Η Βουλή (07/2019) προέβη σε τροποποιήσεις στον βασικό περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας τις ανέπεμψε ως αντισυνταγματικές, η Βουλή δεν αποδέχθηκε την αναπομπή του Προέδρου και έκανε αναφορά στο Ανώτατο, το οποίο ομόφωνα αποφάσισε (03/06/2020) ότι ο Νόμος 61(Ι) του 2020 δεν είναι αντισυνταγματικός και έχει άμεση ισχύ (δημοσιεύθηκε την 12/06/2020).
Έγιναν σημαντικές τροποποιήσεις και αφορούν δανειολήπτες που θα μπορούν να αποδείξουν ότι έχουν υπερχρεώσεις μέσα σε δανειακούς λογαριασμούς ή/και το αδειοδοτημένο πιστωτικό ίδρυμα (ΑΠΙ) η εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων δεν τήρησαν την Οδηγία της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου (ΚΤΚ) αναφορικά με αναδιαρθρώσεις χρεών. Στο προηγούμενο άρθρο αναφέραμε:
– Πως τράπεζες και εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων δεν τηρούν σε αρκετά σημεία της την Οδηγία.
– Ότι η Επιτροπή Ελέγχου μας κάλεσε να καταθέσουμε σχετικά στοιχεία.
Ενδεικτικό παράδειγμα αφορά μεγάλο ΑΠΙ, που στην μετά-ΕΣΤΙΑ εποχή, απέστειλε επιστολές σε δανειολήπτες που δεν έκαναν αίτηση στο ΕΣΤΙΑ, καλώντας τους σε συζητήσεις εξεύρεσης άλλων λύσεων και συγκεκριμένα η επιστολή αναφέρει ‘να δώσει άλλη μια ευκαιρία για ρύθμιση χρεών και αναδιάρθρωση χρέους’, μόνο για να ανακαλύψουν οι συγκεκριμένοι δανειολήπτες ότι τους παρουσιάζουν δυο μόνο επιλογές: (α) πλήρη εξόφληση σε μετρητά και (β) ανταλλαγή της οικίας με το χρέος.
Οι κύριες αλλαγές με τις οποίες πλέον μπορεί να εκδοθεί Προστατευτικό Διάταγμα κατόπιν (α) σχετικής τεκμηρίωσης (σημαντικό προαπαιτούμενο) και (β) γνωμάτευσης από τον Χρηματοοικονομικό Επίτροπο (ΧΕ) είναι: Οι μέρες που δίνονται στον δανειολήπτη για διευθέτηση του χρέους, κατόπιν προειδοποίησης με επιστολή Τύπου Ι για εκποίηση, αυξήθηκαν από 30 σε 45. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση που ο δανειολήπτης σκοπεύει να αποταθεί στο Επαρχιακό Δικαστήριο για να κάνει αίτηση παραμερισμού της ειδοποίησης σκοπούμενης πώλησης ενυπόθηκου ακινήτου, δηλαδή, έχει πλέον 45 ημέρες. Η αύξηση των 15 ημερών είναι σημαντική γιατί δίνεται περισσότερη ευχέρεια στον εκάστοτε Σύμβουλο να προετοιμαστεί καλύτερα, εφόσον βέβαια υπάρχει έδαφος.
Η αίτηση παραμερισμού, μπορεί να γίνει πλέον για τους πιο κάτω λόγους:
Υπερχρεώσεις
Αυξημένους τόκους υπερημερίας (π.χ. 14%) ή λανθασμένους υπολογισμούς σε συμβάσεις που φέρουν ή έπρεπε να φέρουν ως Βασικό Επιτόκιο το Βασικό Επιτόκιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ή μη νομότυπη αύξηση του περιθωρίου δανειακής σύμβασης (τεκμηριωμένα).
Άρνηση αναδιάρθρωσης
Στις περιπτώσεις όπου ΑΠΙ/εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων, αρνήθηκε να προσέλθει ή/και δεν προσήλθε ως όφειλε, σε διαδικασία αναδιάρθρωσης πιστωτικών διευκολύνσεων, ή τέτοια διαδικασία εκκρεμεί κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων (Τροποποιητικού) (Αρ. 2) Νόμου του 2019.
