Η απόδοση της Ανάστασης σαν Λαμπρής, χρονικής περιόδου είναι απόηχος μεγαλοψυχίας του λαού μας. Γιατί την κλίμακα της ερμηνείας των αναστάσιμων ύμνων, θεμελιώνουν συγκλονιστικοί θρήνοι για τον τραγικό κυκεώνα των ασταμάτητων νεκρικών απωλειών και των γενοκτονιών τετρακόσιων χρόνων. Υπό το αδυσώπητο κράτος της τουρκικής βαρβαρότητας, ο αιμοσταγής κατακτητής ατίμαζε, κατακρεουργούσε, αφάνιζε ένα έθνος επί τέσσερις αιώνες κι άπλωνε την κατάρα της επέλασής του στην ιστορία που δεν μπορούσε να αντιληφθεί. Ιστορία χιλιετιών σκέψης, δημιουργίας και πολιτισμού. Και η υπαρξιακή του επιβολή δεν διακόπτεται στον χρόνο. Προεκτείνεται μέχρι το 1922 και το 1974 και συνεχίζεται 48 χρόνια. Η Ανάσταση του Κυρίου είναι η διάρκεια του σταυρικού μας μαρτυρίου που συνιστά όμως ανελέητο δράμα προσδοκίας και εκφράζεται σαν ελπίδα. Στην ιστορία του πολιτισμού δεν συνηθίζεται να γεννιέται από την τραγωδία πίστη στην εξέλιξη της ζωής και της προοπτικής ενός Λαού όπως στην περίπτωση του Κυπριακού Ελληνισμού και του έθνους μας ευρύτερα.
Ευχόμαστε καλή Ανάσταση μέσα από το ηφαίστειο του εξελισσόμενου πένθους. Καλή λευτεριά μέσα από την κάμινο της δυστυχίας. Και την απελευθέρωση μέσα από το πάθος της ξένης κατοχής. Ζούμε τον πόνο ελπίζοντας και πιστεύουμε στη λύτρωση αγγίζοντας τα τραύματά μας. Εδώ έγκειται όμως και η διάρκειά μας στον ιστορικό χρόνο. Υπάρχουμε αγωνιζόμενοι. Ο αγώνας υπέρτατη αλήθεια μας. Αλλά και υπαρξιακό μας χρέος. Αυτή είναι η ουσία της ελληνικής μας παρουσίας στην πανδαμάτορα πραγματικότητα. Και σ’ αυτήν θα οφείλουμε την υπόστασή μας.
Λαμπρή του 2022. Ας συνεχίσουμε να θεμελιώνουμε την προώθησή μας στον πολιτισμό, στον αγώνα που ξεκινά από το απολυτρωτικό πάθος και αναπτύσσεται στην αξιοπρέπεια. Γιατί χωρίς αγώνα δεν ανατέλλει ελευθερία. Και χωρίς ελευθερία δεν υπάρχει αξιοπρέπεια που γιγαντώνει την ύπαρξη του ανθρώπου.
Αυτή τη Λαμπρή ας εδραιώσουμε τον προαιώνιο θρύλο της ύπαρξής μας, έχοντας πάντα κατά νουν αξέχαστο το συλλογικό πάθος που άνδρωσε τις ψυχικές δυνάμεις των πατέρων μας και τους οδήγησε από τις τρικυμίες των δραμάτων στις εκάστοτε λεωφόρους των νικητήριων προελάσεων και στην ελευθερία. Εξολόθρευαν οι εχθροί το Γένος σε κάθε αφορμή απολυτρωτικής εξέγερσης. Ο Κιουταχής έπνιγε στο αίμα τους τις διεκδικήσεις των Πελοποννησίων κατά την Επανάσταση του ’21. Αλλά δεν έσβηνε τον πόθο που ξανάνθιζε στην Τριπολιτσά, στην Καλαμάτα, στην Ακροναυπλία, στην Πάτρα, στα Δερβενάκια. Έκαιγε τη Στερεά από τους Διάκους της σωτηρίας της. Αλλά υψώνονταν νέα κεφάλια στα καμένα κορμιά κι απλώνονταν νέα σπαθοφόρα μπράτσα στους αποκεφαλισμένους ήρωες.
