Η πανδημία του κορωνοïού εκτός από το υγειονομικό και οικονομικό πρόβλημα που έχει δημιουργήσει στην κοινωνία, έχει επηρεάσει και σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο σκέψης των Κυπρίων για τις επιλογές σπουδών των μελλοντικών φοιτητών.
Η μείωση
Τον Σεπτέμβριο του 2020 είχαν μειωθεί οι φοιτητές που επέλεξαν το Ηνωμένο Βασίλειο ως προορισμό φοίτησης και αυτό για κυρίως 2 λόγους.
Πρώτο, λόγω του Brexit και την αβεβαιότητα αναφορικά με το ύψος το διδάκτρων καθώς και η πρόσβαση στα φοιτητικά δάνεια για όλη την διάρκεια φοίτησης.
Αν και αυτό ήταν δεδομένο και δεν θα υπήρχε πρόβλημα, ένα σημαντικό κομμάτι των υποψηφίων έδειξε απροθυμία να το πιστέψει.
Ο δεύτερος λόγος είχε να κάνει με τον φόβο που επικρατούσε και επικρατεί στο να ταξιδέψουν εκεί. Ο χειρισμός της πανδημίας από την Βρετανική κυβέρνηση προφανώς δεν ενέπνεε την απαραίτητη εμπιστοσύνη για την ασφάλεια των φοιτητών γεγονός που αποτέλεσε ανασταλτικό παράγοντα.
Με τα πιο πάνω δεδομένα, ήταν φυσιολογικό το ενδιαφέρον για σπουδές στο Ηνωμένο Βασίλειο να μειωθεί.
Οι προτεραιότητες
Ο κύπριος φοιτητής πλέον θέτει ως προτεραιότητα την ασφάλεια του και μετά το οικονομικό. Οποιοιδήποτε άλλοι λόγοι δεν είναι πλέον προτεραιότητα. Στο παρόν στάδιο αυτό σημαίνει σπουδές στην Κύπρο και αν είναι εφικτό σε κρατικό πανεπιστήμιο με μηδέν δίδακτρα.
Όμως ο ανταγωνισμός για μια θέση σε ένα από τα κρατικά πανεπιστήμια έχει αυξηθεί και προβλέπεται ακόμη πιο σκληρός την ερχόμενη χρόνια λόγω του αυξημένου ενδιαφέροντος. Οι 9,500 περίπου τελειόφοιτοι (συμπεριλαμβανομένου των ιδιωτικών σχολείων) είναι οι ίδιοι όπως και οι θέσεις στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και ΤΕΠΑΚ που δεν ξεπερνούν συνολικά τις 2,600 περίπου, ακόμη και με τα ειδικά κριτήρια πρόσβασης που υπάρχουν για συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού.
Με αυτά τα δεδομένα, είναι φυσικό οι υποψήφιοι να συνεχίσουν να ψάχνουν εναλλακτικές επιλογές καθώς η συντριπτική πλειοψηφία δεν θα εξασφαλίσει θέση σε κρατικό πανεπιστήμιο.
Η στροφή για σπουδές στην Κύπρο αποδεικνύετε και μέσα από την σημαντική αύξηση στα ιδιωτικά πανεπιστήμια και κολέγια της Κύπρου τον Σεπτέμβριο 2020. Αυτή η αύξηση αναμένεται να συνεχιστεί και τον ερχόμενο Σεπτέμβριο.
Το εξωτερικό και οι αλλαγές
Αυξητική αναμενόταν και η τάση για σπουδές στην Ελλάδα αλλά και αυτή περιορίστηκε λόγω της ανάγκης του ταξιδιού και του κινδύνου της πανδημίας. Ακόμη και αυτοί που την προτίμησαν, επέστρεψαν και σπουδάζουν διαδικτυακά όπως έχει γίνει και με αυτούς που σπουδάζουν σε άλλους προορισμούς του εξωτερικού.
Όπως είναι φυσιολογικό, το εξωτερικό δεν είναι αυτή την στιγμή προτεραιότητα. Αυτοί όμως που προτιμούν ακόμη το εξωτερικό έχουν διαφοροποιήσει και τις προτιμήσεις τους.
Εκτός από την ασφάλεια, αυτές οι προτεραιότητες πλέον βασίζονται και στα οικονομικά της κάθε οικογένειας αλλά και στις επιλογές των αγγλόφωνων προγραμμάτων που προσφέρονται στην ΕΕ με τα χαμηλότερα δυνατά δίδακτρα. Λόγω της κατάργησης του φοιτητικού δανείου και της διαφοροποίησης των διδάκτρων για σπουδές στο Ηνωμένο Βασίλειο αναμένονται αλλαγές στις προτιμήσεις των Κυπρίων φοιτητών για σπουδές στο εξωτερικό.
Αυτές οι αλλαγές στις προτιμήσεις, εστιάζονται στην Ιρλανδία και Ολλανδία οι οποίοι γίνονται πιο ελκυστικοί ως προορισμοί σε σχέση με άλλες χρονιές.
Οι πλειάδα Αγγλόφωνων προγραμμάτων ιδιαίτερα στην Ιρλανδία ως Αγγλόφωνη χώρα, και τα χαμηλά δίδακτρα των €3,000 (Ιρλανδία) και €2,168 (Ολλανδία) δεν είναι εύκολο να αγνοηθούν.
Φυσικά δεν μπορούμε να αγνοήσουμε ούτε την παράδοση αλλά και τη δυναμική του Ηνωμένου Βασιλείου ως προορισμός φοίτησης. Οι αριθμοί μπορεί να μειωθούν αλλά εκείνοι οι οποίοι βάζουν και άλλα κριτήρια και έχουν την οικονομική άνεση, θα το προτιμήσουν. Όσον και αν πολλές φορές το αγνοουνουμε η παράδοση, η ποιότητα της εκπαίδευσης και πολυπολιτισμικότητα του Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα πάψει να προσφέρει στο Κύπριο φοιτητή αυτά που δεν μπορεί να του δώσει η σπουδή στον τόπο του.
Τα οικονομικά και η μαύρη τρύπα
Δεδομένο θα πρέπει να θεωρείται και το ότι πάρα πολλοί υποψήφιοι δεν θα έχουν καν την επιλογή της φοίτησης λόγω της αναμενόμενης μεγάλης ανεργίας που έρχεται και λόγω των οικονομικών προβλημάτων που ήδη έχουν δημιουργηθεί από την πανδημία σε πολλά νοικοκυριά. Αυτό σημαίνει ότι θα δούμε μείωση ανάμεσα στους φοιτητές οι οποίοι δεν θα σπουδάσουν αλλά θα ψάξουν για εργασία.
Ανεξάρτητα από την αύξηση που αναμένεται να έχουν τα ιδιωτικά πανεπιστήμια και κολλέγια στη Κύπρο σε φοιτητές, αύξηση αναμένεται να έχει και η μαύρη τρύπα στα οικονομικά τους καθώς ένα σημαντικό κομμάτι από αυτούς που επιλέγουν τις σπουδές σε ιδιωτικό πανεπιστήμιο δεν θα είναι θέση να αποπληρώσουν τις οφειλές των διδάκτρων.
* Γενικός Διευθυντής, AA. Unilink Education Services Ltd