Όπως ανέφερα πολλάκις και στο παρελθόν, είναι σημαντικό να προλαβαίνουμε. Η τροποποίηση της Νομοθεσίας, δεν αφορά (δεν μπορούσε να αφορά) περιπτώσεις που έχει ήδη εκδοθεί απόφαση Δικαστηρίου. Υπάρχουν όμως λύσεις και για αυτές τις περιπτώσεις αναλόγως δεδομένων.
Ο παραμερισμός της ειδοποίησης σκοπούμενης πώλησης παρατείνεται για όσο χρόνο ο ΧΕ εξετάζει κατά πόσο εφαρμόστηκαν ικανοποιητικά οι πρόνοιες του Κώδικα της ΚΤΚ – για το Χειρισμό Δανειοληπτών που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες – με μέγιστο χρονικό διάστημα ενός μηνός από την ολοκλήρωση της διαδικασίας που άρχισε με την υποβολή αίτησης του χρεώστη στον ΧΕ και κατέληξε με την υποβολή πρότασης από το ΑΠΙ ή από τον αγοραστή στο χρεώστη.
Σημειώνω ότι, αν ο ΧΕ αποφανθεί ότι υπάρχει παράβαση των προνοιών του Κώδικα, ο παραμερισμός της Ειδοποίησης Σκοπούμενης Πώλησης παρατείνεται πέραν των 15 ημερών, αφού ο χρεώστης λάβει γνώση, με μέγιστο χρονικό διάστημα 1 μηνός και 15 ημερών από την ολοκλήρωση της διαδικασίας που άρχισε με την υποβολή αίτησης του χρεώστη στον ΧΕ και κατέληξε με την υποβολή πρότασης από το ΑΠΙ ή από τον αγοραστή στο χρεώστη.
Προστατευτικό Διάταγμα μέσω της Υπηρεσίας Αφερεγγυότητας για Προσωπικό Σχέδιο Αποπληρωμής
Εφόσον έχει εκδοθεί προστατευτικό διάταγμα υπέρ του ενυπόθηκου οφειλέτη δυνάμει των διατάξεων του περί Αφερεγγυότητας Φυσικών Προσώπων Νόμου ή εκκρεμεί ενώπιον Δικαστηρίου αίτηση για έκδοση τέτοιου προστατευτικού διατάγματος ή εκκρεμεί σχετική αίτηση.
Αίτηση στο Σχέδιο ΕΣΤΙΑ
Εφόσον ο ενυπόθηκος οφειλέτης εγκρίνεται στο σχέδιο ΕΣΤΙΑ, νοουμένου ότι αυτός αποδέχεται και τηρεί τη συμφωνία και τις πιστωτικές του υποχρεώσεις, όπως προκύπτουν από το εν λόγω σχέδιο ή εκκρεμεί σχετική αίτηση.
Η τροποποιημένη πλέον Νομοθεσία αναφέρει ότι το Δικαστήριο εκδίδει το προβλεπόμενο διάταγμα, εφόσον αξιολογήσει την απόφαση του ΧΕ και ικανοποιηθεί ότι εκ πρώτης όψεως:
(i) Βάσιμα αμφισβητείται η εκπλήρωση από ΑΠΙ/εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων της υποχρέωσης αναδιάρθρωσης των χορηγήσεων του χρεώστη, βάσει των προνοιών του Κώδικα, ο οποίος προσαρτήθηκε στην περί της Διαχείρισης Καθυστερήσεων Οδηγία του 2015, και
(ii) Η αναστολή της σκοπούμενης πώλησης δεν συνιστά δυσανάλογο μέτρο σε σχέση με τη φερόμενη μη εκπλήρωση της ως άνω υποχρέωσης αναδιάρθρωσης.
Κλειδί για όλους τους προαναφερόμενους λόγους η τεκμηρίωση.
*Οικονομικός Σύμβουλος/Σύμβουλος Αφερεγγυότητας (MBA,Kingston, UK)
