Την περασμένη Δευτέρα άνοιξαν τα σχολεία και επέστρεψαν οι μαθητές στα θρανία. Πάντως σε δημόσιες εμφανίσεις του ο υπουργός Παιδείας και Πολιτισμού διαβεβαίωνε εδώ και μήνες ότι όλα είναι έτοιμα και με την αγαπημένη του ατάκα «μην ανησυχείτε», άφηνε να νοηθεί ότι το υπουργείο ήταν έτοιμο να αντιμετωπίσει πιθανές προκλήσεις που είχαν να κάνουν με την πανδημία. Μάλιστα σε άλλες αναφορές του δήλωνε ότι το υπουργείο ετοίμασε τρόπους διαχείρισης καταστάσεων με βάση διάφορα ενδεχόμενα. Βεβαίως ήρθε από το πουθενά και η ζέστη, που δεν την είχαν προβλέψει, και καθυστέρησε τον «προγραμματισμό» του υπουργείου.
Τα ιδιωτικά σχολεία λειτούργησαν σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό διευθετώντας τις υποχρεώσεις τους σε σχέση με τα διατάγματα του υπουργείου Υγείας. Το υπουργείο Παιδείας είναι ανίκανο να οργανωθεί σωστά; Τολμώ να σκεφτώ ότι ο αρχικός στόχος κάποιων ίσως να ήταν η ανάδειξη των ιδιωτικών σχολείων, διαλύοντας τα δημόσια σχολεία. Ευτυχώς όμως, υπάρχουν οι εκπαιδευτικοί που αγαπούν πραγματικά αυτό που κάνουν και παλεύουν μαζί με τους γονείς για να κρατήσουν το δημόσιο και να προσφέρουν ισότιμα την παιδεία σε όλους τους μαθητές.
Έχουμε ακούσει πολλά τις τελευταίες μέρες τόσο για τα περιβόητα θρανία όσο και για τα κλιματιστικά στις σχολικές αίθουσες. Επειδή οι δικαιολογίες είναι πολλές και αρχίζουν να εκνευρίζουν και τους πιο ήρεμους γονείς και εκπαιδευτικούς, θα πρέπει η επιχειρηματολογία του υπουργείου να αλλάξει. Το βασικό όμως είναι πως υπάρχουν συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση όλων των ζητημάτων που αν εισακούονταν, η κατάσταση στον χώρο της παιδείας θα ήταν πολύ διαφορετική.
Η ενεργειακή αναβάθμιση των σχολικών κτηρίων είναι το πρώτο και βασικό βήμα που θα έπρεπε να γίνει εδώ και χρόνια. Υπάρχει άλλωστε και σχετική Ευρωπαϊκή Οδηγία από το 2014 με υποχρέωση της Κυπριακής Δημοκρατίας για αναβάθμιση του 3% των δημόσιων κτηρίων. Επιπλέον, θα μπορούσαν να εγκατασταθούν στη συνέχεια φωτοβολταϊκά και να αξιοποιείται μέρος της παραγωγής ενέργειας για τη χρήση κλιματιστικών εντός των αιθουσών όπου θα χρειάζονταν. Φέτος το πρόβλημα δυσχεραίνει με την υποχρεωτική χρήση μάσκας για παιδιά πέραν των 12 ετών, καθώς και για εκπαιδευτικούς και άλλους εργαζόμενους σε σχολικές μονάδες.
Η Κυπριακή Δημοκρατία θα μπορούσε να αξιοποιήσει εντέχνως και στοχευμένα τα ευρωπαϊκά κονδύλια ύψους €1,3 δισεκατομμυρίων ευρώ που της αναλογούσαν από το Ταμείο Ανάκαμψης, νοουμένου ότι θα έκανε έγκαιρο και σαφή προγραμματισμό με οικολογική και τεχνολογική προσέγγιση. Αυτή ήταν μια εξαιρετική ευκαιρία για το υπουργείο Παιδείας για να λύσει διαχρονικά προβλήματα που έχουμε στα σχολεία με πλεονέκτημα ότι θα δημιουργούνταν θέσεις εργασίας, πιο άνετες θερμοκρασίες και με σωστό σχεδιασμό και έλεγχο της ποιότητας του αέρα.
Σίγουρα το γεγονός ότι ο υπουργός Παιδείας διαμοίρασε καλαμάκια από μπαμπού σε επίσκεψή του σε δημοτικά σχολεία δίνει ένα περιβαλλοντικό μήνυμα. Θα ανέμενε κανείς, πέραν των επικοινωνιακών μηνυμάτων, ουσιαστικές πολιτικές αποφάσεις και στρατηγικό σχεδιασμό με εφαρμογή του σε εύλογο χρονικό διάστημα. Άλλωστε, οι επιθεωρήσεις για την κατάσταση των αιθουσών και θρανίων που έκανε ο υπουργός στα δημοτικά την εβδομάδα που κανονικά θα λειτουργούσαν μάλλον θα έπρεπε να πραγματοποιηθούν μια εβδομάδα νωρίτερα, σύμφωνα πάντα με τον «προγραμματισμό» του υπουργείου.
*Μέλος Πολιτικής Επιτροπής Κινήματος Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών, κοινωνιολόγος.