Είχα συναντήσει και πήρα συνέντευξη από τον γιατρό Ζαχαρία Κώστα τον Γενάρη 2009, στο σπίτι του στο Central Finchley, του Δήμου Barnet του Λονδίνου, στο δωμάτιό του το καλυμμένο με χιλιάδες βιβλία. Ήταν τότε 83 χρόνων. Φεύγοντας, είχαμε φωτογραφηθεί στη ξώπορτα του σπιτιού του, ενώ αναχωρούσε για το ιατρείο του, όπου εργαζόταν μαζί με μια από τις δύο κόρες του, ακουμπώντας σε ειδικό υποστήριγμα, μετά από μια εγχείρηση στένωσης σπονδύλου, που είχε κάνει το 2001. Από το χωριό του, την κατεχόμενη σήμερα Κοντέα, όπου είχε γεννηθεί και εργαστεί για κάποια χρόνια (το ιατρείο του ήταν στη γειτονική Λύση), είχε μεταναστεύσει στην Αγγλία πριν δεκαετίες. Και ήταν ο πιο δημοφιλής γιατρός της κυπριακής παροικίας στο βόρειο Λονδίνο, για περίπου μισό αιώνα!
Ήταν γλωσσομαθής ποιητής και θεατρικός συγγραφέας, απόφοιτος έξι πανεπιστημίων και κάτοχος πλειάδας πτυχίων σε ειδικότητες της Ιατρικής και στη Φιλοσοφία. «Η ζωή μου είναι ρυθμισμένη, γιατί ο χρόνος μου είναι πολύ πολύτιμος, πιο πολύτιμος από το χρήμα», μου είχε πει εκείνη την ημέρα και είχε προσθέσει: «Εργάζομαι έξι μέρες τη βδομάδα. Το πρωί είμαι στο σπίτι με το βιβλίο στο χέρι, μελετώ μέχρι τις 2 το απόγευμα. Από τις 3 το απόγευμα μέχρι τις 10 το βράδυ, είμαι στο ιατρείο. Από μικρό παιδί ήθελα να γίνω χρήσιμος και όχι πλούσιος. Οι συνάδελφοι γιατροί στα νοσοκομεία όπου εργάστηκα κατά καιρούς, απορούσαν που δούλευα για peanuts, όπως μου έλεγαν χαρακτηριστικά, γιατί δεν έπαιρνα λεφτά από τους αρρώστους. Τώρα αν μου έλεγες, «Ζαχαρία, σού χαρίζω ολόκληρο τον κόσμο και επιπρόσθετα να γίνεις αθάνατος, αλλά να μην είσαι γιατρός και να μη διαβάζεις βιβλία», θα σου έλεγα ότι δεν δέχομαι, γιατί υποτιμάς την πνευματική μου υπόσταση. Τι τη θέλεις την αθανασία και να είσαι ένας άνθρωπος άκαρπος; Τα τελευταία πέντε χρόνια, έκανα σπουδές στα νομικά. Έκανα κανονικά όλες τις εργασίες μου, αλλά δυστυχώς απέτυχα στα γραπτά, ίσως λόγω της ηλικίας μου και της εγχείρησης στον σπόνδυλο». Μόνο τότε συνειδητοποίησα ότι ο άνθρωπος που μου ανέφερε τις πρόσφατες σπουδές του στα νομικά, ήταν 83 χρόνων! «Ξέρεις -μου είπε – δεν το μετάνιωσα, ούτε ντρέπομαι να πω ότι απέτυχα στα γραπτά. Δεν μελετώ για να διακριθώ. Δεν μελετώ για να επιδειχθώ, αλλά για να φωτιστώ και να φωτίσω. Παίρνεις για να μεταδώσεις, αλλά τι θα μεταδώσεις όταν δεν έχεις τίποτα; Όσο φιλάνθρωπος και να είσαι, δεν μπορείς να προσφέρεις μια λίρα, όταν έχεις μόνο μια πένα. Η προσφορά σου, πρέπει να στηρίζεται όχι μόνο πάνω στις δικές σου φιλοσοφικές ιδέες, αλλά και πάνω στις δικές σου δυνατότητες».
Ο γιατρός πέθανε τον Μάϊο 2020 στα 95 του χρόνια… Μου είχε πει εκείνη τη μακρινή ημέρα, ότι «οι πιο βασικές ημερομηνίες στη ζωή, είναι η γέννηση κι ο θάνατος… κι οι πιο πολλοί, έχουν μεταξύ της γέννησης και του θανάτου τους, ένα τεράστιο κενό…». Είμαι πάντως σίγουρος ότι ο ίδιος, δεν περιλαμβάνεται σ’ αυτούς.
