Την προηγούμενη βδομάδα έγινε στην Αυστραλία ένα δημοψήφισμα με τίτλο «Η Φωνή». Αφορούσε τους ιθαγενείς κατοίκους της ηπείρου, τους Αβορίγινες, που επιδίωκαν τη συνταγματική τους αναγνώριση ως μειονότητα και την εκπροσώπησή τους σε συμβουλευτική οργάνωση προς τη βουλή σε θέματα που τους αφορούν, εξ’ ου και το όνομα «η Φωνή». Επικράτησε το «όχι». Ένα αφ’ ενός ηχηρό πλήγμα για τη σύγχρονη και φιλελεύθερη Αυστραλία, αλλά και για μας ένα ακόμη πιο δυνατό μήνυμα σε σχέση με το ενδεχόμενο ενός δημοψηφίσματος, όταν και εφ’ όσον βρεθεί «δια μαγείας και πολλών προσπαθειών», η τόσο αναγκαία επανένωση του τόπου. Διαβάστε προσεχτικά προς αποφυγή παρανοήσεων. Αναφέρομαι στις επιπτώσεις ενός πιθανού δημοψηφίσματος μόνον!
Δέκα επτά εκατομμύρια Αυστραλών ψήφισαν στο δημοψήφισμα που πραγματοποιήθηκε, 235 χρονιά μετά τη βρετανική αποικιοκρατική εδραίωση. Στα τέλη του 18ου αιώνα, υπολογίζεται πως σε όλη την Αυστραλία ζούσαν περίπου 700.000 ιθαγενείς. Στις δεκαετίες που ακολούθησαν, οι λευκοί άρπαξαν ένα μεγάλο μέρος της γης, αλλά και των πλουτοπαραγωγικών πόρων της Αυστραλίας υποχρεώνοντας τις ιθαγενείς φυλές να απομονωθούν σε απόμακρα μέρη και περιορίζοντας τις πηγές διατροφής και συντήρησής τους. ‘Υστερα από δύο και πλέον αιώνες ευρωπαϊκής αποίκησης, οι Αβορίγινες είναι σήμερα το 3,3% του συνολικού αυστραλιανού πληθυσμού, είναι χωρισμένοι σε 500 διαφορετικές φυλές ιθαγενών/Aboriginals της ηπειρωτικής Αυστραλίας και στις νησιωτικές φυλές των Στενών Τόρες, που κάθε μία έχει τη δική της γλώσσα και εδαφική επικράτεια ανά την Αυστραλία.
Μόλις τον Φεβρουάριο του 2008 ζητήθηκε επίσημα από τον τότε Εργατικό πρωθυπουργό, Κέβιν Ράντ, η «Εθνική Συγνώμη» εκ μέρους του κράτους προς τους ιθαγενείς λαούς της χώρας για όσα είχαν υποφέρει και για τη συνεχή περιθωριοποίησή τους εξαιτίας της αδηφάγου επίσημης και ανεπίσημης τακτικής των Ευρωπαίων αποίκων εις βάρος τους. Τον Μάιο του 2017, εκπρόσωποι των Ιθαγενών Αυστραλών και των Κατοίκων των Νήσων από τα Στενά Torres συναντήθηκαν στην Εθνική Συνταγματική Συνέλευση των Πρώτων Εθνών, προερχόμενοι από όλα τα σημεία του νότιου ουρανού και ενέκριναν τη Δήλωση του Ουλουρού από την Καρδιά! Διαβάστε την είναι συγκλονιστική στο www.ulurustatement.org. Ένας οδικός χάρτης για την αναγνώριση των Πρώτων Εθνών στο Σύνταγμα της Αυστραλίας, προτείνοντας διαρθρωτική μεταρρύθμιση σε τρία μέτωπα. Φωνή, Συνθήκη και Αλήθεια.
Η διενέργεια του τελευταίου δημοψηφίσματος ήταν δέσμευση του Εργατικού Κόμματος που κέρδισε τις εκλογές το 2022 αναγνωρίζοντας, όπως καταγράφει η Δήλωση του Ουλουρού, ότι οι Αβορίγινοι είναι αναλογικά, οι πλέον φυλακισμένοι άνθρωποι στον πλανήτη και ότι σήμερα συνεχίζουν να υπάρχουν διακρίσεις εις βάρος τους. Είναι περιορισμένη η πρόσβαση τους στην υγεία και την εργασία, υπάρχει διαφορά στο προσδόκιμο της ζωής τους και υπάρχει ανάγκη βελτίωσης των συνθηκών υγείας και εκπαίδευσης.
Η Αυστραλία χωρίστηκε στα δυο, οι «ναι» και οι «όχι» [ότι κι αν σας θυμίζει αυτό], και οι αντίπαλοι του «ναι» υιοθέτησαν το σύνθημα «αν δε ξέρεις, ψήφισε όχι». Το σύνθημα δούλεψε, έσπειρε την αμφιβολία, τον φόβο, το άγνωστο και έφερε το αναμενόμενο αποτέλεσμα.
Γιατί τα γράφω όλα αυτά εν μέσω της κολάσεως της Μέσης Ανατολής;
Γιατί μας αφορούν. Τον καθένα από εμάς, αλλά κυρίως την ηγεσία μας. Έστω κι αν η Αυστραλία είναι μακριά, σε ένα άλλο, μακρινό ημισφαίριο, που όμως κάποτε στέγασε και φρόντισε χιλιάδες Κύπριους μετανάστες. Γιατί περάσαμε και εμείς από ένα δημοψήφισμα και είδαμε τα αποτελέσματα ενός παρομοίου συνθήματος, και το δικό μας περιείχε επιπρόσθετα και άμεση προτροπή προς το «όχι».
Το άγνωστο, το διαφορετικό, το ασυνήθιστο, οι ψεύτικες ειδήσεις (fake news) αποτελούν ένα κοκτέιλ βλαβερών ουσιών που έχει τη δυνατότητα να δημιουργήσει συναισθήματα αυτοάμυνας, άρνησης και βέβαια απόρριψης. Ο απληροφόρητος και ανίδεος που ταλανίζεται ανάμεσα στην άγνοια και την ανασφάλεια δεν επιλέγει ούτε το άγνωστο, ούτε το ασαφές. Απορρίπτει και κλείνετε ερμητικά στο καβούκι του, σε έναν κόσμο οικείο, που του προσφέρει, έστω, την στιγμιαία και επιφανειακή ασφάλεια. Είναι γνωστότατη τακτική ανάμεσα στους επαγγελματίες που διαμορφώνουν συνειδήσεις τον 21ο αιώνα.
Αν η κυβέρνηση θέλει ειλικρινά να προχωρήσει στην επίλυση του Κυπριακού [όσο φαντασιακή και απομακρυσμένη φαντάζει σήμερα η φράση αυτή], πρέπει κάποια στιγμή στον αμέσως μέλλοντα χρόνο να αρχίσει να προετοιμάζει τον «αγέρωχο» λαό μας για την αποδοχή της λύσης. Να κάνει πράξη τη θέλησή της η οποία δεν μπορεί ν’ αρκείται στο αγαπημένο και εύκολο επικοινωνιακό και λεκτικό επίπεδο. Πρέπει να υποδείξει στον κόσμο αλήθειες, να εκθέσει την παραπληροφόρηση και το ψέμα, ή την επί σκοπού κατάκρυψη της αλήθειας και να διαχωρίσει τη θέση της από αυτά. Όχι ακαδημαϊκά και δυσνόητα. Να εξηγήσει σε συγκεντρώσεις σε καφενεία και συλλόγους απ’ άκρη σ’ άκρη του νησιού που μας απέμεινε, τι θα επιφέρει η λύση στον κοινωνικό, οικονομικό, εκπαιδευτικό, πολιτισμικό τομέα, αν και πώς θ’ αλλάξει η ζωή του καθενός και γιατί θα είναι προς το συμφέρον του. Να νοματίσει ποιες αλλαγές θα επιφέρει, τι δεν θα αλλάξει, τι θα παραμείνει! Να αναλύσει ποιοι είναι οι φόβοι, από που προέρχονται και γιατί, ποιος επωφελείται από τον φόβο και γιατί. Οφείλει ν’ απαντήσει «ξεκάθαρα», να προετοιμάσει, να διαμορφώσει, για να προφτάσει την αντίδραση αυτού που δεν ξέρει και φοβάται. Είναι ευθύνη που πρέπει να την αναλάβει αν ειλικρινά θέλει επανένωση.
Ο φόβος είναι αντίδραση, το θάρρος είναι απόφαση, είχε πει κάποτε ο Ουίνστον Τσώρτσιλ.