«Vivi Mortui» τιτλοφορείται η πρώτη ποιητική συλλογή του Θεόδωρου Μακρή

 

«Vivi Mortui» (ζωντανοί νεκροί) με αυτό τον λατινικό τίτλο κυκλοφόρησε η πρώτη ποιητική συλλογή του Ελλαδίτη Θεόδωρου Μακρή, με υπότιτλο και πάλι στη λατινική γλώσσα «carpe librum» (άδραξε το βιβλίο). Και βέβαια από την πρώτη ματιά αυτό έκανα. Άδραξα το βιβλίο αυτό.

Πρώτη εντύπωση, η εξωτερική του εμφάνιση. Το μαύρο εξώφυλλο το οποίο προϊδεάζει, μαζί με τον τίτλο του, για την υπαρξιακή ανησυχία του ποιητή. Με φιλοσοφική διάθεση, θα έλεγα, καταγράφει ο ποιητής, τους προβληματισμούς του γύρω από αυτό το διαχρονικά μέγα θέμα του θανάτου. Αλλά, ταυτόχρονα, το βλέμμα του στρέφεται στην προσμονή «μιας ανθισμένης αμυγδαλιάς». Προβάλλουν νοσταλγικά οι παιδικές του μνήμες. Σηματοδοτούν την ποιητική του διαδρομή.

Η αίσθηση του χρόνου είναι ένα άλλο στοιχείο που αναδεικνύει η ποίησή του. Κάπου συνειδητοποιεί ο ποιητής τη ματαιότητα στο πέρασμα του χρόνου, αλλά στο τέλος δεν αφήνει και την ελπίδα να χαθεί. Αναβλύζει μέσα από την πεσιμιστική του διάθεση, υποβόσκει και στην κατάλληλη στιγμή ξεπροβάλλει σαν φως λυτρωτικό.

 

 

 

Δε λείπει βέβαια και ο λυρισμός στην όλη πλοκή του λόγου του. Ο στίχος του γλαφυρός, λιτός και εύληπτος, ενίοτε ρομαντικός.

Χαρακτηριστικό είναι το ποίημα του «Φεγγάρι δακρυσμένο» από το οποίο παραθέτω απόσπασμα, ως ένα χαρακτηριστικό δείγμα της γραφής του.

«Κλαις απόψε

άμοιρο φεγγάρι μου,

συνήθισες να σε καληνυχτώ γλυκά

μ’ ένα βιβλίο και μια αγκαλιά.

Κλαις απόψε

άμοιρο φεγγάρι μου,

γιατί άλλοι αποφάσισαν για σένα

τον κόσμο όλο να σού πάρουνε

μέσα από τα χέρια. 

Κλαίς απόψε

ομορφιά μου, έτσι ολοστρόγγυλο και φωτεινό

ολόγιομο αυγουστιάτικο φεγγάρι 

κι ας είναι απόψε η βραδιά σου.»

Έντονη και εμφανής είναι στην ποίησή του η ευαισθησία του για τη μοναξιά. Ενδεικτικός είναι ο στίχος του: «Είπε πως ο κόσμος μας τρελάθηκε/απόκτησε παραισθήσεις/και από τον εαυτό του για να προστατευτεί/ κάλυψε τις αισθήσεις./ Είπε πως η μοναξιά τον σκότωσε/ μαζί με την μητέρα φύση…».

Ο ποιητής με τη διακριτική ευαισθησία του, υπερβάλλει εαυτόν. Κάνει την υπέρβασή του, κάνει την ενδοσκόπησή του. Εκδηλώνει αυθορμήτως την αγωνία του.

Στο ποίημά του «Ζωή και συνήθεια» γράφει: «Αποφεύγω πλέον να κοιτάξω/ μέσα μου/ από φόβο μήπως ανακαλύψω/ ότι πλέον εκεί/ δεν κατοικεί κανείς».

Τον απασχολεί η εποχή μας, οι συνήθειες και ο τρόπος ζωής και τα προβλήματα του σύγχρονου ανθρώπου. 

Υπαρξιακή ανησυχία, όπως προανέφερα, διαρρέει την ποίηση του Θεόδωρου Μακρή. Χαρακτηριστικοί είναι οι στίχοι του στο ποίημα «Σκόρπιες σκέψεις»: «Λησμόνησα μες στα πολλά/ και τον σκοπό/ της γέννησής μου/ αλλά και το πιο σημαντικό/ το αποτύπωμα της ύπαρξής μου».

Και βέβαια το πεπρωμένο δε θα μπορούσε να απουσιάζει από τη σκέψη του ποιητή. Τείνει να συμφιλιώσει αυτό το χάος με το αδιανόητο. Αντιλαμβάνεται το μέλλον μέσα από τη φθορά και πιστεύει ότι κινούμαστε «προς μια αέναη επίτευξη με οδηγό την πίστη, πως υπήρξαμε πριν την ακινησία μας.».

 

Σκληρή η διαπίστωσή του, έκδηλη η απογοήτευσή του. Υπερβατικός ο λόγος του. Στο ποίημά του «Memento homo» (θυμίσου άνθρωπε) προβάλλει τις αντιθέσεις «νίκη – ήττα», «ζωή – θάνατος» και μάς καλεί να μην τις ξεχνάμε γιατί μέσα από αυτές τις αντιθέσεις , γινόμαστε άνθρωποι. Και στο ποίημά του «Αλήθεια» μάς καλεί να θυμηθούμε το λάθος. (memento erratum). Δηλαδή από την άρνηση να αντικρύσουμε και να αποδεχτούμε μια έστω αλήθεια. Και είναι αλήθεια πως η ποίηση είναι ένα ξεχωριστό κομμάτι της λογοτεχνίας. 

Ο T.S. Eliot, αυτός ο μεγάλος Βρετανός ποιητής, λέει χαρακτηριστικά πως «Η Ποίηση δεν είναι η απελευθέρωση των αισθημάτων, αλλά η δραπέτευση από τα αισθήματα. Δεν είναι η έκφραση της προσωπικότητας αλλά η δραπέτευση από την προσωπικότητα. Αλλά θα πρέπει κανείς να έχει αισθήματα και προσωπικότητα για να θέλει να δραπετεύσει από αυτά». Και μού φαίνεται πως ο Θεόδωρος Μακρής δραπετεύει από τα αισθήματά του, δραπετεύει από την προσωπικότητά του και έχει αισθήματα και προσωπικότητα γράφοντας ποίηση. 

Η ποιητική συλλογή του καταλήγει με το ομότιτλο ποίημα «Vivi mortui» (Ζωντανοί νεκροί). Ο ποιητής επισημαίνει το νομοτελειακό τέλος της ζωής, τον θάνατο. 

Καταλήγοντας, επισημαίνω πως είναι παρήγορο το γεγονός ότι σήμερα όλο και περισσότεροι νέοι άνθρωποι καταφεύγουν στην ποίηση, ως ένα λυτρωτικό καταφύγιο, για να εκφράσουν ό,τι ευγενέστερο ενοικεί στις ψυχές τους. Και ο Θεόδωρος Μακρής, είναι ένας από αυτούς, που υπηρετεί με αφοσίωση την ποίηση.

* Λογοτέχνης – Ποιητής