Κάθε φορά που βρίσκει το κουράγιο και το θάρρος μια γυναίκα να μιλήσει έξω από τα δόντια για τη σεξουαλική κακοποίηση που υπέστη, αρχίζουν όλοι να επαναφέρουν στη μνήμη τους πως το φαινόμενο αυτό δεν είναι απλά υπαρκτό στην καθημερινή ζωή πολλών γυναικών, αλλά αφήνει ανεπανόρθωτες πληγές σε προσωπικό και επαγγελματικό επίπεδο.
Η εξάλειψη του εργασιακού εκφοβισμού και της σεξουαλικής παρενόχλησης είναι θεμελιώδης προϋπόθεση της ατομικής και κοινωνικής προόδου, ενώ ο πολιτισμός μιας κοινωνίας κρίνεται αφενός από τον βαθμό του σεβασμού και της εκτίμησης που δείχνουμε σε κάποιο πρόσωπο για τα ψυχικά και πνευματικά του χαρίσματα και τα κάθε λογής προσόντα του και αφετέρου από την τήρηση και την εκούσια συμμόρφωση σε νόμους, διατάξεις και κώδικες.
Δυστυχώς όμως ο σύγχρονος κόσμος αν και είναι υλικά πλουσιότερος από κάθε προηγούμενο, όχι όμως και ηθικά τελειότερος και φαίνεται πως τα φαινόμενα βίας αμαυρώνουν κάθε τι θετικό που σημειώνεται σε άλλα επίπεδα της ζωής.
Για μια ακόμη φορά οι καταγγελίες από αθλήτριες σε Ελλάδα και Κύπρο επαναφέρουν στο προσκήνιο την αναγκαιότητα να καλλιεργήσουμε συνειδήσεις, με ροπή προς το θετικό και την αγάπη, και να ενθαρρύνουμε τους πολίτες να αισθάνονται ασφάλεια να καταγγέλλουν ανεπιθύμητες συμπεριφορές που πλήττουν και υποδουλώνουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
Η ΣΕΚ θέτει ψηλά στις προτεραιότητες της θέματα που αφορούν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια κάθε πολίτη στην εργασία και σε συνεργασία με τους υπόλοιπους κοινωνικούς εταίρους συνυπέγραψαν εδώ και σχεδόν δύο χρόνια Κώδικα Αντιμετώπισης του εργασιακού εκφοβισμού και της σεξουαλικής παρενόχλησης ο οποίος ενσωματώνεται σε κάθε ανανέωση της συλλογικής σύμβασης στους διάφορους τομείς της εργασίας. Στις οικοδομές, στη βιομηχανία, στα ξενοδοχεία, στην τοπική αυτοδιοίκηση και αλλού.
Ο κώδικας αποτελεί ένα σημαντικό εργαλείο στη φαρέτρα τόσο των εργαζομένων όσο και των επιχειρήσεων ώστε να διασφαλίζονται καθαροί χώροι εργασίας από συμβάντα που μπορούν να διαταράξουν το θετικό και αγαστό κλίμα σε βάρος της εύρυθμης λειτουργίας μιας επιχείρησης. Είναι προς το συμφέρον λοιπόν κάθε εργοδότη να ασκεί προληπτική πολιτική ώστε να μην αφήνει να ριζώσει είτε από πρόθεση είτε από άγνοια ανεπαίσχυντη συμπεριφορά.
Ο συγκεκριμένος κώδικας είναι ο πρώτος κώδικας που δημιουργήθηκε από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας και αφορά τον Ιδιωτικό τομέα. Έχουμε όλοι την υποχρέωση να αξιοποιήσουμε όλα τα εργαλεία και τους θεσμούς που έχουμε στη διάθεσή μας για να θωρακίσουμε τους εργαζόμενους και να διασφαλίσουμε την αξιοπρέπειά τους.