Ο Εμπού Λουμπούτ κατάσφαζε την Χαλκιδική και πυρπολούσε τη Μακεδονία αλλά από τα ριζοβούνια της Ηπείρου ξεπετάγονταν νέοι επαναστάτες. Έπνιγε ο Τούρκος τα Ψαρά στα ματωμένα κύματά τους, την Κω, την Κρήτη στις σφαγές, αλλά από τα Λευκά Όρη αναδύονταν νέα παλληκάρια που χόρευαν τη λευτεριά στα αλώνια των θανάτων. Λαιμόπνιγε την Κύπρο στις κρεμάλες, τις αρπαγές των γυναικών και των παιδιών της, τον θανατικό Ιούλιο του 1821, αλλά τα κυκλάμινα της ελευθερίας ξαναφύτρωναν στον Πενταδάκτυλο, ποτισμένα από το αίμα της ΕΟΚΑ. Ξερίζωνε τις συκαμιές του Σαραγιού, αλλά οι αγχόνες ξαναφύτρωναν στις Κεντρικές Φυλακές της Λευκωσίας. Και τα πεδία του πόνου απλώνονταν ξανά στα Κρατητήρια της Κοκκινοτριμιθιάς, της Πύλας, του Πολεμιού κι η κραυγή του λυτρωμού συγκλόνιζε τον κόσμο από τις παρελάσεις της φλογισμένης νιότης στη Λευκωσία, την Αμμόχωστο, τη Λεμεσό, την Πάφο, τη Σκάλα, την Κερύνεια. Απαγόρευαν οι τρισάθλιες σκοπιμότητες τους θρήνους των διωγμένων από τις εστίες τους, αλλά τα δάκρυα της προδομένης Καρπασίας ξέπλεναν τον άδικο συμβιβασμό κι αναζωογονούσαν τη διεκδίκηση. Η πολιτική παραπλανούσε ανοίγοντας δρόμους στους διαδηλωτές προς τα τροοδίτικα βουνά, αλλά οι καταδιωγμένοι πόθοι ξανάστηναν τις σημαίες των απαιτήσεων στην Αμμόχωστο, αναπετώντας το χρέος για τους εγκλωβισμένους Βαρωσιώτες έναντι της πόλης που εμφανιζόταν αλλόκοσμο φάντασμα, δείχνοντας πως η λύτρωση των σκλάβων είναι η συνέπεια των ελεύθερων προς την επιταγή του αγώνα της τιμής και της ανθρωπιάς.
Και υπενθυμίζοντας πως το 1571 οι πατέρες έστησαν αντίσταση 11 μηνών στα φουσάτα του Λαλλά Μουσταφά. Κι έμειναν ιερές Συγκλιτικές μνήμες στην ιστορία της πόλης των λεμονανθών, Λαμπρή του 2022. Η ιστορία δοκιμάζει τον εγκέφαλο, την ψυχή, τη συνείδηση. Θυμίζει τους αιώνες, τα ιδεώδη, τις υποχρεώσεις και προβάλλει ενώπιον της παρασυρμένης σε ύπνωση υπόστασης του ανθρώπου, την αξίωση της απελευθερωτικής πάλης. Το ξανάνιωμα της τόλμης του ’21, του ’40, του ΄55. Ταρακουνάει το φιλότιμο και δείχνει τον δρόμο του αγώνα όπου καρτερούν ο Αυξεντίου στα καταράχια του Μαχαιρά, ο Μάτσης στις υπώρειες του Δικώμου, ο Παλληκαρίδης στην Κρεμάλα, βλέπουν με μάτια ξηρά από την αναμονή τα πλήθη που συντηρούν την κατοχή και φωνάζουν την αφύπνιση που θα σώσει τη μνήμη των 48 τουρκοκρατούμενων χρόνων, υπαγορεύοντας πως χωρίς ελευθερία η ευημερία δεν διαρκεί, πως χωρίς την αξιοπρέπεια του ελεύθερου ανθρώπου η ζωή είναι καταδίκη αφανισμού. Καλή Ανάσταση, καλή Λευτεριά.
*Πρόεδρος των Συνδέσμων Αγωνιστών της ΕΟΚΑ.
