Την περασμένη Κυριακή έκλεισα το άρθρο μου με τα εξής: «Συνεπώς το πρώτο ζητούμενο, για μένα, στη νέα προσπάθεια η οποία καταβάλλεται για ουσιαστικές συνομιλίες, με στόχο την λύση του κυπριακού εντός παραμέτρων και τη βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ, είναι ο ίδιος οργανισμός και οι εκπρόσωποι του, να σεβαστούν τις αποφάσεις του Οργανισμού τον οποίον εκπροσωπούν».
Ο OHE, στον οποίο ο καθοριστικός ρόλος ανήκει στα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας είναι ο ένας από τους τρείς παράγοντες που συναποτελούν τους τρείς συνομιλητές στην παρούσα φάση του κυπριακού. Του ΟΗΕ όμως η βοήθεια δεν είναι αρκετή. Χρειάζεται και η έμπρακτη συνδρομή και των πέντε μονίμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας ως μελών του σώματος αλλά και ως ξεχωριστών κρατών. Χρειάζεται και ο θετικός ρόλος της Ε.Ε. Χρειάζεται όμως και η καλή διάθεση, η βούληση των άλλων εμπλεκομένων στο κυπριακό. Των τριών εγγυητριών δυνάμεων και φυσικά σαν προσάναμα, ως η σπίθα που θα ανάψει το ενδιαφέρον των υπολοίπων, η θέληση ε/κ και τ/κ για λύση. Στο τελευταίο αυτό σημείο συμφωνούν οι πάντες. Ε/κ και τ/κ, τρείς εγγυήτριες, Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, ο μηχανισμός του ΟΗΕ, η ΕΕ κ.λ.π. Φυσικά και έντονα μάλιστα συμφωνεί και η κ. Ολγκίν. Δυστυχώς όμως για την Κύπρο και τον λαό της, δυστυχώς και για την προσπάθεια η οποία καταβάλλεται, αρκετοί από τους προαναφερθέντες «ξεχνούν» την ουσία. Ότι δηλαδή το κυπριακό (α) θα λυθεί στην βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ, στο πλαίσιο και τις παραμέτρους του διεθνούς οργανισμού και (β) ότι κύριος εμπλεκόμενος στο κυπριακό, είναι η κατοχική δύναμη. Αυτή διενήργησε την εισβολή και συνεχίζει δεκαετίες τώρα την κατοχή, όντας μάλιστα εγγυήτρια της ανεξαρτησίας, κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας και της συνταγματικής τάξης!! Αυτόν τον κορυφαίο παράγοντα τον ξεχνούν διάφοροι. Μεταξύ αυτών και οι εκπρόσωποι του Ο.Η.Ε. Τον «ξεχνά» όμως και ο Έρχιουρμαν. Και γιατί να μην τον ξεχνά, αφού όποτε θα έχει συνάντηση με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας και ηγέτη της ε/κ κοινότητας, κατέρχεται στην Κύπρο, την προηγούμενη τούρκος Πρέσβης, για έναν καφέ και μια ….φιλική κουβέντα. Το μέγιστο πρόβλημα λοιπόν είναι η Τουρκία και το γνωρίζουν όλοι.
Εκβιάζειτουςπάντες
Αυτό που ξενίζει όμως είναι ότι …ξεχνά ο κ. Έρχιουρμαν. Μάλιστα το ξεχνά αυτή τη στιγμή που επίμονα καταβάλλεται μια νέα προσπάθεια επανέναρξης ουσιαστικών συνομιλιών. Τι εννοώ «ξεχνά»; Εννοώ ότι αναφέρεται μονίμως και αποκλειστικά, στη μία και μόνη πτυχή του κυπριακού, την εσωτερική πτυχή. «Ξεχνά» την ασφάλεια, τις εγγυήσεις, τα στρατεύματα κλπ. Μα η προετοιμασία δεν γίνεται μόνο για τη μία πτυχή του κυπριακού. Γίνεται για το κυπριακό στο σύνολο του. Εξ’ ου και στοχεύεται η σύγκλιση Πενταμερούς συν ένας. Για να συζητηθεί και η διεθνής πτυχή στην παρουσία εκείνων που τους αφορά. ΟΗΕ, τρεις Εγγυήτριες δυνάμεις, Κυπριακή Δημοκρατία, ε/κ και τ/κ κοινότητα και Ε.Ε. Όταν λοιπόν ο κ. Έρχιουρμαν «ξεχνά» την Τουρκία σημαίνει ότι η ώρα της αλήθειας, η οποία όπως λέω εδώ και μήνες είναι τώρα, δεν έφτασε. Γιατί δεν είναι δυνατόν να λες ότι θέλεις λύση και να μιλάς μόνο για την εσωτερική πτυχή του προβλήματος Και μάλιστα να στοχεύεις να «λύσεις» την εσωτερική πτυχή, πριν καν αρχίσουν οι ουσιαστικές συνομιλίες, εκβιάζοντας τους πάντες, ότι αν δεν γίνουν εκ των προτέρων αποδεκτοί οι όροι σου, δεν προσέρχεται σε πενταμερή!! Αυτό είναι καλή διάθεση και πρόθεση; Αυτό συνιστά βούληση για λύση; Αλλά δεν είναι μόνο στο ζήτημα της διεθνούς πτυχής του προβλήματος που εγείρονται σοβαρά ερωτηματικά για τη στάση του κ. Έρχιουρμαν. Ερωτηματικά εγείρονται και για την εσωτερική πτυχή του κυπριακού. Εδώ «ξεχνά» να αναφερθεί τόσον στην διζωνική-δικοινοτική ομοσπονδία όσον και στις αποφάσεις του ΟΗΕ. Γιατί; Ποιος από την ομάδα των προθύμων, που ανάλαβαν εργολαβικά την αγιοποίηση του, θα απαντήσει; Τι είδους λύση επιθυμεί τελικά; Γιατί βέβαια δεν επιθυμεί Ενιαίο Κράτος. Αφού δεν επιθυμεί Ενιαίο κράτος, και δεν μπορεί να αρθρώσει τη λέξη ομοσπονδία και ειδικά τον όρο ΔΔΟ, τότε τι να υποθέσουμε ότι επιθυμεί; Το ερώτημα μένει προς απάντηση. Όχι φυσικά στα λόγια, αλλά στην πράξη, στο τραπέζι των συνομιλιών.
