την οποία σε μερικά χρόνια θα νοσταλγούν. Και φυσικά, πόσο σημαντικό να γνωρίζουν ότι ακόμη και αν ένα μάθημα δεν πήγε όπως θα ήθελαν, δεν σημαίνει ότι ολόκληρη η εξεταστική είναι ναυάγιο.
Κι ενώ οι σκέψεις αυτές στριφογυρίζουν στο μυαλό, μπροστά μου η πιο συγκινητική εικόνα. Μια καθηγήτρια περιτριγυρισμένη από 3–4 παιδιά. Προσπαθεί να τα κάνει να χαμογελάσουν, τους δίνει θάρρος για τα μαθήματα που ακολουθούν και τους λέει να μην απογοητεύονται. Να συνεχίσουν να προσπαθούν αλλά να μην απογοητεύονται.
Αλήθεια, η αξία ενός ανθρώπου κρίνεται από ένα βαθμό; Από μια επιτυχία σε κάποια εξέταση; Από μια θέση σε ένα Πανεπιστήμιο; Αυτά ας μας προβληματίσουν, κυρίως για να μην χάσουμε την ουσία.
Κλείνοντας τη στήλη αυτή, δεν θα μπορούσα να μην μεταφέρω και ένα σύνθημα σε ένα τοίχο που έχει γίνει ανάρπαστο αυτές τις μέρες στο διαδίκτυο σε Κύπρο και Ελλάδα, λόγω εξεταστικής περιόδου: «Κι αν δεν περάσεις, εγώ θα σ’ αγαπάω. Καλή επιτυχία»! Πόσα παιδιά έχουν ανάγκη να το ακούσουν αυτό…