Θα πρέπει να υπενθυμίσουμε ακόμη πως το 2019 υπήρξε ιστορική χρονιά για τους εργαζόμενους όλης της υφηλίου. Η Διεθνής Διάσκεψη Εργασίας (ILΟ) ενέκρινε νέα σύμβαση και συνοδευτική σύσταση για την καταπολέμηση της βίας και της παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας. Η νέα σύμβαση υπενθυμίζει στα κράτη μέλη ότι έχουν την ευθύνη να προωθήσουν ένα περιβάλλον εργασίας μηδενικής ανοχής
Η σύμβαση για τη βία και την παρενόχληση του 2019 και η σύσταση για τη βία και την παρενόχληση του 2019 αναγνωρίζει ότι η βία και η παρενόχληση στον κόσμο της εργασίας μπορεί να συνιστά παραβίαση ή κατάχρηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αποτελεί απειλή για την ισότητα των ευκαιριών, είναι απαράδεκτη και ασυμβίβαστη με την αξιοπρεπή εργασία. Ορίζει ότι η “βία και παρενόχληση” έχουν ως αποτέλεσμα τη σωματική, ψυχολογική, σεξουαλική ή οικονομική βλάβη. Υπενθυμίζει επίσης στα κράτη μέλη ότι έχουν την ευθύνη να προωθήσουν ένα “γενικό περιβάλλον μηδενικής ανοχής”. Το νέο διεθνές πρότυπο εργασίας αποσκοπεί στην προστασία των εργαζομένων και των εργαζομένων, ανεξαρτήτως του συμβατικού τους καθεστώτος, και περιλαμβάνει τους εκπαιδευόμενους, τους ασκούμενους και τους μαθητευόμενους, τους εργαζομένους των οποίων η απασχόληση έχει τερματιστεί, τους εθελοντές και τους αιτούντες εργασία Αναγνωρίζει ότι “άτομα που ασκούν την εξουσία, τα καθήκοντα ή τις ευθύνες ενός εργοδότη” μπορούν επίσης να υποστούν βία και παρενόχληση.
Τα νέα πρότυπα αναγνωρίζουν το δικαίωμα όλων σε έναν κόσμο εργασίας χωρίς βία και καλύπτουν τη βία και την παρενόχληση που συμβαίνουν στον χώρο εργασίας. όπου ο εργαζόμενος πληρώνεται, λαμβάνει ανάπαυση ή μεσημεριανό γεύμα ή χρησιμοποιεί εγκαταστάσεις υγιεινής, πλύσης ή αλλαγής κατά τη διάρκεια ταξιδιών που σχετίζονται με την εργασία, ταξίδια, κατάρτιση, εκδηλώσεις ή κοινωνικές δραστηριότητες, τις επικοινωνίες που σχετίζονται με την εργασία (συμπεριλαμβανομένων των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας) και κατά τη μετακίνηση προς και από την εργασία. Αναγνωρίζει επίσης ότι η βία και η παρενόχληση ενδέχεται να αφορούν τρίτους.
Οι κοινωνικοί εταίροι έχουν αποδείξει πως μπορούν μέσα από την τεχνογνωσία που διαθέτουν αλλά και την άμεση πρόσβαση τους στους χώρους εργασίας και στην ίδια την κοινωνία να συμβάλουν υποστηρικτικά στην κοινή προσπάθεια αναχαίτισης του προβλήματος.
Τα θέματα της βίας είναι εδώ και μας υπενθυμίζουν καθημερινά τις τεράστιες υποχρεώσεις μας έναντι της κοινωνίας.
Όλοι μας αν θέλουμε να τα καταφέρουμε να καθαρίσουμε την κοινωνία από μαύρες κηλίδες πρέπει να γίνουμε ένα. Ένας και μοναδικός μεγαλοφυής σπόρος μπορεί ναι μεν να καρποφορήσει, δεν θα κάνει όμως τη διαφορά ούτε να διαμορφώσει αντιλήψεις που θα οδηγήσουν στη μεγάλη αλλαγή.
Οι πολλοί σπόροι θα γεννήσουν τη σκέψη, την έμπνευση και την αποφασιστικότητα, διαμορφώνοντας προσωπικότητες ως τελική επίδραση του υγιούς περιβάλλοντος.
*Γραμματέας Τμήματος Γυναικών ΣΕΚ.