Δεν θα φτάσουμε σε λύση αν η λογική του είναι μόνο να αναγνωριστούν οι πραγματικότητες στο νησί. Ούτε η επιμονή για την κυριαρχία του τ/κ λαού. Ούτε η εμμονή για να έχει λόγο και ρόλο στα ουσιώδη θέματα και αποφάσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας (!), ακόμα και τώρα, ακόμα και πριν από την λύση.
Η απόφαση για επανέναρξη της νέας προσπάθειας στο κυπριακό δημιούργησε νέες ελπίδες. Η νίκη Ερχιουρμαν σε βάρος του διχοτομηστή Τατάρ, τις φούντωσε. Η πράξη όμως δεν δικαιολογεί αυτό το αίσθημα. Γιατί; Διότι ο κ. ΄Ερχιουρμαν επιμένει σε όρους και προϋποθέσεις, που δεν αντέχουν στη βάσανο της λογικής. Επιμένει π.χ. ότι αν δεν έχει ευτυχή κατάληξη η νέα πρωτοβουλία στο κυπριακό, τότε να αναβαθμιστεί το παράνομο μόρφωμα των κατεχομένων. Τι σημαίνει αυτό; Να αναγνωριστεί ως Κράτος!! Αν όμως το απευκταίο ναυάγιο, προκληθεί από την Τουρκία, τότε το αποτέλεσμα θα πρέπει να δικαιώσει τον φταίχτη; Ωραία και μοναδική λογική!! Συνεπώς τι προτείνει; ΄Η δεχτείτε όλες τις προαπαιτήσεις μου, αλλιώς θα υπάρξει ναυάγιο και τότε θα αναβαθμιστεί το παράνομο μόρφωμα το οποίο, τώρα δεν αναγνωρίζεται από κανένα! Δηλαδή ότι και να γίνει η Κύπρος, όχι η ε/κ πλευρά, είναι χαμένη.
ΟιόροιΈρχιουρμαν
Ζητά ακόμα ο τ/κ ηγέτης για να προσέλθει σε πλήρους συμμετοχής και θεματολογίας, ουσιαστικές συνομιλίες, δηλαδή πενταμερή συν η ΕΕ, να δεχτεί η ε/κ πλευρά τις απαιτήσεις του σε σειρά θέματα. Θέματα τα οποία όλα αφορούν την εσωτερική πτυχή του κυπριακού. Ας υποθέσουμε ότι γίνονται αποδεχτές οι απαιτήσεις του και συμφωνούμε. Συγκαλείται η πενταμερής συν ένας και εκεί η Τουρκία είναι ανένδοτη στα θέματα εγγυήσεις, στρατεύματα, ασφάλεια κ.ο.κ. Τότε τι θα συμβεί; Λύση δεν θα έχουμε, αλλά θα παραμένουν πλέον ως κεκτημένο των συνομιλιών οι συμφωνίες πάνω στα ζητήματα της εσωτερικής πτυχής του κυπριακού. Αυτό πάει να πει win – win κατάσταση. Κερδίζουν και οι δύο. Και η τ/κ ηγεσία και η Τουρκία.
Δυστυχώς και όσες δηλώσεις του κ. Έρχιουρμαν ακολούθησαν, μετά τη τριμερή συνάντηση με την κ. Ολγκίν και τον Νίκο Χριστοδουλίδη, βρίσκονται σε αρμονία με αυτήν την παράδοξη ας την ονομάσω, προσέγγιση. Μια προσέγγιση που φωνακτά ζητεί λύση, αλλά στην πράξη προωθείται μια ρύθμιση εκτός παραμέτρων ΟΗΕ. Μια ρύθμιση που δεν εξυπηρετεί καμία από τις δύο Κοινότητες της Κύπρου, ούτε τον κυπριακό λαό συνολικά. Αλλά ούτε και το συμφέρον της διεθνούς κοινότητας. Γιατί μόνο μια λειτουργική και βιώσιμη λύση του κυπριακού, στα γνωστά πλαίσια, θα καταστήσει την Κύπρο, παράγοντα ασφάλειας, ειρήνης και συνεργασίας. Αντίθετα όμως προς αυτόν τον στόχο ακούσαμε στις δηλώσεις του κ. Έρχιουρμαν ορισμένες τοποθετήσεις που οδηγούν αλλού. Είναι αρκετές οι οποίες αξίζουν σχολιασμού, αλλά θα σταθώ μόνο σε μία, που θεωρώ ότι εμπερικλείει τα πάντα.
