Λόγω του ιδιαίτερα έντονου προβληματισμού που δημόσια αναπτύσσεται αυτή την περίοδο σχετικά με το θέμα της διαφθοράς στο δημόσιο τομέα και με την ευκαιρία της συμπλήρωσης σήμερα 7 χρόνων από το θάνατο του αείμνηστου Προέδρου της Δημοκρατίας και ιδρυτή του ΔΗΣΥ, Γλαύκου Κληρίδη θεωρώ χρήσιμο να παραθέσω ένα άρθρο μου που είχα δημοσιεύσει στον Τύπο πριν από 20 χρόνια, στις 4 Φεβρουαρίου 2001, και στο οποίο συμπεριέλαβα χαιρετισμό που απηύθυνε ο Πρόεδρος Κληρίδης στις 8 Απριλίου 2000 προς το διεθνές forum που είχε διοργανώσει ο ΔΗΣΥ με θέμα «Ένας καινούριος αιώνας με λιγότερη διαφθορά και περισσότερη χρηστή διοίκηση».
Χωρίς άλλα σχόλια παραθέτω εκείνο το άρθρο μου, υπό τον τίτλο «Η πάταξη της διαφθοράς», που δημοσιεύθηκε στις 4 Φεβρουαρίου 2001:
«Το θέμα της διαφθοράς στο δημόσιο τομέα είναι πάντοτε επίκαιρο αλλά κατά καιρούς παίρνει διαστάσεις σαν συνέπεια της αποκάλυψης συγκεκριμένων υποθέσεων, οι οποίες δικαιολογημένα προκαλούν την αγανάκτηση των πολιτών και την απαίτηση τους για πάταξη της διαφθοράς. Λόγω της φύσης, της πολυπλοκότητας και της προϊστορίας του προβλήματος στην Κύπρο η κοινωνία των πολιτών αξιώνει τη συλλογική αντιμετώπιση του από τους πολιτικούς ηγέτες του τόπου. Αυτή είναι μια αξίωση που τα τελευταία χρόνια εντείνεται επειδή πρωταγωνιστές κρουσμάτων διαφθοράς προσπαθούν, μπροστά στον κίνδυνο της δίωξης, να εξασφαλίσουν προστασία από πολιτικούς, στους οποίους προφανώς είχαν προσφέρει υπηρεσίες στο παρελθόν.
Η κοινωνία των πολιτών προσβλέπει σε μια θεαματική βελτίωση της κατάστασης στον τομέα της πάταξης της διαφθοράς. Η κοινωνία των πολιτών με την πάροδο του χρόνου θέτει ολοένα και ψηλότερα στις προτεραιότητες της ζητήματα πολιτικής ηθικής, μέσα στα πλαίσια της ανάγκης για εφαρμογή πολιτικής χρηστής διοίκησης.
Δεν θα προχωρήσω άλλο σε δικά μου σχόλια σχετικά με αυτό το θέμα. Περιορίζομαι σε αυτούσια παράθεση ενός χαιρετισμού που είχεν απευθύνει ο Πρόεδρος Κληρίδης, στις 8 Απριλίου 2000, προς το διεθνές forum το οποίο διοργάνωσε ο ΔΗΣΥ. με θέμα «Ένας καινούριος αιώνας με λιγότερη διαφθορά και περισσότερη χρηστή διοίκηση». Σ’ εκείνο το χαιρετισμό του ο Πρόεδρος περιγράφει περιεκτικά και με σαφήνεια την ουσία του προβλήματος και παρουσιάζει τον σύγχρονο τρόπο προσέγγισης του, μέσα στα πλαίσια της πολιτικής ηθικής, στην έκταση που την απαιτεί η σημερινή κοινωνία των πολιτών. Είπε συγκεκριμένα ο Πρόεδρος:
«Το θέμα, το οποίο θα σας απασχολήσει είναι πάντοτε επίκαιρο, σε όλα τα κράτη του κόσμου και δεν έχει ζωή μικρότερη από τη ζωή της πολιτικής. Όμως, στόχος της κάθε κοινωνίας πρέπει να είναι η διαφθορά να σταματήσει να έχει ζωή. Αλλά, σίγουρα ο στόχος αυτός είναι μεγαλεπήβολος και δύσκολος γιατί συναντά στο δρόμο του, ως μεγάλα εμπόδια, τις αδυναμίες της ανθρώπινης φύσης και την επινοητικότητα της ανθρώπινης ευφυίας. Είναι γι’ αυτό το λόγο που οι κυβερνήσεις, σε όλα τα πλάτη και μήκη της γης, δεν έχουν καταφέρει να διαγράψουν από το πολιτικό λεξιλόγιο τη λέξη διαφθορά και να διατηρήσουν μόνο τον όρο χρηστή διοίκηση.
