Στη θάλασσα της Λεμεσού βουλιάζει όλο το κράτος – 12 χρόνια ρύπανση και ακόμη ψάχνουν την αιτία

Υπάρχουν στιγμές που η ανικανότητα ενός κράτους μετατρέπεται σε κορυφαία πρόκληση. Κάθε επόμενη περίπτωση που βλέπει το φως της δημοσιότητας εξελίσσεται σε γάγγραινα. Η υπόθεση της ρύπανσης στη θαλάσσια περιοχή της Λεμεσού είναι μια τέτοια τρανταχτή περίπτωση. Δώδεκα και πλέον χρόνια συζητούν το πρόβλημα. Και ακόμη ψάχνουν τις αιτίες!

Περιστατικά ρύπανσης επαναλαμβάνονται. Πολίτες καταγγέλλουν. Εικόνες από τις παραλίες προκαλούν αντιδράσεις. Η κρατική μηχανή, όμως, αντί να έχει εδώ και χρόνια εντοπίσει τις πηγές και να έχει λάβει αποτελεσματικά μέτρα, συγκαλεί ακόμη συσκέψεις για να καταγράψει τις πιθανές αιτίες.

Προχθές στη Λεμεσό, ακούσαμε ξανά για αγωγούς αποστράγγισης, για εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων, για πλοία και σκάφη αναψυχής, για αγκυροβόλια, για ιχθυοκαλλιέργειες και για όμβρια ύδατα. Όλα αυτά ήταν άγνωστα μέχρι σήμερα; Δώδεκα χρόνια δεν ήταν αρκετά για να ελεγχθούν; Η υπόθεση παύει να είναι απλώς περιβαλλοντική. Γίνεται υπόθεση πολιτικής ευθύνης!

Το στοιχείο το οποίο εκτοξεύει το αίμα στο κεφάλι, όμως, είναι αυτό που ανέφερε ο δήμαρχος Αμαθούντας, Κυριάκος Ξυδιάς. Στην υπόθεση εμπλέκονται 17-18 κρατικές υπηρεσίες. Ναι, καλά διαβάζετε. Και όλος αυτός ο στρατός, ακόμη χρειάζεται να κάνει «απόλυτη καταγραφή» για να ξεκαθαρίσει ποιος ελέγχει τι.

Αυτό είναι το πρόβλημα του κυπριακού Δημοσίου στην πιο χαρακτηριστική του μορφή. Όλοι είναι αρμόδιοι αλλά τελικά, κανένας δεν αισθάνεται πραγματικά υπεύθυνος ώστε να αναλάβει το βάρος της ευθύνης για να δώσει λύση στο πρόβλημα.

Η θάλασσα, όμως, δεν γνωρίζει από διοικητικά όρια και κρατικές αρμοδιότητες. Η περίπτωση του αγωγού στην Ακτή Ολυμπίων είναι χαρακτηριστική. Το Υφυπουργείο Ναυτιλίας αναφέρει ότι πρόκειται για αδειοδοτημένη απόρριψη. Ποιος ελέγχει, όμως, αν τηρούνται οι όροι της άδειας;

Πόσοι παρόμοιοι αγωγοί υπάρχουν; Τι απορρίπτουν; Σε ποιες ποσότητες; Πόσο συχνά ελέγχονται; Ποιος διασφαλίζει ότι η απόρριψη δεν προκαλεί πρόβλημα στην ποιότητα του νερού; Το «είναι αδειοδοτημένο» δεν είναι αρκετό. Η ουσία βρίσκεται στο ποιος ελέγχει το αδειοδοτημένο.

Ο τέως βουλευτής και πρώην Επίτροπος Περιβάλλοντος, Χαράλαμπος Θεοπέμπτου, έθεσε τον δάκτυλον επί τον τύπον των ήλων. Επισήμανε ότι εδώ και 12 χρόνια καταγράφονται παρόμοια περιστατικά. Όχι 12 εβδομάδες, ούτε 12 μήνες. 12 χρόνια!

Υπέδειξε ότι έχουν δαπανηθεί σημαντικά ποσά για καθαρισμούς αλλά δεν δόθηκε έμφαση στον εντοπισμό της αιτίας. Με απλά λόγια, καθαρίζουμε το αποτέλεσμα και αφήνουμε την αιτία να συνεχίζει να προκαλεί το πρόβλημα. Πρόκειται για κορυφαία ανοησία και μέγιστη ανευθυνότητα.

Πού είναι η πολιτική ευθύνη; Αυτό είναι το κεφαλαιώδες ερώτημα. Οι δημόσιοι λειτουργοί έχουν αρμοδιότητες. Πάνω από αυτούς, όμως, υπάρχουν πολιτικοί προϊστάμενοι. Υπάρχουν υπουργοί και υφυπουργοί, που οφείλουν να απαιτούν αποτελέσματα από τον κρατικό μηχανισμό.

Οι περίφημοι «άριστοι των αρίστων» δεν διορίζονται για να διαπιστώνουν ότι η γραφειοκρατία δυσκολεύεται να συντονιστεί. Διορίζονται για να λύνουν προβλήματα. Όταν ένα πρόβλημα παραμένει άλυτο για περισσότερο από μία δεκαετία, η πολιτική ηγεσία δεν μπορεί να παριστάνει το θεατή.

Δεν είναι μόνο η Λεμεσός. Είναι η Κύπρος. Η υπόθεση δεν αφορά μόνο το περιβάλλον. Αφορά τον τουρισμό, την οικονομία, την εικόνα της Κύπρου και την ποιότητα ζωής των πολιτών. Δεν γίνεται να διαφημίζουμε τις παραλίες και τη θάλασσά μας ως ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του τόπου και την ίδια ώρα να αφήνουμε ένα πρόβλημα ρύπανσης να επανέρχεται κάθε τρεις και λίγο επί 12 χρόνια. Αυτό είναι εγκληματικό!

Φτάνει πια με τις συσκέψεις. Η Κύπρος δεν χρειάζεται άλλο γενικόλογο οδικό χάρτη. Χρειάζεται συγκεκριμένους ελέγχους. Συγκεκριμένες ημερομηνίες. Συγκεκριμένους υπεύθυνους. Συγκεκριμένα αποτελέσματα.

Να ελεγχθούν οι αγωγοί, οι εγκαταστάσεις, τα πλοία, τα σκάφη, τα αγκυροβόλια και οι ιχθυοκαλλιέργειες πάραυτα. Να αξιοποιηθεί η τεχνολογία άμεσα. Να γίνουν ανεξάρτητες αναλύσεις τάχιστα. Να δημοσιοποιηθούν τα αποτελέσματα. Όπου εντοπίζονται παραβάσεις, να επιβάλλονται αμέσως οι προβλεπόμενες κυρώσεις.

Η χρόνια αδράνεια απέναντι σε ένα πρόβλημα που επαναλαμβάνεται δεν είναι απλώς διοικητική αδυναμία. Είναι πολιτική αποτυχία. Μετά από 12 χρόνια, δεν υπάρχει πλέον καμία δικαιολογία. Πρέπει να ξέρουμε ποιος ρυπαίνει. Πώς ρυπαίνει. Ποιος έχει ευθύνη να τον σταματήσει. Τέρμα η ανοχή. Τέρμα η αδράνεια. Τέρμα το «θα εξετάσουμε».

Η όλη υπόθεση είναι βαθιά εξοργιστική. Στη θάλασσα της Λεμεσού, αυτό που βουλιάζει δεν είναι μόνο η περιβαλλοντική προστασία. Βουλιάζει και η αξιοπιστία του κράτους.