ΟόροςγιατηνΤουρκία
Δήλωσε λοιπόν, μετά τη τριμερή, ο κ. Έρχιουρμαν ότι για να υπάρξει λύση πρέπει να τη δεχτεί η Τουρκία! Ειλικρινής παραδοχή ποιος κάνει κουμάντο στην άλλη πλευρά στο κυπριακό. Και αφού η Τουρκία την μόνη λύση που αποδέχεται είναι τα δύο Κράτη τι να υποθέσουμε; Τι μας ζητά να αντιληφθούμε; Μας ζητά να το αποδεχτούμε; Φαντάζομαι όχι, διότι προς τι οι συνομιλίες στο πλαίσιο του ΟΗΕ. Μας ζητά να διαπραγματευτούμε με την Τουρκία απ΄ ευθείας; Και πάλιν δεν νομίζω, νοουμένου ότι παρουσιάζει την τ/κ πλευρά ως «ισότιμο συνομιλητή, συνιδρυτή, συνδιαχειριστή ακόμα της Κυπριακής Δημοκρατίας κ.ο.κ». Αρα τι ζητά παραδεχόμενος την γνωστή σε όλους αλήθεια ότι κουμάντο κάνει η Τουρκία; Πολύ φοβάμαι ότι αυτό που λογικά απομένει για να σκεφτεί κάποιος είναι το εξής: Αφού η Τουρκία θέλει λύση δύο κρατών, αφού ο ίδιος αποφεύγει την αναφορά στις αποφάσεις του ΟΗΕ και τη ΔΔΟ, και αφού η ε/κ πλευρά δεν αποδέχεται τα δύο κράτη, που ούτε η διεθνής κοινότητα τα αποδέχεται, ας συμβιβαστούμε κάπου στο μέσο! Στη συνομοσπονδία που θα βαφτιστεί νέου τύπου ομοσπονδία, για να μην ενοχληθεί κανείς; Αλλά συνομοσπονδία και ένα Κράτος είναι έννοιες αντίθετες. Άρα και πάλιν καταλήγουμε σε δύο χωριστές οντότητες, την μία εκ των οποίων θα ελέγχει πλήρως η Τουρκία. Όλα τα άλλα τα οποία θέτει ως όρους και ως προϋποθέσεις, στοχεύουν δύο πράγματα. Το ένα να προλειάνουν το έδαφος για τον τελικό στόχο και να τον καταστήσουν αναπόφευκτο. Το άλλο σκοπεί στο να απαλλαγεί η Τουρκία από κάθε ευθύνη. Να παρουσιαστεί δηλαδή προς τα έσω και προς τα έξω ότι η προτεινόμενη «λύση» είναι προϊόν της «ελεύθερης» βούλησης ε/κ και τ/κ και η Τουρκία ως καλής προαίρεσης Κράτος, θα …. αναγκαστεί να σεβαστεί και άρα αποδεκτεί την «λύση» αυτή.
Σε ένα τέτοιο σενάριο όμως υπάρχουν ορισμένα σοβαρά ερωτηματικά: α) Ο ΟΗΕ μπορεί να συμπράξει σε κάτι τέτοιο, β) Η Ε.Ε. θα αφήσει να προχωρήσει μια τέτοια μεθόδευση που αφορά ένα Κράτος μέλος της, γ) Η Ελλάδα θα μείνει αμέτοχη στον κατ΄ ουσίαν διαμελισμό της Κύπρου. Πέραν από αυτά είναι και η καθαρή πλέον διαφορά μεταξύ των θέσεων Έρχιουρμαν και του Κόμματος στο οποίο ανήκει και το οποίο συνεχίζει να στηρίζει λύση Δ.Δ.Ο.
Βέβαια αν ο κ. Έρχιουρμαν, πραγματικά επιθυμεί λύση η οποία θα τερματίζει τη de facto διχοτόμηση, θα επανενώνει τον τόπο και τον λαό και θα καταστήσει την Κύπρο ένα κράτος ανεξάρτητο, κυρίαρχο και εδαφικά ακέραιο, απλώς είναι υποχρεωμένος να ελίσσεται, τότε θα πρέπει να βρει εκείνους τους χειρισμούς οι οποίοι θα πείθουν για τις προθέσεις του. Αυτό θα γίνει υιοθετώντας την ουσία των αποφάσεων του ΟΗΕ και της Ε.Ε., τις αρχές της Ε.Ε. και το κεκτημένο της. Τα υπόλοιπα μπορούμε και πρέπει να τα βρούμε.