Άλλωστε και το θέμα του σημερινού φόρουμ μιλά για λιγότερη διαφθορά και περισσότερη χρηστή διοίκηση. Αυτή η αναφορά είναι αντανάκλαση, δυστυχώς, μιας πικρής διεθνούς πραγματικότητας και δεν υπονομεύει ούτε μειώνει τον ιδανικό στόχο που πρέπει να παραμείνει η πλήρης εξάλειψη της διαφθοράς και η απόλυτη επικράτηση της χρηστής διοίκησης.
Η αδιάλειπτη διεξαγωγή του αγώνα για την επίτευξη αυτού του ιδανικού στόχου είναι καθήκον του κάθε πολίτη σε κάθε χώρα. Χωρίς τη συμβολή των απλών πολιτών ο στόχος αυτός μετατρέπεται σε ουτοπικό. Και όταν αναφέρομαι στη συμβολή των πολιτών δεν εννοώ μόνο τη συνεργασία τους με τις κρατικές υπηρεσίες για την πρόληψη και καταστολή της διαφθοράς. Αναφέρομαι και στην ανάγκη προσεκτικής επιλογής των πολιτικών που αναδεικνύουν, με την ψήφο τους, σε δημόσια αξιώματα, πολιτικών που θα πρέπει να διακρίνονται και για την ηθική ποιότητα τους.
Φυσικά, εκείνοι οι οποίοι ασκούν εξουσία, οι πολιτικοί που κατέχουν τα δημόσια αξιώματα, έχουν το μεγαλύτερο μερίδιο της ευθύνης για την πρόληψη και καταστολή της διαφθοράς και την επικράτηση της χρηστής διοίκησης. Γι’ αυτό το λόγο, όσο πιο ηθικά ακέραιοι είναι οι ίδιοι τόσο πιο εύκολο και αποτελεσματικό γίνεται το έργο τους σ’ αυτό τον τομέα.
Από όσα έχω αναφέρει είναι φανερή η σημασία της ανάγκης για διαρκή ηθική ανάπτυξη των κοινωνιών, παράλληλα με την υλική – οικονομική και τεχνολογική. Γιατί, για να επιτευχθεί ο στόχος ¨λιγότερη διαφθορά και περισσότερη χρηστή διοίκηση¨, χρειάζεται περισσότερη ηθική στην πολιτική. Και όταν λέγω στην πολιτική δεν αναφέρομαι στις εξαγγελίες και γενικά στα λόγια των πολιτικών, αλλά στις πράξεις τους, σ’ αυτά που εφαρμόζουν στην καθημερινή λειτουργία της πολιτικής.
Οι πολιτικοί, αλλά και όσοι εκ των υπηρεσιακών παραγόντων κατέχουν θέσεις κλειδιά στην κρατική μηχανή, πρέπει να είναι, από κάθε άποψη, αλλά ιδιαίτερα από ηθικής πλευράς, κοινωνικά πρότυπα. Γιατί, μόνον έτσι μπορεί να διαμορφωθεί μια κοινωνία με υψηλές ηθικές αρχές και αξίες, μόνον έτσι μπορούμε να ελπίζουμε σε κοινωνίες με λιγότερη διαφθορά και περισσότερη χρηστή διοίκηση».
* Πρώην Εκπροσώπου Τύπου Προέδρου Κληρίδη.
