Είχαμε ένα κεντρικό σφαγείο κάποτε κρατικό, με δ.σ. από εκπροσώπους της Ένωσης Δήμων. Σφαγείο με όλες τις προδιαγραφές υγείας, με όλες τις σύγχρονες εγκαταστάσεις, βάσει των ευρωπαϊκών προτύπων και απαιτήσεων… Καταφέραμε και το χρεοκοπήσαμε, είτε λόγω ανικανότητας είτε λόγω υπόσκαψης εκ των έσω (όπως συνήθως γίνεται με τις κρατικές επιχειρήσεις τις οποίες επιβουλεύεται ο ιδιωτικός τομέας). Και το κλείσαμε, με χρέος που ανάλαβε να εξοφλήσει το κράτος, και το εγκαταλείψαμε για να λεηλατηθεί και να μην μπορέσει να ξαναλειτουργήσει. Μας είπαν ότι θα τρώμε πιο φθηνό κρέας με τα ιδιωτικά σφαγεία. Ούτε πιο φτηνό ήταν τελικά και, προπάντων, ούτε πιο υγιεινό. Γιατί τα σφαγεία δεν είναι υπόθεση κόστους μόνο. Είναι και προπάντων υπόθεση δημόσιας υγείας. Είναι πραγματικά απίστευτα τα όσα συμβαίνουν. Παρανομίες, και κάλυψη από ισχυρούς φίλους και εταιρείες, εστίες της πανδημίας του Covid-19, απουσία εφαρμογής βασικών κανόνων υγιεινής, σκάνδαλα και πιο ακριβό κρέας στο τέλος της ημέρας.
Ένας τομέας ζωτικός για τη δημόσια υγεία αφέθηκε στους ιδιώτες που το κύριο, αν όχι μοναδικό, ενδιαφέρον τους είναι το κέρδος.
Είναι η άποψή μας ότι κάθε τι που σχετίζεται άμεσα με τη δημόσια υγεία δεν πρέπει να φεύγει από τον έλεγχο και την ευθύνη του κράτους. Διότι αυτό είναι υπεύθυνο για τη δημόσια υγεία. Οργανισμοί όπως η υδροδότηση πόλεων και κοινοτήτων, τα αποχετευτικά συστήματα, τα ΧΥΤΥ και τα ΧΥΤΑ, τα σφαγεία παντός είδους κρεάτων που προορίζονται για δημόσια κατανάλωση, η επιθεώρηση και ο έλεγχος της ποιότητας τροφίμων και φαρμάκων, ακόμα και ποτών, τα δημόσια νοσηλευτήρια και ό,τι άλλο σχετίζεται με τη δημόσια υγεία πρέπει να είναι άμεσα υπό την ευθύνη του κράτους.
Ειδικά για τα νοσοκομεία το βλέπουμε πλέον καθημερινά εδώ και 10 μήνες με την πανδημία του Covid-19. Όχι μόνο στην Κύπρο αλλά σ΄ ολόκληρο τον κόσμο είναι τα δημόσια νοσηλευτήρια που ανέλαβαν εξ ολοκλήρου το δύσκολο και ψυχοφθόρο καθήκον της αντιμετώπισης της πανδημίας. Τίποτε απολύτως τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια.
Επί πλέον το Γενικό Σύστημα Υγείας ως μονοασφαλιστικό βασίζεται στον πυλώνα των υγιών δημόσιων νοσηλευτηρίων. Είναι αυτά τα νοσηλευτήρια που δίνουν στο ΓεΣΥ τη δύναμη καθορισμού των τιμών. Αποδυνάμωσή τους και ταυτόχρονα ενδυνάμωση των ιδιωτικών νοσηλευτηρίων μεταφέρει το κέντρο βάρους δύναμης στον ιδιωτικό τομέα με αποτέλεσμα τη συνεχή αύξηση του κόστους το οποίο σε τελευταία ανάλυση μεταφέρεται στον πολίτη.
Μ΄ αυτά και άλλα η Κυβέρνηση θα ‘πρεπε εξαρχής να ενδυνάμωνε τον δημόσιο τομέα για να μπορεί να διαδραματίσει τον βασικό του ρόλο. Αντ΄ αυτού η Κυβέρνηση παραμέλησε τον τομέα αυτό, αφήνοντας άλυτα τα τεράστια προβλήματα που αντιμετωπίζει με αποτέλεσμα ο κόσμος να στραφεί στα ιδιωτικά νοσηλευτήρια. Αυτή η εκ των πραγμάτων αύξηση της πίτας του ιδιωτικού τομέα έχει ως αποτέλεσμα την προσέλκυση ξένων κυρίως επενδυτών για μεγάλα έργα. Αυτό θα ήταν καλό για τον τόπο αν ο δημόσιος τομέα ήταν δυνατός και υγιής και κύριος πυλώνας του ΓεΣΥ. Τώρα όμως η κατάσταση είναι πολύ διαφορετική.
Προτεραιότητα της Κυβέρνησης, αν πράγματι αυτή επιθυμεί τη συνέχιση της λειτουργίας του μονοασφαλιστικού ΓεΣΥ, θα έπρεπε να ήταν η ενίσχυση και εξυγίανση των δημόσιων νοσηλευτηρίων και όχι η περαιτέρω επέκταση των ιδιωτικών. Τέτοια εξέλιξη θα αποτελέσει κίνδυνο κατάργησης του μονοασφαλιστικού και μετατροπής του σε πολυασφαλιστικό. Προς όφελος όχι βέβαια των μεσαίων και χαμηλών στρωμάτων αλλά των ανώτερων και προνομιούχων. Προς όφελος των ασφαλιστικών εταιρειών, των τραπεζών και των επιχειρηματιών υγείας. Και τότε η υγεία δεν θα είναι κοινό αγαθό αλλά προνόμιο των πλουσίων.
* Πρώην υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης